Cơ quan Cảnh sát điều tra CATPHCM vừa có kết luận điều tra và đề nghị truy tố 32 bị can trong vụ án “ăn mộ”- lập hồ sơ mộ giả để chiếm đoạt tiền đền bù của Dự án Đô thị mới Thủ Thiêm tại quận 2 (TPHCM). Trong khoảng thời gian hơn 1 năm, lợi dụng việc bồi thường di dời mồ mả tại quận này, 34 người dân tại hai phường An Khánh và An Lợi Đông đã đứng tên đăng ký bốc mộ giả. Với sự tham gia “phù phép” của 4 cán bộ tại hai phường trên, 196 ngôi mộ giả đã được lập khống và các đối tượng ăn chia 588 triệu đồng.

Trong thời gian Tổ công tác thực hiện việc lập hồ sơ bồi thường di dời mồ mả tại phường An Khánh và An Lợi Đông, Nguyễn Thị Kim Khanh cùng Nguyễn Văn Rớt, Đặng Văn Thình, Lê Văn Đá, Nguyễn Thị Bích Duyên và nhiều đối tượng ngoài xã hội khác đã cấu kết với nhau tổ chức, thực hiện việc di dời mộ giả, chiếm đoạt tiền bồi thường, chia nhau chiếm hưởng. Trong đó, Khanh, Duyên, Đá bật lên với vai trò “cò mộ” một cách hoàn hảo.

“Cò mộ” và 144 ngôi mộ giả

Dựng cảnh bốc mộ tại phường An Lợi Đông, quận 2. Một bộ hài cốt được chụp nhiều lần ở nhiều vị trí khác nhau, để bổ sung hồ sơ giả bốc mộ. Ảnh: Hoài Nam

Từ năm 2002 đến nay, dự án Đô thị mới Thủ Thiêm đã tiến hành công tác đền bù, giải phóng mặt bằng trên địa bàn quận 2. Trong đó, từ tháng 3-2004 đến tháng 7-2005, dự án tiến hành bồi thường, di dời mồ mả trên địa bàn 5 phường (An Khánh, An Lợi Đông, Bình An, Bình Khánh và Thủ Thiêm). Theo đó, chi phí bồi thường di dời mộ đất là 3 triệu đồng/mộ, do Ban bồi thường giải phóng mặt bằng quận 2 (gọi tắt là Ban bồi thường) thực hiện chi trả cho người dân có mộ di dời.

Trong thời gian Tổ công tác bồi thường giải phóng mặt bằng theo địa bàn phường (gọi tắt là Tổ công tác) thực hiện việc lập hồ sơ bồi thường di dời mồ mả tại phường An Khánh và An Lợi Đông, Nguyễn Thị Kim Khanh (SN 1957, ngụ 32/1 KP1, phường An Khánh), là một trong những người tổ chức cho người khác lập hồ sơ xin bốc mộ giả nhằm chiếm hưởng tiền của Ban bồi thường.

Tại phường An Khánh, Tổ công tác chọn cơ sở của ông Nguyễn Văn Rớt thực hiện các hợp đồng đào bốc mộ. Trong quá trình thực hiện, ông Rớt thông đồng với Khanh và Đặng Văn Thình - nhân viên cơ sở bốc mộ Nghĩa Thọ (phường An Lợi Đông), lập hồ sơ bốc mộ giả. Trong đó, Khanh lo đi tìm người đứng tên đăng ký bốc mộ giả, báo cho Rớt. Ông Rớt giao cho Thình lập mộ giả. Sau đó, Khanh hướng dẫn người đứng tên làm đơn xin xác nhận thân nhân, xin bốc mộ giả. Đồng thời ông Rớt liên hệ với Tổ công tác để nghiệm thu đào bốc mộ giả.

