Theo Bộ Công thương, biểu đồ dự đoán nhu cầu sử dụng năng lượng tính đến năm 2020 tại nước ta cho thấy sản lượng năng lượng liên tục tăng cao. Cụ thể năm 2005 là gần 27 ngàn tấn dầu quy đổi, đến năm 2010 tăng lên gần 37 ngàn tấn dầu quy đổi và con số này tăng lên đến gần 51 ngàn tấn dầu quy đổi vào năm 2020.
Cụ thể, ngành công nghiệp có tỷ lệ sử dụng năng lượng cao nhất chiếm 46%, kế đến là vận tải chiếm 35%, thương mại dịch vụ 12%, ngành khác 6% và cuối cùng là nông nghiệp chiếm 1%. Trong đó, đặc biệt nhu cầu sử dụng năng lượng điện được dự báo là có mức tăng cao nhất. Theo Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), chỉ so với cùng kỳ năm 2007, sản lượng điện tiêu thụ trung bình những tháng đầu năm 2008 đã tăng hơn 15,64% và con số này sẽ còn tiếp tục tăng cao trong khoảng từ nay đến tháng 5-2008.
Trong khi đó, nguồn điện cung cấp luôn ở tình trạng thiếu, bị động và bấp bênh. EVN đã dự báo năm 2008, sản lượng điện cung cấp sẽ thiếu 680 triệu kWh, nhiều hơn so với năm 2007 là khoảng 500 triệu kWh. Điều này đã khiến cho nhiều người dân và đặc biệt là doanh nghiệp không khỏi lo lắng. Anh Nguyễn Trung Thành, Trưởng phòng Kỹ thuật Công ty nhựa Trường Thịnh đã cho biết, tình trạng thiếu điện mùa khô năm 2007 khiến công ty bị phạt 10 triệu đồng vì trễ hợp đồng giao hàng với công ty mỹ phẩm ICB. Còn ông Nguyễn Đức Phương, Trưởng phòng Kinh doanh công ty TNHH Bình Đông Hưng bức xúc, không chỉ bồi thường vì trễ hợp đồng giao hàng mà quan trọng hơn là mất uy tín với khách hàng… Những tưởng năm 2008, tình trạng thiếu điện sẽ được cải thiện, thế nhưng xem ra tình trạng thiếu điện còn nghiêm trọng hơn rất nhiều.
Để đối phó với tình hình này, ngoài những giải pháp vận động, kêu gọi người dân, doanh nghiệp thực hiện nhiều biện pháp tiết giảm nhu cầu sử dụng điện, EVN tiến hành cắt điện luân phiên và huy động những khách hàng lớn sử dụng máy phát điện bằng dầu DO vào giờ cao điểm. Tuy nhiên, với cách làm này vô hình chung ngành điện đã và đang đẩy cái khó về phía khách hàng.
Trước hết, việc cắt điện sẽ khiến đời sống sinh hoạt của người dân xáo trộn. Bản thân doanh nghiệp khi sử dụng máy phát điện chạy bằng dầu trong thời điểm giá dầu cao như hiện nay sẽ làm tăng chi phí sản xuất. Mặt khác, xét về khía cạnh môi trường thì việc chạy máy phát điện đang gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Vì hệ thống khí thải từ máy phát điện không được các doanh nghiệp kết nối với hệ thống xử lý khí thải mà thải trực tiếp ra môi trường. Chưa hết, với công trình chiếu sáng công cộng, khi thực hiện tiết giảm 50% bóng đèn chiếu sáng sẽ tạo nên những khoảng sáng tối trên đường, không đảm bảo yêu cầu kỹ thuật về chiếu sáng gây nguy hiểm cho các phương tiện lưu thông trên đường…
Nhìn lại những lý do mà ngành điện nêu ra nhằm lý giải cho biện pháp thiếu điện vẫn là mực nước về các hồ chứa nước thủy điện thấp hơn so với cùng kỳ năm ngoái; các nhà máy sản xuất điện hư hỏng cần phải ngưng hoạt động để sửa chữa; những nhà máy đang xây dựng chưa kịp đưa vào vận hành đúng thời gian dự kiến… Vậy không biết đến khi nào thì ngành điện thôi không còn lý do để lý giải cho việc thiếu điện và đặc biệt hơn nữa là không còn lý do để đẩy cái khó về phía khách hàng đang sử dụng loại sản phẩm này?!
Hạnh Nhiên
