Từ ngày 18 đến 22-11-2007, Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 13 và các hội nghị liên quan sau đó sẽ được tổ chức tại Singaproe. Thủ tướng nước CHXHCN Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng sẽ tham dự các hội nghị quan trọng này.
Với chủ đề “Một ASEAN ở trái tim của châu Á năng động”, Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 13 sẽ là một sự kiện lịch sử đáng nhớ, đánh dấu một giai đoạn mới mang tính bước ngoặt trong tiến trình xây dựng một khu vực Đông Nam Á thống nhất trong đa dạng, hòa bình và phát triển năng động với việc thông qua Hiến chương ASEAN.
Hiến chương ASEAN gồm 13 chương với 55 điều khoản, được đánh giá là bộ quy chế có tính ràng buộc đầu tiên trong lịch sử 40 năm của tổ chức này. Hiến chương ASEAN là văn kiện pháp lý nền tảng cho sự hợp tác và phát triển sâu sắc hơn của các nước khu vực Đông Nam Á, nhằm thích ứng những thách thức và cơ hội của ASEAN trong tương lai. Hiến chương sẽ chính thức có hiệu lực sau 30 ngày kể từ ngày các nước thông qua.
Các nhà lãnh đạo ASEAN cũng sẽ ký kết một văn kiện quan trọng khác tại hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 13. Đó là bản kế hoạch mang tên “Thiết kế Cộng đồng kinh tế ASEAN”. Đây là một kế hoạch chi tiết, xác định những ưu tiên và hành động nhằm đưa ASEAN tiến tới một khu vực tự do về hàng hóa, dịch vụ, đầu tư, kỹ năng lao động và nguồn vốn lưu thông tốt hơn vào năm 2015. Bản “thiết kế” này là đảm bảo một cách đầy đủ để Cộng đồng kinh tế ASEAN tạo ra sự phát triển năng động hơn, tạo ra nhiều công ăn việc làm hơn cho nhân dân các nước trong khu vực.
Các chủ đề trong các hội nghị thuộc khuôn khổ Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 13 và các hội nghị sau đó là các vấn đề năng lượng, môi trường, sự thay đổi khí hậu và hỗ trợ phát triển. Đây là những vấn đề mang tính thời đại và cấp bách mà cả thể giới quan tâm. ASEAN và các bên đối tác thể hiện sự chủ động của mình trong các vấn đề lớn này, tăng cường thúc đẩy sự hợp tác để có hiệu quả tích cực hơn.
Hợp tác Đông Á ngày càng được chú trọng. Nền tảng và khuôn khổ của sự hợp tác này là cơ chế ASEAN+3, bao gồm các nước ASEAN với ba nước Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc. Kỷ niệm 10 năm xây dựng và thành lập cơ chế hợp tác này, các nhà lãnh đạo ASEAN và ba nước nói trên sẽ thông qua Tuyên bố chung lần thứ hai về Hợp tác Đông Á cho 10 năm tới.
ASEAN đã trở thành một tổ chức khu vực rất thành công, phát triển năng động, hợp tác chặt chẽ, có quan hệ đối tác mật thiết với nhiều quốc gia và tổ chức quan trọng hàng đầu thế giới.
Tuy nhiên, trên thực tế, ASEAN vẫn còn nhiều việc phải làm để đạt những mục tiêu chính của cộng đồng. Rút ngắn khoảng cách của sự phát triển không đồng đều giữa các nước thành viên, đẩy nhanh tiến độ xóa đói giảm nghèo ở một số khu vực, tăng cường hợp tác kinh tế và trao đổi thương mại… là những ưu tiên để ASEAN thực sự là một khối.
ASEAN cũng cần tăng cường hơn nữa đoàn kết, gắn kết chính trị giữa các nước, nâng cao vị thế của hiệp hội với một tiếng nói chung mạnh mẽ, có trọng lượng trong các vấn đề khu vực và thế giới.
NGUYỄN KHẮC ĐỨC
