Học lực khá hoặc giỏi, gia đình có nguồn tài chính dồi dào để lo cho bạn đi du học ở Mỹ hoặc Canada? Chuyện nhỏ!… Nhiều người đã nghĩ như vậy, nhất là vào thời buổi bùng nổ quảng cáo, nhiều công ty dịch vụ du học cũng đã “nổ” đến giật mình: “Cam kết không có vi sa, sẽ hoàn lại tiền” hoặc “du học Mỹ, Canada không cần TOEFL và chứng minh tài chính” (?!). Thực tế, thời gian qua, nhiều trường hợp xin đi du học tại 2 quốc gia này đã không qua được “cửa ải” visa. Đến nay thì sao?
 |
|
SV-HS tham dự triển lãm du học Mỹ do FLC tổ chức. Ảnh: C.T.V. |
Đồng hồ chỉ mới 6 giờ 30. Giao thông trên đường Lê Duẩn vẫn còn thưa thớt nhưng tại góc đường Lê Duẩn - Lê Văn Hưu đã nhộn nhịp người và xe. Chị bán cà phê ngay trước vỉa hè Nhà Hữu nghị vẻ rành rẽ, nói với mấy người khách: “Vào uống đi, cứ thong thả… Tôi bán ở đây lâu rồi, chờ phỏng vấn lâu lắm…” .
Khoảng 7 giờ 30, vài tay “cò” tấp xe vào uống cà phê, tay kè kè cặp táp và trong túi áo đầy một xấp danh thiếp để… tiếp thị. Một người đàn bà khoảng 45 tuổi đi cùng với cô cháu gái trạc 20 tuổi, quê ở Nha Trang lân la đến cạnh một “cò” nhờ ghi tờ khai xin phỏng vấn đi thăm thân.
Ghi giúp 2 tờ khai, dán hình, “cò” xin 100 ngàn, người đàn bà chê mắc nhưng cũng đành trả tiền. Cô cháu nhân dịp tranh thủ: “Cháu muốn xin visa du học, chú giúp giá bao nhiêu?”. “Visa thì khó… Làm được nhưng giá mắc lắm…”, nói xong, “cò” rút trong túi ra tấm các, đưa cho cô “cứ liên lạc với chú, chú giúp cho”.
Ngồi gần đó, một người phụ nữ đẫy đà, hai cổ tay nặng chịch 2 chiếc vòng cẩm thạch, chốc chốc lại móc chiếc điện thoại bấm liên tục… Lân la hỏi chuyện, bà nói: “Thằng nhỏ rớt đại học, nó xin đi du học Mỹ. Thiệt khổ… phỏng vấn 2 lần đều rớt, lần này nó nghe lời mấy đứa bạn nên chuyển sang nhờ công ty này làm dịch vụ.
Nghe nói công ty này làm hay lắm…”. Chưa dứt lời, bà lại móc điện thoại ra, nói với đầu dây bên kia: “… Chị tới đâu rồi… Lẹ lẹ đi, tụi nó đang chờ ở đây…”. Vẻ mặt phấn khởi, bà khoe rằng “cô làm dịch vụ sắp tới rồi”… Đến hơn 11 giờ trưa, gặp bà đi với cậu con trai ra về, cả 2 vẻ mặt tiu nghỉu. Không hỏi nhưng cũng đoán được kết quả ra sao…
Anh M, nhà ở Bình Thạnh, có con được đi du học một năm theo chương trình giao lưu văn hóa Việt - Mỹ đã trở về và mới xin visa du học tự túc nhưng cũng bị… rớt vì không chứng minh được tài chính. Một dư luận rộ lên: Visa trở thành “cửa ải” không dễ lọt qua. Đó cũng là lý do một số gia đình khá giả đã cố công tìm đến các “thầy cò”, chịu mất tiền và nuôi hy vọng…
“Cửa ải” visa khó khăn nhưng vì sao gần đây nhiều đơn vị vẫn tổ chức nhiều cuộc triển lãm giới thiệu du học Mỹ, Canada? Bằng chứng là triển lãm do Trung tâm ngoại ngữ ĐHQG (FLC) tổ chức đã thu hút khá đông HSSV đến tham dự, tìm kiếm thông tin, và trước đó không lâu là triển lãm du học Mỹ và Canada do Trung tâm đào tạo Việt Nam Hợp Điểm tổ chức mà nhiều người phải chen chân.
