Kết quả tăng trưởng GDP trong những tháng qua đang đặt ra một áp lực lớn về phát triển cho những tháng còn lại. Bởi lẽ, muốn thực hiện thành công mục tiêu GDP cả năm tăng trên 8%, thì trong 6 tháng cuối năm phải đạt mức tăng GDP 8,6%.
Trước áp lực đó, tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 6 vừa qua, hàng loạt giải pháp đã được Chính phủ xác định. Nhìn sâu rộng, có thể thấy, những giải pháp này đang hướng theo 3 mũi đột phá nhằm đánh thức mạnh mẽ hơn nữa những tiềm năng, đồng thời bịt kín các “lỗ hổng” trong quá trình phát triển hiện nay ở nước ta.
Từ kinh nghiệm của quá trình 9 năm đảm nhận cương vị đứng đầu Chính phủ, nguyên Thủ tướng Phan Văn Khải cho rằng, nguồn lực to lớn nhất và không bao giờ cạn của sự phát triển đất nước chính là bồi dưỡng và phát huy nhân tố con người.
Để phát triển nguồn lực to lớn đó, theo ông, cần phải tạo lập môi trường thực sự dân chủ, gắn với xây dựng Nhà nước pháp quyền. Nhìn vào những giải pháp của Chính phủ vừa xác định, dễ thấy mũi đột phá thứ nhất đang “đồng thuận” cùng với quan điểm này. Đó là: yêu cầu các bộ, ngành, địa phương phải khẩn trương tổng rà soát các thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền, đảm bảo đơn giản, rõ ràng, thời gian giải quyết được rút ngắn; loại bỏ ngay những thủ tục không cần thiết, các quy định gây cản trở cho hoạt động đầu tư, sản xuất kinh doanh, nhất là các “giấy phép con”; công bố công khai, minh bạch những quy định và giấy tờ cần thiết đối với từng thủ tục hành chính…
Một rào cản mang tính hệ quả gắn với sự yếu kém trong nền hành chính nước ta lâu nay là sự không đồng bộ trong hệ thống văn bản pháp luật. Luật đã có hiệu lực, nhưng có khi các nghị định hướng dẫn lại vẫn còn ở dạng dự thảo sơ khai. Chỉ tính trong năm 2006 -2007, số lượng dự thảo văn bản các bộ, ngành đăng ký trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ ban hành là 113 văn bản. Sáu tháng đầu năm 2006 có 7 văn bản đã đến thời hạn trình, nhưng các bộ vẫn chưa hoàn thành. Trong đó có văn bản lại liên quan tới luật đã có hiệu lực như Luật Phòng chống tham nhũng, Luật Doanh nghiệp... Bởi thế, mũi đột phá thứ hai vừa được Chính phủ xác định là phải khẩn trương ban hành đầy đủ văn bản hướng dẫn và tổ chức thực hiện tốt các đạo luật nói chung, trong đó đặc biệt chú trọng tới những đạo luật liên quan tới phát triển sản xuất như Luật Doanh nghiệp, Luật Đầu tư…
Nếu chỉ lo phát triển mà không lo bịt các “lỗ hổng” đi kèm theo đó, hiệu quả phát triển ắt khó đạt được như ý. Còn nhớ cách đây chưa lâu, khi phát biểu tại Hội thảo tổng kết 20 năm đổi mới ở Việt Nam, từ sự phân tích các thông số phát triển, GS. David Dapice của Đại học Harvard (Mỹ) đã cho rằng: Nếu triển khai hiệu quả tiết kiệm và đúng hướng, thì với mức đầu tư 30% GDP mỗi năm, tỷ lệ tăng trưởng GDP của Việt Nam phải ở mức thực là 9%-10% như Trung Quốc, chứ không phải là 7%-8%.
Nói cách khác, theo ông, sự lãng phí làm Việt Nam mỗi năm tổn thất khoảng 2% GDP, tương đương 1 tỷ USD. Từ ngày 1-6-2006, Luật Thực hành tiết kiệm, chống lãng phí và Luật Phòng chống tham nhũng chính thức có hiệu lực. Chưa thể khẳng định ngay, nếu triển khai thực hiện tốt 2 đạo luật này sẽ “thu lại” được 1 tỷ USD như vị giáo sư kia phân tích; song có điều chắc chắn rằng, nếu làm được vậy, thì áp lực tăng trưởng sẽ giảm đi nhiều.
Bởi thế, tại phiên họp vừa qua, Chính phủ đã xác định mũi đột phá thứ ba là yêu cầu các bộ, ngành và địa phương phải xây dựng ngay Chương trình hành động cụ thể thực hiện 2 đạo luật này. Đồng thời, tập trung xử lý nhanh, đúng người đúng tội các vụ án trọng điểm để lấy lại niềm tin, tạo điều kiện thuận lợi cho thu hút nguồn lực đầu tư từ nước ngoài.
Ba mũi đột phá để giảm áp lực lớn đang đặt ra trên con đường phát triển đã khá rõ. Vấn đề còn lại phụ thuộc vào chính bản lĩnh của người lãnh đạo các cấp. Chỉ có duy trì sự quyết liệt và toàn diện trong thực hiện mới có thể tạo ra sự chuyển biến mạnh mẽ!
Long Hà