Sau rất nhiều nỗ lực dàn xếp của các cơ quan chức năng TP, cuộc ngừng việc tập thể kéo dài gần 2 tuần tại Công ty Huê Phong tưởng chừng sẽ có hướng giải quyết khi đại diện công nhân 9 phân xưởng và BGĐ chấp nhận ngồi lại cùng thương lượng. Thế nhưng một lần nữa, mọi cố gắng đã thành công cốc khi BGĐ công ty từ chối giải quyết phần lớn những kiến nghị của CN…

Công nhân và công ty “thi gan”

Đại diện công nhân đưa bản hợp đồng lao động với nhiều khoản phụ cấp, trợ cấp nhập nhằng trình bày với cơ quan chức năng. Ảnh: M.HƯƠNG

Cho đến ngày 23-4, cuộc ngừng việc tập thể kỷ lục ở Công ty TNHH Giày da Huê Phong đã bước sang ngày thứ 13. Từ 6 giờ 30 sáng, từng tốp công nhân (CN) đồng phục chỉnh tề đến công ty với hy vọng có thể trở lại làm việc sau non nửa tháng đình công. Thế nhưng họ lại thất thểu ra về sau khi đọc bản thông báo mới nhất do Chủ tịch HĐQT công ty Tô Gia Đương ký.

Bản thông báo đề cập đến buổi đối thoại chiều 22-4 giữa lãnh đạo công ty với đại diện CN dưới sự chứng kiến của các ban ngành chức năng và chính quyền địa phương, nội dung thông báo chung chung, không nói rõ công ty chấp nhận giải quyết kiến nghị nào, kèm theo đó vẫn là lời hứa hẹn giải quyết các kiến nghị “trong thời gian sớm nhất”.

Trước bản thông báo không thỏa đáng, CN tức giận tràn vào xưởng xé sổ sách, quăng đồ đạc các xưởng sản xuất keo, đế giày, bao bì. Nhiều CN cho biết rất muốn quay lại làm việc nhưng không thể, phần vì không hài lòng với cách giải quyết của công ty, phần vì hầu hết CN đã đình công nên dây chuyền không thể hoạt động.

Đến nay, sau 13 ngày ngừng việc, nhiều CN đã rơi vào cảnh túng bấn. CN Lê Thị Phố, làm việc ở xưởng thành hình, chán nản: “Kiểu này phải tìm chỗ làm khác thôi, trước mắt cuối tháng chưa biết lấy tiền đâu trả tiền phòng”. Một tốp nữ CN từ trong công ty ra về, trên tay ôm mấy quả mít và đu đủ non. Tưởng là họ phá phách cây trái của công ty, nhưng Phố cãi: “Không phải phá đâu, mấy đứa hái về luộc ăn đó. Đình công thế này, tiền đâu mà đi chợ. Đợt trước đình công 5 ngày, công ty hỗ trợ 15.000 đồng/ngày nhưng lần này công ty nói thẳng là không trả đồng nào”.

Còn ông Sy Sam Cau, Phó Chủ tịch HĐQT công ty than: “Hơn 10 ngày CN đình công, những thiệt hại về hợp đồng, đơn hàng của công ty là chưa thể thống kê hết được”. Đôi bên đều thiệt hại, thế nhưng, cả hai phía vẫn không thể đi đến thống nhất sau buổi đối thoại kéo dài hơn 4 giờ diễn ra ngày 22-4.

Thiếu thiện chí với người lao động

Theo phản ánh của tập thể CN, BGĐ Công ty Huê Phong đang áp dụng cách nâng bậc lương theo kiểu xử ép CN. Với bộ phận quản lý như trợ lý, chuyền trưởng, chuyền phó, công ty có 3 bậc lương. Theo cách lý giải của công ty, mỗi 3 - 6 tháng, công ty đều có đề bạt, thăng chức, tăng lương cho những người có biểu hiện tốt trong công việc. Tuy nhiên, sau khi tăng hết 3 bậc lương, thăng hết các loại chức thì tiền lương giẫm chân tại chỗ.

Từng “nổi tiếng” với thang bảng lương có đến 37 bậc cho CN, mỗi bậc chỉ cách nhau vài chục ngàn đồng, sau khi bị cơ quan chức năng “thổi còi”, Huê Phong đã điều chỉnh thang bảng lương còn 7 bậc. Tuy nhiên, sau khi thăng hết 7 bậc, tiền lương chạm khung, đụng trần, CN không được tăng lương nữa dẫn đến tình trạng có những CN làm 9 - 10 năm rồi, nếu có ý định gắn bó tiếp tục thì không được tăng lương. Với cách quản lý tiền lương kém minh bạch, nhiều trường hợp có thâm niên làm 5 năm vẫn có mức lương bằng, thậm chí thấp hơn người mới vào.

“Nhiều chuyện đã được bàn cãi nhiều, thậm chí đi đến thống nhất tại những lần giải quyết trước nhưng công ty vẫn nhập nhằng chưa thực hiện” - ông Trương Đăng Hùng, Phó Chủ tịch UBND quận Gò Vấp nhận định như vậy tại buổi làm việc ngày 22-4. Điển hình như cách tính tiền tăng ca. Sau lần đình công hồi giữa tháng 3 của tập thể CN, công ty đã thống nhất trả 150% lương cho giờ tăng ca thứ 1, 2 và 200% lương cho giờ tăng ca thứ 3, 4. Thế nhưng sau đó, công ty lại không chịu trả 200% tiền lương cho giờ tăng ca thứ 3, 4 như thỏa thuận. Các CN cho biết, riêng năm 2006, tổng số giờ tăng ca của mỗi CN lên đến 746 giờ - vượt xa quy định tăng ca không quá 300 giờ/năm đối với ngành dệt may, da giày trong Bộ luật Lao động.

Đối với khoản nợ BHXH từ năm 1995 đến cuối năm 2002, BGĐ Công ty Huê Phong chỉ đồng ý truy đóng 17% và một mực yêu cầu CN phải nộp 6%. Trong khi theo nhận định của đại diện Sở LĐTB-XH và UBND quận Gò Vấp, chuyện nợ nộp BHXH là xuất phát từ lỗi của DN và với thực tế “làm tháng nào xào tháng nấy” của CN hiện nay, việc bỏ ra khoản tiền truy đóng 7 năm nợ BHXH là rất khó khăn, chưa kể việc truy đóng theo mức lương mới cao hơn nhiều so với mức lương cách đây hơn chục năm là một thiệt thòi cho người lao động.

Chỉ riêng nửa đầu tháng 4, UBND quận Gò Vấp kết hợp các ban ngành chức năng đã tổ chức 4 cuộc họp quy mô để tìm phương cách giải quyết đình công tại Công ty Huê Phong. Hàng ngày, hàng chục cán bộ TP, quận, phường phải thường xuyên lui tới ổn định tình hình. Đến nay, các bên đều mệt mỏi và bức xúc trước sự phối hợp thiếu thiện chí của BGĐ Công ty Huê Phong. Tại buổi làm việc, đại diện CN cũng khẳng định rất muốn trở lại làm việc và gắn bó lâu dài với công ty nếu công ty thực hiện tốt các chế độ đối với người lao động. Thế nhưng, trước tình hình trên, cuộc đình công tại Huê Phong có nhiều khả năng sẽ tiếp tục kéo dài và nếu như đôi bên vẫn không đạt được sự thống nhất, rất có thể sự việc phải mang ra tòa…

Mai Hương - Quý Lâm