Năm 1997, cơn bão số 5 (Linda) tàn phá nặng nề các tỉnh ven biển vùng đồng bằng sông Cửu Long, với số người chết, mất tích và thiệt hại về tài sản lớn nhất từ trước cho đến nay. Đó là hậu quả từ sự chủ quan và thiếu kiến thức về phòng chống lụt bão của người dân khu vực này. Sau cơn bão đó, người dân miền Nam mới bắt đầu chú ý đến… mưa bão. Điều chúng tôi muốn lưu ý ở đây là cơn bão Linda xuất hiện vào cuối mùa mưa bão 1997 của Việt Nam, tức đầu tháng 11.
Và từ đó đến nay, cứ mỗi năm qua đi, mùa mưa bão lại có xu hướng kéo dài sang tận tháng 12 và khu vực ảnh hưởng cũng lan dần xuống các tỉnh ven biển vùng ĐBSCL. Điều đó cho thấy cơn bão Linda không phải là sự bất thường đột xuất của thời tiết mà là báo hiệu sự khởi đầu của những điều thay đổi về thời tiết những năm sau đó. Nếu chú ý ta sẽ thấy, mưa bão ngày càng ảnh hưởng nhiều đến các tỉnh phía Nam và gần đây đều rơi vào thời điểm tháng cuối năm (tháng 12).
Một ghi nhận khác, áp thấp nhiệt đới (ATNĐ) đã xuất hiện ngay cả vào tháng giêng. Theo ghi nhận của Đài Khí tượng Thủy văn khu vực Nam bộ (KTTV KVNB), từ năm 2006 đến 2008 đều xuất hiện ATNĐ vào thời điểm này. Năm nay lại xuất hiện và gây hậu quả nặng nề cho người dân sản xuất nông nghiệp.
Mưa trái mùa là hiện tượng bình thường đối với thời tiết nhưng việc xuất hiện ATNĐ gây mưa và tàn phá hoa màu vào tháng đầu năm lại là điều không bình thường. Theo thạc sĩ Lê Thị Xuân Lan, Phó phòng dự báo Đài KTTV KVNB, sự bất thường của thời tiết đầu năm nay còn ở tình huống, ATNĐ xuất hiện khu vực phía Nam quần đảo Trường Sa và di chuyển về phía biển Nam, thay vì những năm trước xuất hiện khu vực Nam biển Đông, rất xa Việt Nam và thường suy tàn ngay ngoài biển.
ATNĐ đã gây mưa lớn cả khu vực Nam Trung bộ, Tây Nguyên và Nam bộ. Nếu như vùng Tây Nguyên đón nhận những đợt mưa trái mùa như là những cơn mưa vàng thì người nông dân vùng Đông Nam bộ, nhất là vùng ĐBSCL lại phải chịu những thiệt hại nặng nề về cây trồng chuẩn bị cho tết sắp đến. Ruộng muối của diêm dân gần như mất trắng, trái cây hư hại, thời tiết này tạo điều kiện sâu bệnh gây hại cây lúa, cây điều bị thất mùa do bị rụng bông và nhất là người trồng hoa kiểng phục vụ tết gần như không còn tết!
Nhưng đâu chỉ có mưa trái mùa mà theo Đài KTTV KVNB, mùa khô năm nay ở vùng ĐBSCL còn chịu ảnh hưởng nặng nề của hạn và mặn, ảnh hưởng đến việc sản xuất nông nghiệp, nhất là cây lúa, cây lương thực chính của Việt Nam.
Biến đổi khí hậu đã ảnh hưởng ngày càng rõ ràng ở Việt Nam, cụ thể là vùng ĐBSCL.
ĐĂNG LẢM
