Phó Tổng thống Mỹ Dick Cheney đang có chuyến công cán vùng Vịnh kéo dài 10 ngày (bắt đầu từ 17-3), ngày 22-3 đã có cuộc gặp với Quốc vương Abdullah của Arabia Saudi.
Mục tiêu của ông, theo các nhà bình luận, bao gồm thuyết phục Palestine và Israel trở lại bàn đàm phán, hướng đến hòa bình (một ưu tiên trong những ngày ngắn ngủi ông còn ở Nhà Trắng mà bà Rice đã không thực hiện thành công). Thứ hai, nỗ lực thuyết phục quốc vương Saudi Arabia giúp hạ giá dầu.
Cuối cùng, ông cần thuyết phục các đồng minh A Rập ủng hộ Mỹ chống lại Iran - cũng là mục tiêu được tổng thống Mỹ Bush nêu lên trong chuyến đi cuối năm ngoái nhưng không gặt hái thành công. Hai mục tiêu đầu và cuối là chuyện không thể giải quyết một sớm một chiều, nhưng dầu là chuyện quan ngại trước mắt với Mỹ.
Giá dầu năm ngoái tăng 70%, năm nay tăng 16%, đặc biệt gây lo ngại cho Mỹ giữa lúc có nhiều dấu hiệu nền kinh tế nước này suy thoái. Chính vì vậy, ông Cheney đã gặp Quốc vương Abdullah của Saudi Arabia, quốc gia sản xuất dầu hàng đầu thế giới đồng thời là nhà lãnh đạo thực tế của tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ OPEC.
Tổng thống Bush trước đó đã lên tiếng sẽ là “một sai lầm” đối với OPEC nếu để giá dầu đạt đến mức làm chậm tăng trưởng kinh tế Mỹ bởi sẽ gây ảnh hưởng kinh tế toàn cầu. Giá dầu tăng kỷ lục đã gây căng thẳng sâu sắc giữa OPEC và Mỹ, nhà tiêu thụ dầu lớn nhất thế giới.
Ông Cheney cũng thăm Oman, một nước sản xuất dầu lớn ngoài OPEC, với kỳ vọng đây sẽ là nước đóng vai trò trung gian giữa những nước sản xuất dầu và những nước tiêu thụ dầu.
Chính quyền Bush nỗ lực vực dậy nền kinh tế đang có nguy cơ suy thoái. Tại cuộc họp gần đây, OPEC đã khước từ lời kêu gọi của Tổng thống Bush tăng sản lượng, đổ cho các nhà đầu cơ và sự quản lý tồi của kinh tế Mỹ làm giá dầu tăng.
Dư luận cho rằng một số nước trong OPEC nghi ngờ về vai trò của Mỹ tại Iraq và một số khu vực, nên sứ mạng của ông Cheney hẳn gặp nhiều khó khăn. Kinh tế Mỹ đang trì trệ, các nhà đầu tư ồ ạt đầu tư vào hàng hóa, như dầu. Dầu được bán bằng đồng đô la Mỹ nhưng đô la Mỹ đang mất giá nên có bán nhiều dầu hơn thì các nhà xuất khẩu dầu cũng chẳng thu được nhiều, là điều họ chẳng vui. Họ cho rằng chính quyền Bush muốn một đồng đô la yếu, làm cho dầu mắc hơn nhưng cũng hỗ trợ cho xuất khẩu của Mỹ.
Với việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) cắt giảm lãi suất 0,75%, các nhà đầu tư lo một đồng đô la yếu hơn và vì thế giá dầu cao hơn.
LỆ THƯ
