Gần 900 doanh nghiệp hoạt động trong 14 khu công nghiệp/khu chế xuất (KCN/KCX), mỗi ngày thải ra môi trường trên dưới 600.000m³ nước thải (1.017 tấn bụi, 30.500 tấn SO2, 1.948.500 tấn CO2, 7.554 tấn NO2…) đã và đang gây ra những hậu quả nghiêm trọng cho môi trường. Chính vì vậy, BQL KCX/KCN TPHCM và Sở TN-MT TPHCM đã cam kết trong năm 2007 phải hoàn thiện hệ thống xử lý nước thải ở tất cả các KCN-KCX.
Thế nhưng, trong tổng số 14 KCX/KCN tại TPHCM (13 KCX/KCN đang hoạt động) thì chỉ có 6 KCN có nhà máy xử lý nước thải tập trung đã đi vào hoạt động: Tân Thuận, Linh Trung 1, Linh Trung 2, Lê Minh Xuân, Tân Tạo, Tân Bình… Các KCX/KCN Vĩnh Lộc, Tây Bắc Củ Chi, Tân Thới Hiệp, Bình Chiểu, Cát Lái (giai đoạn 1), Hiệp Phước, Tân Phú Trung, Tân Tạo (mở rộng), Phong Phú, tuy đã có hệ thống xử lý nước thải (XLNT) tập trung nhưng vẫn còn đang trong giai đoạn thi công, lắp đặt thiết bị, dự kiến tháng 12-2007 mới đi vào hoạt động. Riêng 2 KCN Bình Chiểu, Tân Phú Trung phải đợi tới quý 1 năm 2008 mới hoàn thiện.
Chưa hết, trong các KCX/KCN tại TPHCM, có 237 doanh nghiệp phát sinh nước thải trong quá trình sản xuất nhưng chỉ có 176 doanh nghiệp có trạm xử lý nước thải, còn 61 doanh nghiệp chưa xây dựng. Điều đặc biệt là trong 6 KCX/KCN đã có hệ thống xử lý nước thải, hiện chỉ có 3 KCX có 100% doanh nghiệp đấu nối vào hệ thống XLNT tập trung. Số lượng các doanh nghiệp chưa đấu nối hoàn chỉnh tại các KCN: Tân Bình (8), Tân Tạo (15), Lê Minh Xuân (19), Vĩnh Lộc (21), Bình Chiểu (2), Tân Thới Hiệp (3).
Việc đầu tư xử lý nước thải là rất tốn kém, phí xử lý nước thải tại các hệ thống XLNT trung tâm ngang giá nước sạch, trong khi áp lực cạnh tranh đòi hỏi doanh nghiệp phải tìm mọi cách hạ giá thành sản phẩm là nguyên nhân lớn nhất làm nhiều doanh nghiệp “trốn chạy” việc xử lý nước thải. Thậm chí, nhiều doanh nghiệp đã bỏ ra hàng triệu đô la xây dựng hệ thống XLNT nhưng chỉ vận hành khi bị… kiểm tra.
“Không thể để tình trạng này tái diễn”, đó là cam kết mới nhất của Sở TN-MT. Phó Giám đốc sở, ông Nguyễn Văn Phước, cho biết: Sang năm 2008, khi tất cả 14 KCX/KCN hoàn thành việc xây dựng, đưa hệ thống XLNT tập trung đi vào hoạt động, Sở TN-MT và các doanh nghiệp, KCX/KCN sẽ phối hợp mua, lắp đặt máy đo chất lượng nước thải tự động, báo kết quả liên tục cho ngành chức năng để chấm dứt hẳn tình trạng “trốn tránh” xử lý nước thải của một số doanh nghiệp.
Đây là một quyết định đúng đắn. Mong rằng nó sẽ được thực hiện nghiêm túc!
Kiên Giang
