Hàng trăm hộ dân tại xã Tân Văn (huyện Lâm Hà, tỉnh Lâm Đồng) vừa trải qua một vụ lúa thất bát vì lúa ra toàn hạt lép. Nông dân cho rằng nguyên nhân do giống, còn đơn vị sản xuất giống nói tại… trời (thời tiết).
Ông Bạc Cầm Minh Đạt cho biết, bông lúa PC10 vẫn vàng nhưng nhiều hạt lép.
Chúng tôi về xã Tân Văn khi bà con nông dân đang chuẩn bị đất ruộng để gieo vụ lúa mới. Dù vậy, trên đồng vẫn còn nhiều đống lúa của vụ trước gặt rồi không tuốt, để nguyên giữa bờ đê. Bà Trần Thị Lệ (thôn Tân Hiệp, xã Tân Văn) cho biết, đó là số lúa PC10, bà con cắt để dọn ruộng, làm đất cho vụ sau chứ không phải thu hoạch, vì lúa toàn hạt lép. Nhà tôi cũng làm 1,5 sào giống lúa PC10, ban đầu lúa lên tốt lắm, nhưng sau khi trổ thì bông lúa cứ vống thẳng lên trời chứ không cúi. Tôi cũng đã xịt thuốc nhiều lần nhưng không tác dụng, đến khi chín, bông lúa vẫn vàng nhưng toàn hạt lép, đành bỏ.
Cùng chung tình cảnh, gia đình bà Y Phăng Ka Liêng (thôn Tân Tiến) làm 5 sào lúa PC10 nhưng thu vào chỉ vài bao lúa. Bà Ka Liêng than thở: “Những năm trước, gia đình tôi trồng giống lúa này năng suất khá cao, năm nay cũng chăm sóc bình thường nhưng lúa trổ bông xong đứng trơ trơ, một bông chỉ được vài hạt chắc, thu hoạch 5 sào mà chỉ được vài bao lúa, tính ra không đủ trả tiền thuê tuốt lúa”.
Ông Bạc Cầm Minh Đạt (thôn Tân Lập) cũng cho biết, 2 sào lúa giống PC10 của ông phát triển rất tốt, trổ bông bình thường, nhưng bông 200 hạt thì có đến hơn 100 hạt lép. Điều lạ, những hạt lép vẫn chín vàng chứ không sẫm màu như bình thường.
Ông Lê Thanh Hà, Chủ tịch Hội Nông dân xã Tân Văn, cho biết, trong vụ chiêm xuân vừa qua, có đến 63ha lúa PC10 của 168 hộ dân trong xã bị tình trạng lép hạt, với tỷ lệ lép trên 80%. Trong các cuộc họp dân, hầu hết bà con đều cho rằng nguyên nhân lúa lép hạt là do giống, vì các khâu gieo trồng, bón phân, phun thuốc trừ sâu bệnh… đều như mọi năm. Vì vậy, họ đã đề nghị đơn vị cung cấp giống (Công ty CP Giống cây trồng Nha Hố tại huyện Ninh Sơn, tỉnh Ninh Thuận) hỗ trợ thiệt hại.
Ông Vũ Xuân Long, Tổng giám đốc Công ty CP Giống cây trồng Nha Hố, cho biết, sau khi nhận được thông tin, công ty đã cử cán bộ đến khảo sát, tìm hiểu nguyên nhân. Từ kết quả khảo sát, công ty khẳng định, tình trạng lúa lép hạt là do thời tiết chứ không phải do giống. Cụ thể, diện tích lúa nói trên gặp mưa đá, ảnh hưởng đến năng suất. Cũng theo ông Long, công ty không hỗ trợ như yêu cầu của nông dân.
Tuy nhiên, phía nông dân lại không đồng tình với cách lý giải của công ty. Theo họ, nếu do thời tiết thì tất cả những giống lúa đều ảnh hưởng, đằng này, các giống Khang Dân hoặc Hương Thơm gieo cùng cánh đồng vẫn cho năng suất bình thường. Ông Lê Thanh Hà, Chủ tịch Hội Nông dân xã Tân Văn, cho biết, giữa công ty và nông dân đã có 3 cuộc tiếp xúc nhưng vẫn chưa giải tỏa được bất đồng.
Nam Viên
