Chế tài hành vi gian dối bằng “tiền âm phủ”

Hành vi của một tài xế taxi ở Hà Nội gian dối thối tiền cho du khách nước ngoài bằng “tiền âm phủ”, theo khía cạnh pháp lý được gọi chính xác như thế nào? Hệ thống pháp luật Việt Nam đã có những chế tài như thế nào để xử lý hành vi này?

Pháp luật hình sự và pháp luật hành chính không giải thích thế nào là lừa dối, gian dối hay lừa đảo, nhưng theo các hành vi mà các hệ thống pháp luật liệt kê, quy định để xử lý, và theo các thông tin đã có, thì hành vi thối tiền bằng “tiền âm phủ” là “dùng thủ đoạn gian dối để chiếm đoạt tài sản của người khác”. Cả pháp luật hành chính và pháp luật hình sự của Việt Nam đều có chế tài xử phạt hành vi này. 

Theo quy định tại khoản 1 Điều 174 Bộ luật Hình sự 2015 về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản, dấu hiệu để cấu thành tội phạm là “bằng thủ đoạn gian dối chiếm đoạt tài sản của người khác trị giá từ 2 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng”. Vậy, xét về giá trị tài sản bị chiếm đoạt, hành vi này chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự khi tài sản bị chiếm đoạt trị giá từ 2 triệu đồng trở lên. Trong vụ này, tài xế chỉ chiếm đoạt của 2 du khách chưa tới 500.000 đồng, vậy giá trị tài sản bị chiếm đoạt chưa đủ để cấu thành tội phạm. Tuy nhiên, điều khoản trên của Bộ luật Hình sự cũng quy định thêm “hoặc dưới 2 triệu đồng nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm”: đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi chiếm đoạt tài sản mà còn vi phạm; đã bị kết án về tội này hoặc về một trong các tội quy định tại các điều 168, 169, 170, 171, 172, 173, 175 và 290 của bộ luật này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm; gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội; tài sản là phương tiện kiếm sống chính của người bị hại và gia đình họ; tài sản là kỷ vật, di vật, đồ thờ cúng có giá trị đặc biệt về mặt tinh thần đối với người bị hại. 

Còn nếu không thuộc các trường hợp phải chịu trách nhiệm hình sự nêu trên, thì theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 15 Nghị định 167/2013/NĐ-CP về xử phạt hành chính, chế tài áp dụng cho hành vi này chỉ là phạt tiền từ 1 triệu đồng đến 2 triệu đồng.

Luật sư NGUYỄN ĐỨC HOÀNG (Văn phòng Luật sư Phan Law Vietnam)

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Bán đất dự án khi chưa đủ điều kiện

Bán đất dự án khi chưa đủ điều kiện

Tại vùng ven TPHCM, có những dự án được các công ty môi giới quảng cáo quy mô rất lớn, nhưng thực tế vẫn còn là bãi đất hoang sơ, cỏ dại um tùm. Sau khi đã đặt cọc mua nền, một thời gian dài không thấy động tĩnh gì, các khách hàng nháo nhào, lo lắng.

Bạn đọc viết

Đánh giá ảo

Ngày nay, việc mua sắm online ngày càng trở nên phổ biến, cuộc cạnh tranh của các chủ shop trên thị trường mạng xã hội cũng ngày càng ráo riết.

Cơ quan trả lời

Không bắt buộc đóng góp kinh phí bảo quản mộ

Ông Nguyễn Ngọc Tấn, Trưởng ban quản trang Nghĩa trang đồi Lạc Cảnh, cho biết: “Ban quản trang không quy định đóng kinh phí cũng như số tiền bao nhiêu hàng năm, cũng không tiếp nhận trực tiếp kinh phí bồi dưỡng..."

Từ thư bạn đọc

Chậm xây lại chung cư Cửu Long

Tháng 8-2017, cư dân chung cư Cửu Long (128 Hai Bà Trưng, phường Đa Kao, quận 1, TPHCM) đã phải di dời để xây lại chung cư mới, nhưng đến nay công trình vẫn chưa khởi động.

Ý kiến

Thận trọng cả khi tấn công và khi tự vệ

Trong một số vụ án thời gian gần đây, có tình tiết gây ra án mạng khi tự vệ hay tấn công kẻ trộm cướp. Có dư luận không đồng tình, cho rằng việc tự vệ hay tấn công kẻ trộm cướp là quyền chính đáng. Bạn đọc Báo SGGP đã phân tích, nêu ý kiến về vấn đề này.