Tranh chấp đất nghĩa trang gia tộc: Dễ phát sinh, khó giải quyết

SGGP
Theo ý kiến chung của các luật sư tư vấn, để tháo nút thắt các vụ tranh chấp đất nghĩa trang gia tộc, ngoài quyết định giải quyết khiếu nại của cơ quan hành chính, bản án của tòa, thì công tác hòa giải đóng vai trò quan trọng. 

Khu nghĩa trang gia đình nằm trong khu dân cư vừa mất  mỹ quan, lại dễ bị lấn chiếm

Khu nghĩa trang gia đình nằm trong khu dân cư vừa mất mỹ quan, lại dễ bị lấn chiếm

Tại TPHCM, trong xu thế phát triển đô thị, hàng loạt nghĩa trang gia tộc trong khu dân cư ở vùng ven đã phải giải tỏa, chuyển mục đích sử dụng. Trong gia tộc dễ phát sinh tranh chấp các khu đất này. Làm gì để giải quyết tranh chấp mà vẫn giữ được tình cảm trong gia tộc? Trong 2 tuần đầu của tháng 12, đây là một vấn đề pháp lý được nhiều người dân quan tâm, đến Báo SGGP để nhờ luật sư tư vấn.

Bùng phát tranh chấp

Quy hoạch thay đổi, những khu đất nghĩa trang gia tộc được chuyển đổi sang đất phi nông nghiệp, đất ở đô thị. Giá đất tăng cao đã làm bùng phát tình trạng chiếm dụng trái phép, tranh chấp các khu đất này giữa những người thân trong gia tộc. Gia tộc họ Võ tại xã Đông Thạnh (huyện Hóc Môn, TPHCM) phản ánh về vụ tranh chấp đất nghĩa trang kéo dài từ năm 2016 đến nay vẫn chưa có hồi kết. Theo con cháu trong gia tộc họ Võ, khu đất rộng 4.700m2 được ông Võ Văn Gia mua để làm nghĩa trang gia tộc từ năm 1910. Sau hơn 100 năm tạo lập, khu nghĩa trang gia tộc họ Võ đã chôn cất gần 200 ngôi mộ, chủ yếu là dòng tộc họ Võ. Năm 2016, UBND huyện Hóc Môn cắt 1.300m2 đất nghĩa trang cấp cho ông Trần Văn Cu. Ông Cu là con trai bà Võ Thị Nọ, là con cháu họ Võ. Điều làm người thân trong gia tộc càng bức xúc hơn khi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho ông Trần Văn Cu để làm đất ở và trên khu đất còn có 10 ngôi mộ chưa cất bốc. 

Bà Huỳnh Mai Hương (ở phường Tân Thuận Đông, quận 7) trình bày, khu nghĩa trang của gia tộc bà đã có hơn 100 năm nay. Gần đây, gia đình bà rất bất ngờ khi phát hiện một phần khu nghĩa trang gia tộc bị chính quyền địa phương cấp cho người khác. Gia đình nhiều lần khiếu nại, yêu cầu chính quyền trả lại phần đất này cho gia tộc của bà, nhưng chỉ nhận được câu trả lời: “Cán bộ có sai sót khi kiểm tra thực tế, xác nhận số thửa đất. Gia đình cứ đem vụ việc ra tòa, chính quyền sẽ căn cứ theo bản án để thực hiện”.  

Chú trọng công tác hòa giải 

Chủ trương giải tỏa nghĩa trang gia tộc nằm xen trong khu dân cư là cần thiết nhằm giữ vệ sinh môi trường cũng như cảnh quan đô thị. Do tính pháp lý của đất nghĩa trang gia tộc phức tạp nên dễ dẫn đến tình trạng chiếm dụng, tranh chấp. Hầu hết các nghĩa trang gia đình trải qua nhiều đời, thuộc quyền sử dụng chung, lại thiếu kiểm tra, giám sát. Cũng vì là đất nghĩa trang gia tộc, nên cán bộ phụ trách địa chính có phần dễ dãi khi làm thủ tục xác nhận, cấp giấy chứng nhận. Vì thế, các đối tượng có ý lấn chiếm dễ thực hiện được ý định.  

