Ngày 19-5, tại TPHCM, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với Tổ chức Minh bạch thế giới (Transparency International-TI) tổ chức hội thảo “Nâng cao tính nhất quán và minh bạch trong quan hệ của DN”.
Ông Diệp Thành Kiệt, Phó Chủ tịch Hiệp hội Giày da và Hiệp hội Dệt may của TPHCM bức xúc chỉ ra rằng, ở một số nơi, cách hành xử của giới chức địa phương không nhất quán và thiếu minh bạch đối với DN. Trước khi trở thành thành viên của WTO, VN có khá nhiều chương trình hỗ trợ DN nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh. Tuy vậy, đã không có nhiều DN tham gia vào các chương trình này, vì đơn giản là họ không được phổ biến! Theo ông Kiệt, đáng lý cơ quan chức năng cần phải công khai những chương trình này vì nó rất cần thiết đối với DN. Sự thiếu nhất quán và không minh bạch trong các cơ quan nhà nước còn được thể hiện ở nhiều cấp độ.
Một vấn đề khác cũng được các đại biểu đề cập, đó là thuế giá trị gia tăng (VAT) đã được áp dụng ở VN từ 10 năm qua, nhưng hầu hết các DN đều mù tịt vì không thể biết chính xác thời gian các cơ quan chức năng hoàn thuế VAT cho DN là bao lâu. Nhiều nhà đầu tư nước ngoài cũng rất mệt mỏi với cách làm việc thiếu minh bạch của không ít cơ quan.
Ông Trần Đức Lượng, Cục trưởng Cục Chống tham nhũng - Thanh tra Chính phủ nhìn nhận, chính DN và các hiệp hội sẽ đóng vai trò quan trọng trong vấn đề minh bạch. Điều này được biểu hiện qua việc xây dựng văn hóa kinh doanh, tạo quy tắc ứng xử trong nhân viên và cộng đồng DN. Ông Pontus Erntell, Giám đốc kinh doanh khu vực Đông Nam Á IKEA (Thụy Điển), đã đưa ra mô hình kinh doanh phi tham nhũng. Cách làm cụ thể của tập đoàn bán lẻ hàng đầu thế giới là đưa ra những bộ quy tắc ứng xử dành cho các nhân viên trong công ty cũng như các nhà cung cấp, đó là từ chối tham gia vào các hoạt động tham nhũng. Ở TPHCM, hiện có Công ty Intel Products Việt Nam đã và đang thực hiện việc này, bằng việc ký với Ban quản lý Khu công nghệ cao TPHCM những quy tắc ứng xử trong công ty đang được Intel áp dụng trên toàn cầu.
Rất nhiều ý kiến tại hội thảo cho rằng, nâng cao tính nhất quán và minh bạch là trách nhiệm của toàn xã hội. Do vậy, việc cần thiết hiện nay là phải tiến hành rà soát lại quy trình, thẩm quyền ra các văn bản pháp luật. Bởi lẽ, với những gì chúng ta đang áp dụng như hiện nay là thiếu thông tin và không khoa học. Một khi thông tin đi qua nhiều tầng, nấc sẽ là nguyên nhân dẫn đến việc nhũng nhiễu!
TH.H.