Cứ mỗi mộ đất, Ban bồi thường hỗ trợ di dời là 3 triệu đồng, người đứng tên đăng ký bốc mộ giả hưởng 1 triệu đồng/mộ, Rớt nhận tiền hợp đồng đào bốc mộ là 750.000đ/mộ; số tiền còn lại Khanh, Rớt, Thình chia nhau chiếm hưởng. Thường, với mỗi người đăng ký bốc mộ giả do Khanh giới thiệu, Rớt chia cho Khanh 100 ngàn đồng. Khanh đã móc nối được 10 người đứng tên xin bốc 60 mộ giả với số tiền bồi thường tổng cộng là 180 triệu đồng. Những người đứng tên bốc mộ giả giao cho Khanh 76.250.000đ.

Tại cơ quan điều tra, Khanh khai nhận được hưởng 1 triệu đồng, còn lại Khanh đưa cho Rớt. Tuy nhiên, CQĐT không xác minh được vì Rớt đã mất ngày 4-3-2006.

Tại phường An Lợi Đông, cơ sở bốc mộ Nghĩa Thọ cũng được chọn thực hiện các hợp đồng bốc mộ. Với thủ đoạn tương tự, Khanh móc nối với Thình và Lê Văn Đá - người hợp đồng giữ xe tại UBND phường An Lợi Đông, tổ chức lập hồ sơ xin bốc mộ giả. Cứ mỗi mộ đất, Đá chiếm hưởng 200.000đ/mộ và nhận tiền hợp đồng, giấy phép đào bốc mộ là 800.000đ/mộ giao cho cơ sở bốc mộ; Khanh chiếm hưởng 500.000đ/mộ, Thình chiếm hưởng 500.000đ/mộ. Tại phường này, Khanh móc nối được 14 người đứng tên đăng ký bốc 84 mộ giả (với số tiền bồi hoàn là 252 triệu đồng) và chiếm hưởng 37,8 triệu đồng từ số tiền bồi hoàn trên.

Như vậy, Khanh đã cùng với nhiều người khác tổ chức, thực hiện việc lập 26 hồ sơ xin bốc 144 mộ giả, chiếm đoạt 432 triệu đồng của Ban bồi thường. Trong đó, Khanh chiếm 38,8 triệu đồng và nhận giùm tiền bồi thường mộ giả chia cho Rớt là 63,2 triệu đồng.

Vừa đứng tên vừa môi giới lập mộ giả

Khi được Khanh rủ rê, Nguyễn Thị Bích Duyên (SN 1965, ngụ 512/60G ấp 4, phường An Lợi Đông) đã đứng tên xin bốc mộ giả tại phường An Lợi Đông, với thỏa thuận Duyên được chia 1 triệu đồng/mộ. Ngày 25-4-2005 Duyên đứng tên đăng ký bốc 5 mộ giả tại gò Bảy Cường, phường An Lợi Đông.

Sau đó, ngày 12-6-2005, Duyên đứng tên xin bốc 6 mộ giả tại gò Gia Binh, phường An Khánh. Ngoài ra, từ tháng 6 đến tháng 10-2005, Duyên rủ thêm 4 người khác đứng tên xin bốc 26 mộ giả tại phường An Khánh và Duyên được chi 7,8 triệu đồng. Tổng cộng Duyên chiếm hưởng cho cá nhân 18,8 triệu đồng.

Bên cạnh việc đứng tên lập mộ giả và môi giới, Duyên còn móc nối với hai thành viên Tổ công tác để chi tiền hối lộ 2,1 triệu đồng. Ngày 21-6-2005, Tổ công tác phường An Khánh đi khảo sát 6 ngôi mộ tại gò Gia Bình do Duyên đứng tên đăng ký bốc mộ (giả). Trong thành phần đi khảo sát có Nguyễn Ngọc Khánh - thành viên Tổ công tác.

Duyên cho Khánh biết việc xin bốc mộ giả và nhờ Khánh giúp thông qua khâu kiểm tra khảo sát bốc mộ. Duyên đã đưa cho Khánh 3 lần tiền với số tiền là 1,6 triệu đồng. Ngoài ra, Duyên tìm gặp Lê Tuyết Minh - thành viên Tổ công tác phường An Khánh, nhờ Minh giúp giải ngân nhanh cho hồ sơ và đưa Minh 500.000đ.

