Khoảnh khắc lịch sử cách đây 33 năm như sống lại theo từng lời kể của viên phi công “chìm” – Anh hùng lực lượng vũ trang, Đại tá Nguyễn Thành Trung – trong buổi giao lưu với sinh viên (SV) Trường ĐH Văn Hiến TPHCM hôm 18-4 vừa qua.
Cả khán phòng hơn 1.000 SV hồi hộp lắng nghe Đại tá Nguyễn Thành Trung kể chuyện cướp máy bay của chính quyền Mỹ – ngụy ngay tại sào huyệt kẻ thù. “Một cách thành thật, lúc đó, tôi lo sợ kinh khủng, nếu có một sơ suất nhỏ là “toi” ngay. Đặt trong tình thế phải lựa chọn giữa đi và ở, giữa sống và chết là điều không dễ dàng với một con người. Gia đình vợ con kéo tôi ở lại. Hình ảnh người cha và đồng bào bị sát hại thôi thúc đi. Tôi hét thật lớn để trấn tĩnh, suy nghĩ và quyết định “bay” trong 10 giây ngắn ngủi ấy”, Đại tá Nguyễn Thành Trung bộc bạch.
Anh hùng phi công Nguyễn Thành Trung giao lưu với sinh viên ĐH Văn Hiến. Ảnh: MAI HẢI
Đầu tháng 4-1975, nhận lệnh của Ban lãnh đạo Trung ương Cục miền Nam tấn công vào các vị trí trọng điểm như Dinh Độc Lập, tòa đại sứ Mỹ và kho xăng Nhà Bè, phi công Nguyễn Thành Trung quyết định làm một việc xưa nay chưa có: cướp máy bay chiến đấu của địch. “Cướp máy bay ngay tại căn cứ là vô cùng khó khăn vì những quy định nghiêm ngặt, không khéo sẽ phải ăn “kẹo đồng”, cướp trên không càng khó hơn vì khi bay luôn có 2-3 chiếc khác kèm nên khó hành động…”.
Với kinh nghiệm sống “ngầm” 5 năm trong lòng địch, phi công Trung nhận ra khe hở duy nhất có thể hành động là thời điểm máy bay cất cánh. “Hôm đó là ngày tôi được bay thế trong một trận đánh tại Phan Rang cùng 2 phi công khác. Tôi đưa 2 ngón tay ra hiệu máy bay gặp sự cố về điện, nghĩa là tôi sẽ cất cánh sau máy bay số 1 và 3. Theo quy định, cách 5 giây 3 máy bay lần lượt cất cánh, nếu chiếc nào quá 10 giây không bay tức là bỏ cuộc. Tận dụng thời cơ, đồng hồ điểm giây thứ 10, tôi cất cánh và tách khỏi phi đội bay về hướng Sài Gòn, đánh lừa được 2 phi công kia vì họ tưởng tôi bay về căn cứ vì máy bay hỏng, viên điều khiển mặt đất không hay biết gì. 15 phút sau tôi ném bom vào Dinh Độc Lập”.
Câu hỏi “làm sao để cướp được máy bay?” luôn nung nấu trong đầu người phi công Nguyễn Thành Trung trong suốt 5 năm làm lính không quân Việt Nam cộng hòa. Đau đáu bên mình một nhiệm vụ lớn, đại úy không quân Nguyễn Thành Trung chuẩn bị mọi thứ, từ xác định mục tiêu, tập hạ cánh gấp trên đường băng ngắn… đầy vất vả. “Để chuẩn bị cho giờ G, tôi tập hạ cánh gấp xuống đường băng 1.000m của sân bay Phước Long, trong khi chiếc F5E đòi hỏi phải hạ cánh ở đường băng tối thiểu 2.500m. Tôi liều thử và nhiều lần làm hư cánh và một số bộ phận của máy bay. Hậu quả, trung tướng tư lệnh nguỵ Trần Văn Minh khiển trách và hạ tôi xuống bậc trung úy vĩnh viễn. Khó khăn nhưng không lùi bước”, ông Nguyễn Thành Trung nhớ lại.
Cắt ngang dòng hồi tưởng bằng một cánh tay SV giơ lên: “Ngoài những khó khăn trên, chú phải đối mặt với vấn đề bảo vệ gia đình vì chính quyền Mỹ – ngụy Sài Gòn chắc hẳn sẽ không tha cho vợ con của chú?”. Câu hỏi như điểm đúng “gu” quan tâm của các bạn trẻ xung quanh những câu chuyện lịch sử, không khí giao lưu trở nên sôi nổi. Đại tá Nguyễn Thành Trung cũng sôi nổi theo: “Nếu nói không lo là nói dối. Đúng vậy, chỉ 15 phút sau khi chiếc máy bay F5E ném bom trúng Dinh Độc Lập, vợ cùng hai con đã bị địch bắt giam, nhưng tôi không thể nghĩ gì ngoài nhiệm vụ đánh kho xăng của địch ở Nhà Bè. Tôi tin đồng đội trong Trung ương Cục miền Nam sẽ lo cho vợ con để tôi hoàn thành nhiệm vụ với Tổ quốc. Và chúng ta đã chiến thắng!”.
Dư âm của chiến thắng năm ấy ngân vang bằng những tràng vỗ tay không ngớt của các bạn SV. Đến đây, TS Hồ Quốc Hùng, giảng viên Trường ĐH Văn Hiến, là người bạn và từng là đồng đội trong chiến đấu, chia sẻ: “Ngoài sự dũng cảm, Đại tá Nguyễn Thành Trung còn trí tuệ trong cuộc đối đầu với kẻ thù ngay trong lòng địch. Hành động táo bạo trong 10 giây ngắn ngủi mà quý giá đó đã mở ra cục diện mới nghiêng về phía quân dân ta trong cuộc đối đầu với địch”.
Như TS Hùng nhận xét, khoảnh khắc hào hùng ấy đã lùi xa 33 năm nhưng giá trị lịch sử vẫn còn nguyên như vừa mới xảy ra trong tâm trí của những người đồng đội, những nhân chứng lịch sử. Sau 33 năm, viên phi công Nguyễn Thành Trung cũng đang “chiến đấu” trong lĩnh vực hàng không, nhưng là hàng không dân dụng phát triển kinh tế đất nước. Với vai trò là Phó tổng giám đốc hãng Hàng không quốc gia Việt Nam, Đại tá Nguyễn Thành Trung mang những kinh nghiệm của 35 năm làm phi công để xây dựng đội ngũ phi công Việt Nam ngang tầm quốc tế…
Tiêu Hà
