Văn học trẻ TPHCM

Chờ đợi tác phẩm hay...

Ngày 14-10, trong khung cảnh tái hiện làng quê của khu du lịch sinh thái Làng Tôi, gần 100 nhà văn, nhà thơ trẻ đang sống, làm việc, học tập tại TPHCM cùng đại diện các đơn vị quản lý văn hóa đã có dịp gặp gỡ, trao đổi với nhau về công việc sáng tác hiện nay trong cuộc hội thảo mang chủ đề “Thơ văn trẻ TPHCM năm 2007”.

Nhiều thuận lợi...

Nhà văn Nguyễn Quang Sáng (phải) khích lệ nhà thơ trẻ Lê Thiếu Nhơn trong cuộc hội thảo. Ảnh: T.V.

Nhà thơ trẻ Ngô Thị Hạnh trong bài tham luận của mình đã nêu ra những thuận lợi của những nhà văn trẻ hiện nay trong việc phổ biến những sáng tác của mình.

Là một biên tập viên NXB Thanh Niên, chị đã từng chứng kiến những khó khăn của việc xuất bản thơ trước đây, từ việc phải tự bỏ tiền ra in, thơ không bán được... đến việc nếu có tài trợ của hội thì cũng ít khi nào đến được với các nhà thơ trẻ để có thể xuất bản thơ.

Nay với sự xuất hiện của các phương tiện truyền thông mới như web, blog, các nhà thơ nhà văn trẻ vốn là những người nhạy cảm với cái mới đã mau chóng thấy ở các phương tiện công nghệ thông tin mới này một cơ hội để phổ biến thơ, văn của mình đến với số đông bạn đọc.

Và thực tế hiện nay, web, blog đã trở thành một công cụ chính để nhà văn, nhà thơ trẻ giới thiệu tác phẩm của mình đến với bạn đọc và cả với những nhà kinh doanh. Đã có trường hợp tác phẩm được đưa lên web, blog gây được tiếng vang, sau đó được các NXB xuất bản chính thức.

Không chỉ thuận lợi cho việc phổ biến, web, blog còn đem lại một sự tự do gần như tuyệt đối cho các nhà văn, nhà thơ trẻ. Việc đưa các tác phẩm lên những trang điện tử cá nhân hoàn toàn không bị bất kỳ một sự kiểm duyệt, biên tập nào ngoài chính cá nhân người viết.

Trong tham luận của mình, nhà văn trẻ Hoài Hương đã khẳng định: “Trẻ là năng động, là thích khám phá, thích cái mới, thích thể hiện cái tôi của mình”. Với sự phát triển của công nghệ thông tin, các nhà văn trẻ hôm nay dễ dàng đưa cái tôi của mình đến với người đọc hơn bao giờ hết.

Và thêm nhiều trăn trở

Thể nghiệm, cách tân, làm mới chính mình… là những từ được nhắc đến nhiều nhất trong cuộc hội thảo thơ văn trẻ lần này. Nhắc nhiều cũng đúng khi sự tự do trong việc phổ biến các tác phẩm cũng đồng thời với việc tự do trong nội dung cũng như cách thể hiện.

Thế nhưng, như nhà thơ trẻ Phan Hoàng tự bạch: “Tuổi trẻ đồng nghĩa với sự xả thân sáng tạo, quyết liệt tìm tòi cái mới. Nhưng tuổi trẻ cũng đồng nghĩa với thiếu kinh nghiệm, dễ mắc sai lầm”. Và thực tế đã chứng minh rất nhiều nhà thơ, nhà văn trẻ trong con đường cách tân, làm mới không những không tìm ra cái mới mà còn tạo ra những loại thơ, văn “rác rến” gây phản cảm trong bạn đọc.

