Cuộc hội đàm giữa Chủ tịch Nguyễn Minh Triết và Tổng thống Hoa Kỳ G.W.Bush tại Nhà Trắng vào tối hôm qua đã được báo chí thế giới đưa đậm nét, là điểm nhấn quan trọng trong chuyến thăm Hoa Kỳ lần này. Vì đây là cuộc gặp mang tính lịch sử, lần đầu tiên nguyên thủ hai nước gặp mặt sau chiến tranh. Tuy nhiên, những hận thù không hề phản ánh trong các bài báo của nước ngoài viết về cuộc gặp mà thay vào đó là một bầu không khí tích cực, quyết tâm hướng tới tương lai.

• Quan hệ Việt - Mỹ chắc chắn sẽ sang một chương mới

Đài RFA nhận định đây là cuộc gặp lịch sử vì đây là lần đầu tiên sau chiến tranh, tức là sau hơn 32 năm, nguyên thủ hai nước, Tổng thống Hoa Kỳ G.W.Bush và Chủ tịch nước CHXHCN Việt Nam Nguyễn Minh Triết, đàm đạo trong tòa Nhà Trắng ở thủ đô nước Mỹ. Từ cuộc gặp gỡ này, quan hệ Mỹ-Việt chắc chắn sẽ sang một chương mới.

Truyền thông quốc tế đã lập tức có ngay hình hai nhà lãnh đạo bắt tay nhau trong Phòng Bầu dục, nơi làm việc và đón khách chính thức của Tổng thống Mỹ. Đài BBC (Anh) có bài viết với tựa đề : “Mỹ- Việt bắt tay vì một thời kỳ mới”.

BBC viết, trong chuyến thăm đến Mỹ, Chủ tịch nước Việt Nam Nguyễn Minh Triết đã được Tổng thống Mỹ George W. Bush đón tiếp trong cuộc gặp được đánh giá là “lịch sử”, “tích cực” với bầu không khí “hoan nghênh”. So với chuyến thăm hai năm trước của Thủ tướng Phan Văn Khải thì quan hệ Mỹ-Việt lần này đang bước vào một thời kỳ khác hẳn, với mong ước của cả hai bên muốn đẩy bang giao lên một tầm vóc mới. Quan điểm chung là dù có khác biệt về chính trị và các giá trị dân chủ, nhân quyền, hai nước cần tăng cường giao thương và đối thoại. Vài phút sau cuộc gặp, chương trình truyền hình “BBC World” đã có tin về lời phát biểu tại Mỹ của Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết.

Đa số các bài tường thuật từ Nhà Trắng về cuộc gặp giữa nguyên thủ hai nước Việt Nam và Hoa Kỳ để nhấn mạnh đến vấn đề kinh tế. Hãng tin Kyodo (Nhật Bản) viết: “Tổng thống Bush ca ngợi nền kinh tế của Việt Nam và cảm ơn sự giúp đỡ của Việt Nam trong vấn đề tìm hài cốt binh sĩ Mỹ mất tích trong chiến tranh Việt Nam”. Bài viết cho biết, Tổng thống Bush đã đánh giá cuộc gặp với Chủ tịch Nguyễn Minh Triết là “thẳng thắn và vô tư”, đồng thời ca ngợi quan hệ thương mại sống động giữa hai quốc gia. 

Mạng điện tử báo “Đất nước” của Tây Ban Nha khẳng định ý nghĩa của cuộc gặp giữa Chủ tịch Nguyễn Minh Triết và Tổng thống G.W.Bush không chỉ dừng lại ở mục tiêu chung của hai nước là tăng cường mối quan hệ thương mại mà còn đi xa hơn nữa. Tờ báo cho rằng quyết tâm tăng cường quan hệ thương mại song phương được thể hiện qua việc hai nước đã ký Hiệp định khung về đầu tư và thương mại (TIFA), một thỏa thuận mà Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết đặc biệt quan tâm vì Mỹ là thị trường xuất khẩu quan trọng nhất của Việt Nam. Tại cuộc hội đàm, Tổng thống G.W.Bush đã bày tỏ hài lòng trước sự củng cố quan hệ kinh tế giữa hai nước và coi TIFA là một bước đi mới nhằm vượt qua “bóng ma” của lịch sử.

• Vấn đề nhân quyền: Hai nguyên thủ thừa nhận còn có những khác biệt

Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết hội đàm Tổng thống Hoa Kỳ G.W.Bush

Vế vấn đề nhân quyền – một trong những vấn đề nhạy cảm trong chuyến thăm đến Mỹ lần này của Chủ tịch Nguyễn Minh Triết, thu hút sự chú ý của báo chí thế giới. Các hãng tin thế giới như AFP, BBC… đều tường thuật về vấn đề này. Các hàng tít đa số nhấn mạnh đến việc Tổng thống G.W. Bush và Chủ tịch Nguyễn Minh Triết đều thừa nhận có những khác biệt trong quan điểm giữa hai bên về vấn đề nhân quyền và tôn giáo, nhưng đều mong ước tăng cường sự hiểu biết lẫn nhau.

Các bài báo đã trích lại những phát biểu của Chủ tịch Nguyễn Minh Triết rằng Việt Nam luôn thể hiện sự trao đổi trực tiếp và mở về những vấn đề khác biệt giữa hai bên, đặc biệt về nhân quyền và tôn giáo. “Phương pháp của chúng tôi là sẽ gia tăng đối thoại để có một sự thông hiểu hơn giữa hai bên và chúng tôi cũng xác định rằng sẽ không để những khác biệt làm ảnh hưởng đến những lợi ích chung”. Cuối cùng, Chủ tịch Nguyễn Minh Triết bày tỏ:  “Tôi tin tưởng rằng quan hệ tốt đẹp và đang gia tăng giữa hai quốc gia sẽ đem lại lợi ích không chỉ cho hai nước, mà còn tạo thành một yếu tố xây dựng cho bảo vệ hòa bình và ổn định trong khu vực”.

Trang web của Chính phủ Mỹ viết: “Tổng thống Bush ngày 22-6 đón chào Chủ tịch Nguyễn Minh Triết đến Nhà Trắng để thảo luận quan hệ kinh tế và thương mại năng động giữa hai nước, hợp tác về y tế và phát triển, quan hệ văn hóa, giáo dục và cam kết chung nhằm giải quyết các vấn đề chiến tranh để lại”.

Đức Anh (tổng hợp)