Một số bạn đọc thắc mắc: Luật Cư trú có hiệu lực thi hành từ ngày 1-7-2007, người dân có phải đổi giấy chứng minh nhân dân (CMND) theo mẫu mới (có ghi họ, tên cha mẹ và mã vạch)? Trung tá Đỗ Trọng Lực (ảnh), Đội trưởng Đội CMND-Phòng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội (Công an TPHCM), trả lời về vấn đề này:
Đến nay, chúng tôi vẫn chưa nhận được một thông tin nào của cấp có thẩm quyền về việc đổi CMND sang mẫu mới. Khi nào có thông báo chính thức, Công an TPHCM sẽ hướng dẫn cụ thể qua các phương tiện thông tin đại chúng để nhân dân rõ. Tháng 7-2007, Luật Cư trú có hiệu lực thi hành không đồng nghĩa với việc đổi CMND theo mẫu mới.
- Người dân có CMND đã quá hạn sử dụng (15 năm), có phải đổi CMND theo quy định hay là chờ đổi theo mẫu mới?
Tại Điều 2, Điều 5 Nghị định 05/1999/NĐ-CP ngày 3-2-1999 của Chính phủ quy định, CMND có giá trị sử dụng là 15 năm. Công dân nên đổi CMND khi đã hết hạn.
- Xin ông cho biết thủ tục đổi CMND hết hạn ra sao?
Người dân chỉ cần mang hộ khẩu và CMND cũ đến cơ quan công an quận, huyện - nơi thường trú để làm thủ tục đổi CMND.
- Nếu CMND bị hư, bong tróc thì có thể ép lại để sử dụng?
Người có CMND bị hư, bong tróc, không nên ép nhựa lại để tiếp tục sử dụng vì ép nhựa thì không còn tính nguyên bản nên một số cơ quan nhà nước như ngân hàng, công chứng, Sở Kế hoạch - Đầu tư… từ chối giao dịch. Vì vậy, bà con nên làm thủ tục đổi lại CMND. Lệ phí cấp đổi 6.000 đồng, cấp mới 5.000 đồng/CMND đối với khu vực nội thành; cấp đổi 4.000 đồng, cấp mới 3.000 đồng/CMND đối với khu vực ngoại thành (chưa kể tiền chụp ảnh).
- Theo quy định, người dân phải làm CMND tại nơi đăng ký hộ khẩu thường trú, vậy người có KT3, sinh viên, trẻ mồ côi có được làm CMND?
Về nguyên tắc, công dân có hộ khẩu thường trú thì cơ quan công an mới cấp CMND tại địa chỉ hộ khẩu thường trú. Người tạm trú có thời hạn (KT3) ở TPHCM, phải về nơi có hộ khẩu thường trú để làm CMND. Trường hợp người đó hiện tại đã bị xóa hộ khẩu thường trú thì phải làm thủ tục đăng ký hộ khẩu trở lại; hoặc liên hệ nơi đang tạm trú (nếu có đủ điều kiện đăng ký hộ khẩu thường trú) để làm thủ tục nhập hộ khẩu. Khi có hộ khẩu, mới làm CMND. Dự báo khi Luật Cư trú có hiệu lực, từ 70% đến 80% người thuộc diện KT3 có đủ điều kiện đăng ký hộ khẩu thì việc làm CMND sẽ dễ dàng hơn.
Đối với trẻ mồ côi ở các cơ sở xã hội, người giám hộ (người phụ trách cơ sở xã hội) phải có trách nhiệm làm thủ tục đăng ký hộ khẩu cho các cháu theo quy định, sau đó mới làm CMND cho các cháu.
Theo quy chế của Bộ Giáo dục - Đào tạo, sinh viên chỉ đăng ký tạm trú có thời hạn ở TPHCM trong thời gian học tập, hầu hết sinh viên đã làm CMND trước khi nhập học. Nhưng trong quá trình học tập, sinh viên bị mất CMND thì nơi làm lại CMND là nơi có hộ khẩu thường trú.
- Thưa ông, cá biệt có trường hợp không có nơi ở ổn định để đăng ký thường trú thì làm sao có CMND?
Vì lý do nào đó mà công dân diện tạm trú (KT3) chưa đăng ký hộ khẩu thường trú tại một nơi nào thì liên hệ với công an phường, xã - nơi tạm trú để được cấp giấy tạm trú có thời hạn (NK3d). Giấy này có dán ảnh để chứng minh nhân thân (họ, tên, tuổi, giới tính, địa chỉ) nhưng không có giá trị thay thế CMND.
QUỲNH HƯƠNG ghi
