Thời kỳ đổi mới, người nông dân đã tìm cách thoát khỏi kiểu sản xuất nông nghiệp thủ công, tìm đến các công cụ cải tiến và từng bước tiếp cận với máy móc cơ giới. Cũng từ đó, các công cụ sản xuất cơ giới xuất hiện khá nhiều ở nông thôn.

Theo con số thống kê, hiện nông dân các vùng miền đã sử dụng đến gần 80% thiết bị máy móc cho việc sản xuất mùa vụ. Ngoài một số máy móc thiết bị quen thuộc như: máy cày, máy bơm nước, hệ thống bơm thổi khí, máy quạt nước thổi ôxy, máy phát điện, cắt cỏ, gặt lúa…, các nhà máy cơ khí nông nghiệp trong nước đã liên tục nghiên cứu, chế tạo các loại máy mới phục vụ nhu cầu sản xuất nông nghiệp. Mới đây, ngành cơ khí vừa chế tạo thành công một loại máy mới trồng mía bằng hom có công suất 0,3-0,5 ha/giờ, giảm 77% chi phí lao động.

Máy tuốt lúa giúp tăng năng suất lao động. Ảnh: Đ.V.D.

Nhiều năm qua, các sản phẩm cơ giới nông nghiệp Trung Quốc ồ ạt xâm nhập thị trường Việt Nam với giá cả rẻ và hình thức mẫu mã, đa dạng. Kết quả người nông dân lúc đầu chào đón các sản phẩm này hết sức nồng nhiệt, nhưng chẳng bao lâu lại… chán! Bác Lê Văn Thuận ở Bến Cát-Bình Dương, nói: “Hầu hết bà con ở địa phương đều hình thành vườn tiêu cách đây vài năm và chung cảnh “rước” máy bơm Trung Quốc về phục vụ tưới tiêu, nhưng chỉ được mùa đầu là… cất vào xó!” vì các sản phẩm cơ giới nhập về từ Trung Quốc rất tốn nhiên liệu mà độ bền lại không cao.

Nhiều năm vận hành và tiếp cận thị trường, các doanh nghiệp cơ khí thuộc Tổng Công ty Máy động lực và máy nông nghiệp đã có sáng kiến phối hợp cùng các địa phương bán máy trả chậm cho nông dân. 5 năm qua, toàn tổng công ty đã bán được khoảng 150 ngàn động cơ và 50.000 máy kéo các loại.

Máy nông nghiệp mang nhãn hiệu VEAM đã trở thành quen thuộc với nhà nông. Các thương hiệu cơ khí trong nước nhận được sự tín nhiệm và từng bước đẩy lùi thói quen “chuộng ngoại bài nội”. Công ty Máy nông nghiệp miền Nam Vikyno cho biết, quý 1-2005, các sản phẩm cơ khí của công ty sản xuất tăng gần 49% so với cùng kỳ. Cũng trong thời gian này, máy bán trả chậm cho nông dân các vùng miền mang thương hiệu Vikyno là khoảng trên 200 máy. Các loại máy móc thiết bị nông nghiệp được sản xuất trong nước dần chiếm được thị trường như: Vikyno, Vinappro…

Các doanh nghiệp cơ khí chế tạo trong nước dù rất cố gắng nhưng… người nông dân vẫn rất cần sự chia sẻ từ nhiều phía. Nông dân phần lớn đều thiếu vốn, chỉ biết dựa vào giá trị nông sản khi mùa vụ thu hoạch được, nhưng giá trị nông sản nhiều năm qua không ổn định. Phương thức bán trả góp máy móc cơ giới cho nông dân duy nhất hiện nay là thông qua sự bảo lãnh của hệ thống các ngân hàng và Hội Nông dân các địa phương. Tuy nhiên, ngân hàng bảo lãnh cần có tài sản thế chấp, Hội nông dân bảo lãnh thì nông dân cần phải có hộ khẩu, cư trú ổn định 3 năm trở lên… Thực tế nhiều năm cho thấy, Hội Nông dân các địa phương rất ngại khi phải bảo lãnh cho nông dân mua máy trả góp.

Vì thế, muốn cơ giới hóa nông nghiệp và nông thôn, nhà nông rất cần sự trợ giúp từ nhà nước và các ngành chức năng.

LÊ PHONG