Chính ở đây, sự tranh luận giữa các nhà thơ, nhà văn trẻ về sáng tác bắt đầu. Một bên cho rằng “nhà văn cần dũng cảm chống lại sự bất công, oan khuất nhưng không có quyền làm cho cuộc sống trầm trọng thêm, gian dối thêm, nguy hiểm thêm”. Một bên lại cho rằng nhiều nhà văn trẻ bây giờ đang thiếu hụt khả năng tìm tòi cái mới: “...nguy hiểm thay nếu người viết trẻ không mở và thoáng với chính mình”.

Sự mâu thuẫn này có lý do của nó, đã có nhiều tác phẩm của một số nhà thơ, nhóm thơ trẻ dựa vào cái tiếng “cách tân” để tạo ra những sản phẩm được gọi là thơ, văn nhưng thực chất chỉ là sự thô tục, phỉ nhổ vào xã hội, lịch sử. Tuy nhiên, cũng có không ít trường hợp sự thể nghiệm cách tân thật sự lại bị chê bai, dè bỉu tạo nên sự ức chế cho các nhà văn trẻ.

Cuộc hội thảo đã khép lại với những ý kiến cho rằng việc cách tân hoặc làm mới không liên quan đến việc sáng tác ra những tác phẩm hay, tạo được ấn tượng trong lòng bạn đọc. Chính nhiều cuộc tranh cãi sa đà vào việc cách tân hay thể nghiệm đã làm cho giới văn học trẻ đang bị phân chia trong khi những tác phẩm hay, có thể phản ánh thời đại hiện nay thì lại vẫn còn quá thiếu.

Thậm chí, 4 năm sau lần Hội thảo văn học trẻ lần đầu tiên (2003), tại cuộc hội thảo lần này vẫn không thể tìm đâu ra một tác phẩm tiêu biểu của các nhà văn, nhà thơ trẻ thật sự xuất sắc tạo sự chú ý của bạn đọc mà không dính tai tiếng. Bạn đọc lại phải tiếp tục chờ đợi các nhà văn trẻ tự tìm cho mình một hướng đi hợp lý để có được những tác phẩm hay, khẳng định vị trí của những người trẻ trong một xã hội đang mới lên từng ngày.

TƯỜNG VY

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Phim

Âm nhạc

Sân khấu

Nhà hát truyền hình: Giải pháp đồng hành sân khấu

Cục Nghệ thuật biểu diễn (NTBD), Bộ VH-TT-DL cho biết, đã lựa chọn nhiều tác phẩm nghệ thuật sân khấu chất lượng để ghi hình và phát sóng trên Đài Truyền hình Việt Nam (VTV), Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV) cùng một số đài địa phương. Đây được cho là giải pháp đồng hành với sân khấu trong thời điểm hiện tại.

Sách và cuộc sống

Đừng để ảnh hưởng kép

Mặc dù NXB Hội Nhà văn đã có văn bản thu hồi quyết định xuất bản ấn phẩm Bố già của tác giả Mario Puzo, dịch giả Ngọc Thứ Lang (Công ty TNHH sách Hương Giang liên kết với NXB Hội Nhà văn ấn hành) từ tháng 9-2019, nhưng không hiểu sao đến nay ấn phẩm này vẫn được rao bán công khai trên mạng xã hội. 

Sáng tác

Cho mùa xanh hy vọng

Giữa đám đàn ông con trai đen nhẻm cục mịch, Phương nổi lên như một hoàng tử với dáng dong dỏng và nước da trắng. Cùng mọi người phơi nắng trên công trường bụi đỏ khi cao điểm, Ngân mang cơm, bao bọc kín mít cũng bị ám nắng đen nhẻm, thì Phương chỉ đỏ au một, hai ngày rồi trắng như cũ. Mấy anh công nhân đùa: “Trắng như thằng Phương mới thấy bẩn cần tắm, tụi anh đen vầy dơ chẳng ai hay, tắm phí nước”.

Mỹ thuật

Triển lãm Art Moments Jakarta trở lại

Sau 1 năm bị hoãn do dịch Covid-19, triển lãm nghệ thuật độc đáo Art Moments Jakarta đã mở cửa trở lại ở Indonesia, để đưa du khách và các nhà sưu tập “du hành xuyên thời gian”.