Đi tìm Đại sứ văn hóa là tên một cuộc thi do Quỹ Châu Á phối hợp với Thư viện Quốc gia tổ chức. Đây là một cuộc thi mang quy mô cả nước với sự góp sức của các thư viện lớn nhất tại ba miền.
Giỏi ngoại ngữ - hiểu sâu văn hóa Việt
Phạm Thị Hoàng Hân, sinh viên khoa Địa lý Trường ĐHKHXH-NV đón nhận thông tin cuộc thi. Ảnh: T.V.
Đó là hai tiêu chí cốt lõi nhất của cuộc thi Đi tìm Đại sứ văn hóa lần thứ nhất do Quỹ Châu Á và Thư viện Quốc gia đồng tổ chức trong khoảng thời gian từ đầu tháng 9-2007 đến hết ngày 30-10-2007.
Mục đích của cuộc thi này theo bà tiến sĩ Kim Ninh, đại diện Quỹ Châu Á tại Việt Nam là nhằm tìm ra ba thanh niên trẻ đại diện ba miền đất nước, có khả năng diễn đạt tiếng Anh tốt, có hiểu biết sâu rộng về văn hóa Việt Nam. Ba thanh niên được chọn sẽ tham gia một chuyến đi kéo dài 10 ngày ở Mỹ. Tại đây các em sẽ gặp gỡ sinh viên các trường đại học ở San Francisco, North Carolina và thủ đô Washington, ngoài ra ba bạn trẻ còn có các cuộc tiếp xúc với các nhà lãnh đạo xã hội tại những địa phương này.
Trong những cuộc gặp gỡ đó, cả ba sẽ phải đảm nhận vai trò giới thiệu về con người, đất nước Việt Nam hiện nay cũng như những kỳ vọng của tuổi trẻ Việt Nam về sự phát triển của đất nước tương lai. Nhằm giúp những bạn trẻ này có điều kiện hiểu biết sâu hơn văn hóa Mỹ trong thời gian ngắn, ban tổ chức đã bố trí các bạn ở cùng với các gia đình người Mỹ. Đây cũng là một cách để người dân Mỹ, thông qua những đại sứ văn hóa trẻ này hiểu thêm về một đất nước Việt Nam hiện đại. Sau khi trở về nước, các đại sứ văn hóa sẽ có những cuộc giao lưu chung và riêng tại các thư viện địa phương trình bày những ấn tượng của mình về văn hóa và xã hội Mỹ cùng những kinh nghiệm bản thân trong chuyến đi.
Để có thể lựa chọn ra những bạn trẻ có đủ khả năng đáp ứng yêu cầu mong muốn, ban tổ chức đã đề ra một phương pháp thi vừa đơn giản lại vừa khó khăn. Các thí sinh tham dự chỉ cần nộp một bài tiểu luận trong khoảng 1.000 từ nêu lên được niềm tin và hy vọng của mình về tương lai của đất nước Việt Nam. Thí sinh có bài được chọn sẽ ra Hà Nội tham gia vòng phỏng vấn trước một ban giám khảo do Quỹ Châu Á và Thư viện Quốc gia thành lập. Như vậy, để giành được chiến thắng đòi hỏi thí sinh vừa phải có trình độ ngoại ngữ cao để diễn đạt những suy nghĩ về một vấn đề phức tạp trong một giới hạn cho trước, vừa phải có một vốn kiến thức văn hóa, xã hội sâu rộng nhằm xây dựng được một niềm tin và hy vọng hợp lý cho sự phát triển của đất nước tương lai.
Cuộc khảo nghiệm lớn
Ngay khi cuộc thi được công bố, vấn đề giới hạn tuổi của người dự thi đã gây ra tranh cãi. Với quy định tuổi dự thi chỉ từ 18-22 nhiều người cho rằng quá bó hẹp. Tuy nhiên, ông Phạm Thế Khang, Giám đốc Thư viện Quốc gia, Trưởng ban tổ chức cuộc thi, đã giải thích: “Đây không chỉ là một cuộc thi tìm ra đại sứ văn hóa mà gián tiếp còn là một cuộc điều tra xã hội học về nhận thức của một bộ phận sinh viên học sinh trước tương lai và tiền đồ tươi sáng của đất nước”. Vừa là cuộc thi, lại vừa mang ý nghĩa điều tra xã hội nên việc giới hạn lứa tuổi ở một biên độ nhỏ là hết sức cần thiết nhằm hiểu rõ hơn tâm tư, suy nghĩ của một lứa tuổi vừa bước vào ngưỡng trưởng thành.
Ở một khía cạnh khác, cuộc thi này còn là dịp để cổ vũ mạnh mẽ cho phong trào đọc sách báo trong giới thanh niên. Không thể có những nhận xét hay về tương lai đất nước nếu không hiểu hết những vấn đề về lịch sử, văn hóa, xã hội của quá khứ và hiện tại. Một thực tế là hiện nay có rất nhiều bạn trẻ có trình độ ngoại ngữ, quản trị kinh tế cao nhưng lại hụt hẫng về văn hóa dân tộc. Chính vì lo lắng về sự hụt hẫng này, ban tổ chức đã cẩn thận giới thiệu kèm cuộc thi một danh sách các đầu sách cần thiết để các bạn trẻ có thể tham khảo nhằm thực hiện tốt bài viết của mình. Ở góc độ này, dù đoạt giải hay không ít nhất những bạn trẻ tham gia cũng đã học thêm được những điều hay về văn hóa của chính quê hương mình.
Với mục đích khá lớn lao đó, cuộc thi Đi tìm Đại sứ văn hóa hứa hẹn sẽ trở thành một hoạt động bổ ích và thu hút được đông đảo bạn trẻ tham gia.
Tường Vy