Anh em, vợ chồng cùng đứng tên xin di dời mộ

Trước sự rủ rê của Khanh, Nguyễn Thị Bích Đào (SN 1967, ngụ 16/3A tổ 8, KP1, phường An Khánh) đứng tên xin di dời mộ giả tại phường An Khánh và An Lợi Đông, với thỏa thuận Đào được chia 1 triệu đồng/mộ. Ngày 17-2-2005, Đào đứng tên đăng ký di dời 7 mộ giả khu gò Gia Binh, phường An Khánh. Ngày 6-6-2005, Đào lại đứng tên đăng ký di dời 5 mộ giả tại gò Hàn, phường An Lợi Đông. Đào cũng là đối tượng  đứng tên lập nhiều mộ giả nhất (12 mộ) với số tiền chiếm đoạt là 11,3 triệu đồng.

Thấy vợ kiếm tiền “ngon ăn”, Lê Văn Tốt (SN 1971) là chồng của Đào đã nhờ Linh giúp làm hồ sơ bốc 7 mộ giả tại Gò Lá 2 và khu Gia Binh, phường An Khánh và chiếm hưởng 7 triệu đồng. Nhưng thấy phải “chung chi” nhiều, ngày 21-9-2005, Tốt đã trực tiếp thực hiện việc lập hồ sơ xin bốc 5 mộ giả tại gò Chuối, phường An Lợi Đông. Tốt liên hệ với Lê Văn Đá (SN 1960) nhờ giúp khâu khảo sát mộ giả. Để đối phó việc kiểm tra của Tổ công tác, Tốt tự tìm và xác định vị trí lập 5 mộ giả. Sau khi ký nhận 15 triệu đồng tiền bồi thường di dời 5 mộ giả trên, Tốt giao cho Đá 5 triệu đồng tiền hợp đồng bốc mộ còn Tốt “ẵm” 10 triệu đồng.

Vào tháng 12-2004, thông qua đường dây làm hồ sơ di dời mộ giả của Rớt, Đặng Văn Được (SN 1957, ngụ 32/5 KP1, phường An Khánh) hướng dẫn cho em vợ là Phan Thủy Trinh (SN 1968, cùng địa chỉ) đứng tên xin bốc 7 mộ giả tại phường An Khánh. Được dẫn Trinh đến nơi có mộ giả do Rớt lập, báo cho Trinh biết ngày khảo sát, bốc mộ và ngày lãnh tiền bồi thường. Trong vụ này, Được chiếm hưởng 5.250.000đ. Tiếp đó, nhờ Rớt tổ chức thực hiện, ngày 20-1-2005, Được đứng tên đăng ký bốc 6 mộ giả tại Gò Lá 1 và 2 phường An Khánh. Ngày 17-3-2005, Được ký nhận 18 triệu đồng tiền bồi thường di dời 6 mộ giả và hưởng 6 triệu đồng.

Người giữ xe trở thành…  cò Lê Văn Đá (SN 1960, ngụ 25/6 ấp Phước Hiệp, phường Trường Thạnh, Q9) là người hợp đồng giữ xe tại UBND phường An Lợi Đông từ năm 2002. Tháng 4-2004, Huỳnh Văn Nghĩa - chủ cơ sở bốc mộ Nghĩa Thọ, nhờ Đá hợp tác với với cơ sở của Nghĩa trong việc tiếp nhận hồ sơ của người đăng ký bốc mộ sau khi đã được UBND phường xét duyệt. Nghĩa trả công cho Đá 50.000đ/mộ. Đến tháng 4-2005, thông qua Nghĩa, Đá tiếp xúc với Khanh. Khanh thỏa thuận với Đá, cùng tham gia lập hồ sơ di dời mộ giả cho người khác. Trong đó, Đá lo quan hệ với Tổ công tác sao cho các hồ sơ di dời mộ giả được thực hiện trót lọt, Đá được chia 150.000đ/mộ. Cùng với phần tiền Nghĩa chi, Đá được hưởng tổng cộng là 200.000đ/mộ.

ĐƯỜNG LOAN