Bài học hội nhập của Trung Quốc

Sau 6 năm từ ngày Trung Quốc trở thành thành viên WTO (tháng 12-2001), các chuyên gia kinh tế đánh giá nước này được nhiều hơn mất, phúc nhiều hơn họa, cơ bản đạt được những mục tiêu đề ra.

Hoàn thiện hệ thống pháp luật

Thành phố Thượng Hải được coi là hình mẫu của sự phát triển ở Trung Quốc.

Để trở thành thành viên WTO, Trung Quốc đã phải cam kết điều chỉnh trên 700 lĩnh vực, tập trung vào 7 nhóm ngành chính, hoàn thiện hệ thống pháp luật.

Cùng với việc sửa đổi hiến pháp, Trung Quốc đã xem xét sửa đổi 2.300 văn bản pháp quy của các bộ, ngành và 190.000 văn bản pháp quy của các địa phương nhằm đáp ứng yêu cầu hội nhập WTO và phát triển kinh tế thị trường.

Trung Quốc đã sửa đổi 3 luật quan trọng liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ (gồm: Luật Quyền tác gia, Luật Thương hiệu hàng hóa, Luật Phát minh sáng chế), đồng thời điều chỉnh các luật áp dụng cho ngành công nghiệp dược phẩm và phần mềm…

Trung Quốc đã cho phép các công ty ngoài quốc doanh được tiếp cận các ngành công nghiệp mũi nhọn như đường sắt, bưu điện, hàng không; mở cửa cho đầu tư nước ngoài tham gia vào các lĩnh vực thương nghiệp, kiến trúc, giáo dục, môi trường, du lịch, vận tải…

Về mặt thương mại, Trung Quốc điều chỉnh chính sách thuế nhập khẩu: giảm thuế suất đối với hàng công nghiệp và hàng nông sản nhập khẩu; dỡ bỏ hàng rào phi thuế quan đối với 1.000 mặt hàng; xóa bỏ quản lý hạn ngạch đối với ngành ô tô; bãi bỏ biểu thuế nhập khẩu đối với 17 mặt hàng dệt. Từ năm 2005, tất cả các doanh nghiệp trong nước và nước ngoài có hay không có cơ sở sản xuất tại Trung Quốc đều có quyền xuất nhập khẩu hàng hóa.

Mở cửa thúc đẩy phát triển

Qua 6 năm gia nhập WTO, Trung Quốc đã nâng cao nhận thức cho  cán bộ, công chức, doanh nhân và các tầng lớp nhân dân về luật chơi, kinh tế thị trường, quyền sở hữu trí tuệ, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp. Thực hiện phương châm “Lấy mở cửa thúc đẩy cải cách, thúc đẩy phát triển”, công cuộc cải cách bộ máy chính quyền, cơ chế quản lý hành chính được tăng cường. 6 năm hội nhập kinh tế thế giới, Trung Quốc vẫn duy trì được nhịp độ tăng trưởng kinh tế cao và liên tục.

Theo dự báo của Ngân hàng Trung Quốc, năm 2007 GDP tăng trưởng 10,8%. Kinh tế đối ngoại đã đạt được những thành tựu rất khả quan, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu tăng trưởng bình quân 30%. Thu hút FDI của Trung Quốc cũng tăng trưởng rất nhanh, với phương châm “Đổi thị trường lấy kỹ thuật”, Trung Quốc đã thu hút thêm trên 500 công ty xuyên quốc gia đến đầu tư. Nhờ xuất siêu trong cán cân thương mại, dự trữ ngoại tệ của Trung Quốc đã tăng vọt, đứng thứ nhất thế giới, đây là một đảm bảo quan trọng cho sự an toàn của nền kinh tế Trung Quốc. Nhờ kinh tế tăng trưởng, đời sống nhân dân Trung Quốc đã được cải thiện rõ rệt.

“Gợi mở”

Từ những thành tựu kinh tế của Trung Quốc trong thời kỳ đầu hội nhập WTO, có thể đúc kết được những bài học kinh nghiệm để thích ứng với toàn cầu hóa kinh tế, đối mặt với những thách thức của cạnh tranh, có những giải pháp đồng bộ và toàn diện cả về kinh tế, xã hội, chính trị và văn hóa, trong đó mục tiêu cuối cùng là giải quyết vấn đề dân sinh.

Có thể nói đối với các nước đang trong quá trình chuyển đổi như Trung Quốc, khi gia nhập WTO điều trước hết là chính phủ và chính quyền địa phương phải nhanh chóng chuyển đổi chức năng từ chỗ trước đây quản lý vi mô, trực tiếp và theo dự án, nay chuyển sang quản lý vĩ mô, gián tiếp và theo quy hoạch; coi trọng việc xây dựng, giám sát thị trường, quản lý xã hội và cung cấp dịch vụ công.

Trung Quốc đã có sự điều chỉnh mạnh mẽ trong lĩnh vực thương mại, thay đổi chiến lược xuất khẩu từ chỗ thắng bằng giá cả sang thắng bằng chất lượng, xây dựng cơ chế dự phòng - cảnh báo chống bán phá giá, tích cực cải cách thể chế, đẩy mạnh giao lưu quốc tế để các nước công nhận nền kinh tế thị trường.

Các doanh nghiệp được khuyến khích nâng cao sức cạnh tranh sản phẩm, xây dựng thương hiệu mạnh, đầu tư ra nước ngoài, mạnh dạn kiện lại các đối tác. Các hiệp hội ngành nghề được thành lập để bảo vệ quyền và lợi ích của doanh nghiệp.

Vân Khanh

Các tin, bài viết khác