Hai tác phẩm âm nhạc nổi tiếng của một nhà văn

Trong tập sách Nhạc sĩ Việt Nam hiện đại do Hội Nhạc sĩ Việt Nam xuất bản năm 1997 có đoạn như sau: “Có những tác giả không phải là hội viên sáng tác Hội Nhạc sĩ Việt Nam, nhưng đã để lại những tác phẩm không thể nào không nhắc tới trong vòng 60 năm trở lại đây…”. Và tập sách kê ra khoảng trên 40 tác phẩm của 32 tác giả, trong đó có Diệt phát xít, Người Hà Nội của Nguyễn Đình Thi.

…Nguyễn Đình Thi kể lại rằng hồi ông mười tuổi, bố ông bắt tập đàn nguyệt, đánh được mấy bài “Cổ bản”, “Tứ đại cảnh”... Rồi ông lại tự học lý thuyết nhạc và đàn măng-đô-lin từ sách dạy nhạc của trường tiểu học Pháp do bố mua cho.

Trong những ngày tháng tiền khởi nghĩa, cao trào cách mạng sục sôi, nóng bỏng, Nguyễn Đình Thi cùng các trí thức, văn nghệ sĩ tiến bộ hồi ấy tham gia hoạt động bí mật trong Hội Văn hóa cứu quốc của Mặt trận Việt Minh. Một hôm trên đường công tác, ông nghỉ đêm tại căn gác của một người bạn ở phố Hàng Cót Hà Nội. Đêm ấy, ông không ngủ, tự nhiên những âm thanh chập chờn hiện đến “Việt Nam... Việt Nam...”.

Mấy hôm sau ông viết xong bài hát Diệt phát xít. Sau đó trong các cuộc biểu tình, mít tinh ngày khởi nghĩa 19-8-1945 và ngày thành lập nước 2-9-1945 tại Hà Nội, cùng với các bài hát cách mạng khác, bài Diệt phát xít của Nguyễn Đình Thi đã vang lên rộn rã, sôi động trong khí thế của quần chúng đang dâng cao như bão táp.

Về hoàn cảnh ra đời của bài Người Hà Nội, ông cho biết: Ngày 19-12-1946, quân dân Hà Nội đồng loạt nổ súng vào các vị trí đóng quân của thực dân pháp chống lại âm mưu gây hấn của chúng. Chiến lũy mọc ngay trên các đường phố. Với tinh thần “quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”, quân dân Hà Nội bám giữ từng ngôi nhà, từng góc phố gây cho địch nhiều thiệt hại.

Xúc động trước tinh thần chiến đấu anh dũng của Trung đoàn Thủ đô (thành lập từ các đơn vị Vệ quốc và Tự vệ Liên khu 1 thuộc 36 phố phường Hà Nội cũ), tôi sáng tác bài hát Người Hà Nội để tặng các chiến sĩ trung đoàn. Báo Cứu quốc Mặt trận Hà Nội số Xuân 1947 có đăng bài hát này được các chiến sĩ giao liên vượt vòng vây dày đặc của địch mang đến anh em bộ đội của trung đoàn...”.

Sau khi được Nguyễn Đình Thi bổ sung và hoàn chỉnh vào cuối năm 1947, bài hát Người Hà Nội nhanh chóng phổ biến khắp cả nước và trở thành một trong những bản anh hùng ca nổi tiếng viết về thủ đô kiên cường bất khuất.

Nhạc sĩ Trương Quang Lục

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Loạt phim cổ tích Rồng rắn lên mây gây chú ý

Loạt phim cổ tích Rồng rắn lên mây gây chú ý

Vừa ra mắt vào đầu tháng 11, loạt phim truyền hình Cổ tích Việt Nam với tên gọi Rồng rắn lên mây, dù đã quen thuộc với khán giả nhưng nhờ kịch bản hấp dẫn, đầu tư công phu, chỉn chu đã nhận nhiều phản hồi tích cực.

Điện ảnh

Phim Thạch Thảo: Trong trẻo nhưng vụng về

Là câu chuyện thanh xuân, vườn trường, lấy bối cảnh tại phố núi Kon Tum và đề cập đến vấn đề nhức nhối của xã hội. Thạch Thảo có màu sắc tươi sáng, trong trẻo nhưng điểm yếu về kịch bản đã khiến bộ phim không thể đột phá.   

Âm nhạc

Đêm hòa nhạc Việt Nam - Hà Lan

Nhà hát Giao hưởng - Nhạc - Vũ kịch TPHCM (HBSO) phối hợp với Tổng Lãnh sự quán Hà Lan sẽ tổ chức đêm hòa nhạc đặc biệt với những tác phẩm dành cho kèn clarinet và bản giao hưởng hay nhất của Brahms vào tối 18-11 tại Nhà hát thành phố.

Sân khấu

Tứ đại mỹ nhân

Tứ đại mỹ nhân là vở kịch mới của sân khấu Idecaf. Đây là vở diễn vạch trần bộ mặt thật đầy tăm tối của showbiz, nơi mà những giấc mơ nổi danh hão huyền và hoang tưởng bị trả giá bởi một “đàn kền kền” luôn rình mò. 

Sách và cuộc sống

“Bộ tột cùng hạnh phúc”: Thiên sử thi về Ấn Độ tân thời

Phải đến hai mươi năm sau khi ra mắt tiểu thuyết đầu tiên, nhà văn Arundhati Roy mới dồn toàn lực cho ra cuốn tiểu thuyết thứ hai - Bộ tột cùng hạnh phúc (Tao Đàn và NXB Hội Nhà văn ấn hành). Tác phẩm được giới phê bình hết mực ca ngợi.

Sáng tác

Cây gạo sân trường

Trường sinh ra, cây gạo có rồi
Hoa gạo đỏ như một thời máu lửa
Những năm chiến tranh, tan hoang nhà cửa
Cây gạo như nhân chứng thời gian.

Mỹ thuật

Những góc nhìn về tranh Hàng Trống

Trong hai ngày 10 và 11-11, tại Trung tâm Nghệ thuật đương đại The Factory, quận 2, ông Lê Đình Nghiên - nghệ nhân duy nhất còn lại của dòng tranh dân gian Hàng Trống, sẽ có buổi trò chuyện cùng nhà sưu tập Thanh Uy và nhà nghiên cứu Trịnh Thu Trang về “Cảm hứng từ nghệ thuật dân gian: Những góc nhìn tranh Hàng Trống”.