Việt Nam phong tình cổ lục

Là nhà nghiên cứu, khảo cứu có hàng chục năm ấp ủ các đề tài Đi tìm bản sắc văn hóa dân tộc, Đi tìm con người Việt Nam, ở tuổi 80, nhà nghiên cứu Vũ Ngọc Khánh bất ngờ giới thiệu một công trình thú vị do ông sưu tầm, biên soạn: Việt Nam phong tình cổ lục.

Việc chép chuyện tình sử không phải là việc lạ đối với các nhà văn thế giới. Ở nước ta vào những năm 40 của thế kỷ trước, Trúc Khê Ngô Văn Triện đã viết Tình sử Việt Nam (Phổ thông bán nguyệtn san phát hành).

Trước đó , nhiều nhà nho đã viết những truyện gọi là Kỳ phùng, kỳ ngộ, mạn lục, tân phả… được hoan nghênh nhưng không phổ biến rộng rãi. Những câu chuyện trong kho tình sử đều rất xúc động, đặc sắc và thường đạt hiệu quả đến không ngờ. Nhiều mẩu chuyện, nhiều bài thơ, nhiều nhân vật được ghi chép trong tình sử trở thành tiêu biểu cho người đời sau lấy đó mà suy ngẫm.

Theo tác giả, trong lịch sử có nhiều cách phân loại tình sử, nhưng ở cuốn sách này, tác giả thu thập chuyện tình Việt Nam theo khả năng tiếp cận ở các góc cạnh sau:

Chuyện tình sau màn sương cổ tích: Truyện dân gian Việt Nam có nhiều chuyện tình nhưng chưa có ai khẳng định đó là chuyện thực hay hư cấu . Nhưng dù là hư cấu thì cái tình vẫn là thực. Lịch sử Việt Nam bắt đầu bằng chuyện tình: chuyện Âu Cơ, chuyện Tản Viên, chuyện Chử Đồng Tử… và đặc biệt là chuyện tình của Mị Châu- Trọng Thủy…

Chuyện tình trong lịch sử: Bao gồm chuyện tình của các ông vua, ông hoàng bà chúa, các vị tướng, ông quan; một số chuyện thuộc loại “Cung đình bí sử” cũng được chọn đưa vào nhưng rất thận trọng và dè dặt; một số chuyện tình của các danh nhân, nhà thơ, nhà văn, nhà khoa học…

Chuyện tình trong đời sống xã hội: Có một số chuyện đã thành truyền thuyết, giai thoại…

Chuyện tình trong các tác phẩm cổ văn: Phần lớn trích thành những mẩu nhỏ viết lại hoặc phân tích chứ không kể chuyện… 

Đọc sách, có thể thấy nguồn tư liệu mà tác giả khai thác không xa lạ. Một phần tác giả dựa vào những cổ tích, truyền thuyết do tác giả tự sưu tầm qua thực tế. Một số mượn lại trong kho tàng cổ tích của Nguyễn Đổng Chi hoặc tìm kiếm từ kho tài liệu ở Viện Hán Nôm. Đọc sách, bạn đọc, đặc biệt là bạn đọc trẻ vừa tiếp cận với kho tàng văn hóa dân gian vừa rút ra được thông điệp về cuộc sống và tình yêu. 

C.T.V

 

Các tin, bài viết khác