Sau 8 năm, thành tích của thể thao Việt Nam ở đấu trường lớn nhất hành tinh vẫn chỉ là 1 chiếc HCB. Người mang về niềm vui ấy chính là lực sĩ Hoàng Anh Tuấn ở hạng cân 56kg môn cử tạ nam. Nhưng nếu lấy chiếc huy chương mà Hoàng Anh Tuấn đoạt được để kết luận rằng thể thao Việt Nam đã thành công và đủ sức tạo dấu ấn ở Olympic thì rõ ràng không chính xác. Sau 8 năm, sau nhiều cuộc đầu tư tốn hàng chục tỷ đồng, chúng ta vẫn “giậm chân tại chỗ”, thậm chí là thụt lùi nếu so với bước tiến của nhiều quốc gia trong khu vực và châu lục. Việt Nam thực ra chỉ đoạt được 7 vé chính thức đến Bắc Kinh 2008 (3 của taekwondo, 2 cử tạ, 1 bóng bàn và 1 của cầu lông). Nên nếu so với mục tiêu có 20 - 30 suất chính thức dự Olympic 2008 đã xây dựng từ vài năm trước, kế hoạch ấy coi như phá sản theo cách đầu tư quá dàn trải và thiếu tập trung của thể thao Việt Nam.

Lực sĩ Hoàng Anh Tuấn là điểm sáng hiếm hoi của thể thao Việt Nam tại Olympic 2008. Ảnh: Q.T.

Sự tuột dốc của taekwondo - môn thể thao được cho là có cửa gặt hái huy chương nhiều nhất ở Olympic (sau cử tạ) đã chỉ ra rằng đối thủ của chúng ta chính là… chúng ta. Cả ba võ sĩ Nguyễn Văn Hùng (trên 80kg), Nguyễn Thị Hoài Thu (57kg) và “người đóng thế” Trần Thị Ngọc Trúc (49kg) đều thất bại hoặc vì yếu tâm lý, hoặc do quá nôn nóng và có cả nguyên nhân tự đưa mình đến chỗ bại trận khi được kỳ vọng cao nhất. Taekwondo Việt Nam đã đổ cả núi tiền vào cuộc đầu tư cho mục tiêu giành vé chính thức và đoạt huy chương ở Olympic 2008 từ sau chiến tích bất ngờ của nữ võ sĩ Trần Hiếu Ngân cách đây 8 năm. Thất bại, nhưng taekwondo Việt Nam lại đối diện mối lo khác: phải hầu tòa vì chuyện vay mượn tiền bạc để tổ chức giải tuyển chọn Olympic khu vực châu Á.

Ngay cả chiếc HCB mà lực sĩ Hoàng Anh Tuấn giành được cũng được cho là… thất bại. Vì lẽ rằng, Tuấn là VĐV hiếm hoi của thể thao Việt Nam được đầu tư trọng điểm cả về kinh phí lẫn những cơ hội tập huấn, thi đấu quốc tế suốt mấy năm qua. Nên khi anh để thua lực sĩ trẻ và vô danh của Trung Quốc Long Quinquan ở hạng cân 56kg, nhiều người đâm ra thất vọng.

Sự bế tắc và yếu tâm lý của Nguyễn Tiến Minh khiến anh thua trận tức tưởi và sớm nói lời chia tay Olympic khi môn cầu lông mới chỉ bắt đầu. Sự thua thiệt của Vũ Thị Hương (cự ly 100m nữ) và Nguyễn Đình Cương (cự ly 800m nam) ở môn điền kinh cũng chỉ ra rằng: môn thể thao cơ bản của chúng ta chưa từng được đầu tư căn cơ và còn kém xa, rất xa trình độ của châu lục (chứ chưa nói tới thế giới).

Bắn súng, thể dục, bơi lội, bóng bàn cũng trắng tay từ vòng ngoài khiến nhiều người nghĩ rằng chúng ta đang… cưỡi ngựa xem hoa ở đấu trường danh giá nhất. Nguy hại thật! Đã vậy, “búp bê vàng” môn thể dục Đỗ Thị Ngân Thương còn làm rúng động Olympic 2008 vì dính doping.

Cái nhìn toàn cảnh về thể thao Việt Nam ở Olympic Bắc Kinh 2008 đúng với nghĩa: chúng ta đã thành công vì vẫn có thể góp mặt ở đấu trường lớn, nhưng lại thất bại vì chẳng thể nhận ra mình đang đứng ở đâu trong sự tiến bộ theo hàng ngày của bạn bè quốc tế.

Lê Quang