Nhà cho người thu nhập thấp, tái định cư

Ai ở?

Nhà cho người thu nhập thấp nói chung và tái định cư nói riêng đang là bài toán khó đối với TPHCM. Quỹ nhà không đáp ứng nổi nhu cầu cho những đối tượng này. Nhưng thực tế lại xảy ra nghịch lý, nhiều căn hộ cho người thu nhập thấp, tái định cư không đến được với đối tượng này.

  • Người bị giải tỏa không muốn vào chung cư

Chung cư Bàu Cát 2 (Tân Bình) là chung cư dành cho người thu nhập thấp nhưng được bán với giá 8-9 triệu đồng/m2.

Theo Sở Xây dựng TPHCM, có đến 121 dự án với hơn 50.000 căn hộ chung cư và hơn 6.000 nền nhà phục vụ tái định cư trên địa bàn TPHCM. Theo kế hoạch, trong năm 2005 sẽ có 3.822 căn hộ chung cư được hoàn thành và đưa vào sử dụng.

Ngoài ra, còn có 13.244 căn hộ chung cư đang triển khai và dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2005. Đây là nỗ lực rất lớn của TPHCM nhằm tạo quỹ nhà để tái định cư cho người dân bị giải tỏa. Để có được kết quả này, Sở Xây dựng đã làm việc với hơn 70 doanh nghiệp trên địa bàn TP và cả những doanh nghiệp nước ngoài như Trung Quốc, Hàn Quốc… để kêu gọi đầu tư.

Nhà được xây phục vụ nhu cầu tái định cư đã mọc lên khá nhiều nhưng điều đáng lo là đối tượng cần được tái định cư lại rất ít vào ở. Thử nhìn việc tái định cư trong Dự án nâng cấp đô thị TP, chúng ta sẽ thấy rõ hơn vấn đề này. Trong chương trình di dời 10.000 hộ dân sống ven kênh rạch, chỉ có 17% trong số gần 9.000 hộ bị giải tỏa vào ở tại các chung cư tái định cư (hay nhận nền nhà); số còn lại xin được nhận tiền để tự lo chỗ ở.

Nhưng phần lớn số hộ dân “tự lo” chỗ ở sẽ ở đâu và quỹ nhà tạo ra cho những đối tượng này sẽ “về đâu”? Phần lớn người dân sống trên kênh rạch là người nghèo, theo Dự án nâng cấp đô thị TP, con số này lên đến hơn 15.000 hộ (cả 2 giai đoạn). Khả năng để người dân tự tìm một chỗ ở khang trang từ tiền đền bù, hỗ trợ là rất khó. Vậy tại sao họ không vào chung cư?

Nhiều người dân cho biết họ đã làm một bài tính đơn giản. Đó là ra ngoài tìm một chỗ “vừa vừa” để dư ra một ít tiền làm vốn, chứ nếu vào chung cư thì toàn bộ số tiền được đền bù sẽ phải “đập” hết vào tiền nhà. Với không ít hộ, “đập” hết vào rồi vẫn không đủ nên phải gồng mình trả góp thêm từ 5 đến 10 năm nữa. Quả là một gánh nặng không nhỏ với người nghèo, đa phần thu nhập không ổn định. Nhiều người dân ở chung cư Trương Định quận 3 (thuộc chương trình tái định cư dự án mở rộng nâng cấp đường Trương Định và Bà Huyện Thanh Quan) than thở vì hàng tháng phải “góp” từ hai đến vài ba chỉ vàng mỗi tháng tùy theo hộ.

Anh H. một người dân ở đây cho biết, lúc mới giao nhà, vàng chỉ trên dưới 500.000 đồng/chỉ bây giờ lên gần gấp đôi, bà con ở đây ai cũng “đuối”. Nhiều người nợ đến sáu, bảy tháng không trả nổi. Chưa kể những khoản phí khi vào ở chung cư mà trước đây họ không bao giờ tốn như: gửi xe, vệ sinh, điện công cộng…

  • Nhà tái định cư cho người… khá giả!

Khi nghe chúng tôi có ý định tìm một căn hộ tại chung cư Phạm Viết Chánh quận Bình Thạnh (thuộc chương trình tái định cư dự án Đại lộ Đông Tây), anh H. một “cò” nhà đất tại đây nhanh chóng dắt chúng tôi xem ngay hai căn hộ còn thơm mùi vôi. H. cho biết giá mỗi mét vuông nền là 10,5 triệu đồng cứ thế mà nhân lên. Tính ra mỗi căn hộ tái định cư 60m2 không dưới 600 triệu đồng.

Khi tôi thắc mắc vì sao chung cư tái định cư mà giá cao quá, H. trợn mắt: “Bán qua hai ba lớp rồi giá phải lên chứ, ông có phải đối tượng tái định cư đâu mà đòi giá rẻ?”. Chung cư Bàu Cát 2 với khoảng 1.500 căn hộ được giới thiệu là khu dành cho người thu nhập thấp. Nhưng khi đến đây tìm một căn “chui ra chui vô” đều được kêu giá 8-9 triệu đồng/m2. Khi chúng tôi đặt vấn đề với chủ đầu tư (Công ty cổ phần Địa ốc Tân Bình) vì sao nhà cho người thu nhập thấp nhưng giá cao vậy thì nhận được câu trả lời: “Thế nào là người thu nhập thấp, thật khó trả lời vì vậy chúng tôi bán theo… giá thị trường”.

TPHCM đang triển khai chương trình cho người thu nhập thấp vay 200 triệu đồng (mỗi hộ) để mua nhà. Tiền vay đã có nhưng việc tìm một căn hộ trị giá 200 triệu đồng, thậm chí là trả trước 200 triệu đồng để có một căn hộ, vẫn chưa có… đầu ra. Hiện nay chỉ có hai dự án nhà chung cư cho người thu nhập thấp đang chuẩn bị triển khai ở quận 7 với 250 căn hộ, giá dự kiến 5 triệu đồng/m2 nhưng theo kế hoạch đến cuối năm 2006 mới hoàn thành. Với giá này cộng với chính sách người mua nhà được trả góp thì người thu nhập thấp có thể mua được nhà từ số tiền được vay. Nhưng trong khi nhu cầu về nhà ở cho đối tượng này hiện rất lớn mà số dự án đã triển khai thuộc chương trình nhà cho người thu nhập thấp lại quá khiêm tốn, nên “giấc mơ” về một ngôi nhà của người nghèo vẫn còn xa.

ĐỖ TRÀ GIANG

 

Các tin, bài viết khác