Sắp tới, một cuộc triển lãm du học Canada do Trung tâm Giáo dục Canada tại VN (CEC) sẽ tiếp tục được tổ chức vào trung tuần tháng 11. Ngoài ra không ít công ty dịch vụ du học vẫn quảng cáo mời gọi du học tại 2 quốc gia này… Vấn đề ở chỗ: xin visa chỉ là chặng đường thứ 2, mà trước đó khách hàng phải đặt bút ký vào hợp đồng dịch vụ với chi phí từ 500 - 1000 USD.
“Rớt” visa không đồng nghĩa sẽ nhận lại được số tiền này.
Trả lời băn khoăn này, ông Nguyễn Thái Bình Long, phụ trách FLC kể: “Có công ty nhận làm dịch vụ, đưa người đi phỏng vấn đến… 6 lần, đều rớt, dù nhân viên lãnh sự đã khuyên không nên phỏng vấn nữa”.
Ông Long cho biết: triển lãm do một tổ chức phi chính phủ tài trợ, FLC chỉ nhằm cung cấp thông tin, giới thiệu cơ hội học bổng cho HSSV. “Du học Mỹ phải là những học sinh ưu tú, đủ điều kiện tài chính, nếu không đủ tài chính thì phải có khả năng học lực để xin học bổng”.
Thế vì sao nhiều trường hợp vẫn “rớt” visa? “Phải chuẩn bị hồ sơ hoàn chỉnh, đầy đủ và phải chứng minh được tài chính”, ông Long nói. Bằng chứng mà ông đưa ra là trong năm 2002 - 2003, có hơn 2200 HSVN được cấp visa – bao gồm visa F1 và J1 – “là con số không nhỏ”.
Ông Phúc Tiến, Giám đốc Trung tâm đào tạo Việt Nam Hợp Điểm cho rằng “không có gì mâu thuẫn giữa việc quảng bá giáo dục với vấn đề visa”. Ông nói: Quảng bá là công việc thường xuyên, lâu dài và thực hiện không riêng ở VN. “Visa khó khăn, cánh cửa du học có bị đóng lại? Con số 2200 HS được cấp visa du học Mỹ vừa qua là không nhỏ so với nhiều quốc gia khác – như Singapore, 5 năm qua chỉ có 5 ngàn – và điều này vẫn đem lại niềm hy vọng cho nhiều người”.
Cũng theo ông, vấn đề là phải chuẩn bị tốt hồ sơ, về ngoại ngữ, tài chính và hiếm có trường hợp nào không chuẩn bị tốt mà lại vượt qua được phỏng vấn visa. “Quan hệ Việt - Mỹ đang tiến triển tốt đẹp, tôi tin tình hình visa sẽ được cải thiện”, ông Tiến nhận định.
Ông Nguyễn Văn Quang, Giám đốc CEC, thông tin: Từ tháng 7 đến nay, số lượng hồ sơ du học được cấp visa tăng rõ rệt. Lý do: chất lượng hồ sơ nộp vào đã tốt hơn trước và “hồ sơ chứng minh tài chính theo kiểu “góp vốn” đã giảm dần”. Ông Quang khuyên rằng không nên tin vào những quảng cáo “bao” visa và nên trung thực vì đối với Canada “việc từ chối visa khó hơn vì phải giải thích được nguyên nhân từ chối”.
“Không có ngoại lệ trong vấn đề cấp visa, chỉ cần đủ tiêu chuẩn”, bà Maura Harty, trợ lý Bộ trưởng ngoại giao phụ trách về lãnh sự Mỹ, đã phát biểu như vậy trong cuộc gặp gỡ báo giới TPHCM nhân chuyến công tác mới đây của bà sang VN. Bà thông tin: Năm nay, Mỹ đã cấp visa cho hơn 1.000 SVVN du học Mỹ, con số cao hơn nhiều so với năm 2003. Điều này đã giải tỏa những dư luận về “rớt” hay “hết chỉ tiêu” visa.
Từ những thông tin cho thấy, chuyện “đậu - rớt” visa phụ thuộc vào việc chuẩn bị tốt hồ sơ nhằm thỏa mãn các điều kiện về học lực, ngoại ngữ, tài chính, lộ trình học tập và “phải trung thực”. Và điều đó không có chỗ cho tâm lý “bao visa” hay “chạy dịch vụ”…
THƯ LÊ
|