Theo tư vấn của luật sư Phạm Quang Hiệp, việc chính quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất chồng lên khu đất thổ mộ của gia đình bà Hương là trái quy định pháp luật. Chính quyền địa phương cũng đã thừa nhận có sai sót. Việc bà Hương cần làm là sớm nộp đơn khởi kiện, đưa vụ việc ra tòa để giải quyết. Theo quy định của Luất Đất đai 2013, trong trường hợp đất đã có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, sẽ do tòa án giải quyết. 

Vụ tranh chấp đất nghĩa trang gia tộc họ Võ cũng do tòa án giải quyết vì đã được cấp giấy chứng nhận. Tuy nhiên, vụ việc này phức tạp hơn nhiều, vì phát sinh thêm quan hệ mới. Khu đất đã sang nhượng cho người khác và chính quyền đã cấp giấy phép để xây dựng nhà trên phần đất này.

Theo ý kiến chung của các luật sư tư vấn, để tháo nút thắt các vụ tranh chấp đất nghĩa trang gia tộc, ngoài quyết định giải quyết khiếu nại của cơ quan hành chính, bản án của tòa, thì công tác hòa giải đóng vai trò quan trọng. Phần lớn các đối tượng tranh chấp ít nhiều có quan hệ tình cảm, huyết thống. Các trường hợp tranh chấp này thường kéo dài từ vài năm đến chục năm, tốn kém nhiều thời gian, tiền của cho các bên. Chính vì thế, trong nội bộ gia tộc nên cùng có thiện chí hòa giải để các bên tìm tiếng nói chung, qua đó giải quyết tranh chấp mà vẫn giữ được tình cảm trong gia tộc.

TRẦN YÊN

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Lập lại trật tự, an toàn giao thông

Lập lại trật tự, an toàn giao thông

Nhân dịp lực lượng cảnh sát giao thông các tỉnh thành trên cả nước tiến hành tháng cao điểm kiểm tra lập lại trật tự, an toàn giao thông, nhiều bạn đọc đã nêu thêm ý kiến về vấn đề này.

Bạn đọc viết

Khắc phục tâm lý chủ quan khi tham gia giao thông

Từ ngày 15-7 đến 14-8-2019, lực lượng cảnh sát giao thông (CSGT) các tỉnh thành trên cả nước đồng loạt ra quân kiểm tra lập lại trật tự, an toàn giao thông, tập trung xử lý các hành vi vi phạm Luật Giao thông đường bộ. Nhiều bạn đọc đã nêu ý kiến đóng góp các biện pháp lập lại trật tự, an toàn giao thông.

Cơ quan trả lời

Xử lý người nước ngoài phạm tội ở Việt Nam

Trong trường hợp người nước ngoài phạm tội trên lãnh thổ Việt Nam và không thuộc trường hợp miễn trừ ngoại giao hoặc lãnh sự theo quy định nêu trên, căn cứ vào các cấu thành tội phạm người nước ngoài thực hiện, họ phải chịu trách nhiệm theo quy định pháp luật giống như công dân Việt Nam phạm tội.

Từ thư bạn đọc

Làm mất lô hàng 3.093USD, chỉ đền 4,9 triệu đồng

Hơn 2 tháng sau khi xảy ra sự việc, Công ty TNT - Vietrans Express Worldwide mới gửi email yêu cầu Công ty Phước điền thông tin lô hàng để được bồi thường và đến ngày 26-3-2019, Công ty Phước nhận được chuyển khoản, bồi thường 4,9 triệu đồng...

Ý kiến

Giữ gìn hình ảnh cảnh sát giao thông

Mới đây Bộ Công an đã công bố dự thảo thông tư quy định về thực hiện dân chủ trong công tác đảm bảo trật tự an toàn giao thông, để lấy ý kiến người dân.