Đền Trạng nguy cơ thành phế tích

SGGP
Di tích đền Trạng gắn liền với lịch sử xã Hương Thủy (huyện Hương Khê, tỉnh Hà Tĩnh) và là một trong những công trình kiến trúc nghệ thuật cổ kính, độc đáo; là chứng tích quan trọng trong đời sống tâm linh của người dân địa phương. Tuy nhiên, do không được trông nom, bảo vệ, trùng tu nên đang bị hư hỏng, xuống cấp nghiêm trọng và có nguy cơ trở thành phế tích.

Di tích đổ nát

Chúng tôi tìm về di tích kiến trúc đền Trạng tại xã Hương Thủy, huyện Hương Khê, nhưng để tiếp cận được di tích này ông Phan Khắc Đại (Trưởng thôn 2) phải dẫn chúng tôi băng ngang nhà một hộ dân bởi khu vực đền nằm trọn trong vườn cây của hộ dân này. Đường chính lên đền đã bị rào bịt kín từ lâu. Khuôn viên đền Trạng khá rộng, xung quanh có nhiều cổ thụ và cây dại mọc um tùm. Phía trước đền là nền đất, có các kè và tường bằng gạch đá. Gần đền có khe suối chảy từ trong đập Trạng xuôi về hạ du.

Ở trung tâm, nơi thờ tự cao nhất của đền có 3 gian nhà cổ được dựng lên từ 3 vì kèo, 6 cột gỗ tròn to. Trên bề mặt phần gỗ điểm áp mái được chạm khắc nhiều họa tiết hoa văn trang trí rất độc đáo, tinh xảo và vẫn còn nguyên vẹn. Hệ mái lợp bằng ngói thời xưa. Mặt phía trước của 3 gian nhà gỗ là hệ thống tường gạch đá liên kết cao, khoảng 4-5m, xung quanh có 3 ô cửa lớn ra vào và được chạm khắc họa tiết hoa văn cùng một số chữ Hán…

Đền Trạng nguy cơ thành phế tích ảnh 1 Một số đồ vật bằng gỗ tại đền Trạng đã bị mục nát, hư hỏng
Tuy nhiên, do di tích kiến trúc đền Trạng thường xuyên chịu ảnh hưởng của thiên tai, lại không được trông nom, bảo vệ, trùng tu, tôn tạo nên nhiều hạng mục đã bị mục nát, hư hỏng, xuống cấp nghiêm trọng và đối mặt với nguy cơ đổ sập, trở thành phế tích bất cứ lúc nào. Dưới mặt nền đền ở khu vực 3 gian nhà gỗ, các viên ngói, gạch bị rơi vỡ vụn, nhếch nhác.

Nhiều địa điểm trên mái ngói bị đổ sập, để lộ lỗ thủng lớn nhìn thấu trời. Nhiều thanh gỗ ở hệ mái, đồ vật bằng gỗ sơn son thếp vàng cũng bị hư hỏng, mục nát, gãy nham nhở. Hệ thống tường gạch và trên mái gian nhà gỗ nứt nẻ, dây leo, rêu phong bám chằng chịt, mốc meo…

Theo ông Nguyễn Trí Sơn, nguyên Giám đốc Bảo tàng tỉnh Hà Tĩnh, trước đây đơn vị này từng nhiều lần về khảo sát, đo đạc, kiểm tra, nghiên cứu đền Trạng và đề xuất với địa phương phải trùng tu, tôn tạo, khôi phục lại nhưng đến nay vẫn không có kết quả.
Cần trùng tu khẩn cấp

Ông Phan Khắc Đại (Trưởng thôn 2) cho biết, thời kỳ chiến tranh, khu vực di tích đền Trạng còn là địa điểm để người dân trong xã Hương Thủy lên trú tránh bom đạn. Trước đây, đền Trạng cũng có thêm 2 ngôi nhà làm miếu thờ tự nhưng đã bị đổ sập, nay chỉ còn lại dấu tích nền móng. Từ năm 2014 đến nay, cán bộ và người dân ở thôn 2 đã nhiều lần họp bàn, thống nhất kiến nghị lên UBND xã, huyện và các cấp có thẩm quyền xem xét khẩn cấp khôi phục, trùng tu lại đền Trạng nhưng chưa có kết quả.

Ông Nguyễn Ngọc Thọ, Chủ tịch UBND xã Hương Thủy, cho biết hiện nay một số con em địa phương xa quê có nguyện vọng muốn về đầu tư kinh phí để trùng tu, tôn tạo, khôi phục lại di tích đền Trạng. Tuy nhiên, do vướng mắc đất đai giữa diện tích đền với diện tích vườn cây của một hộ dân gần đó nên chưa thực hiện được. Thời gian qua, UBND xã đã tuyên truyền vận động nhưng hộ dân này chưa đồng thuận.

Nhiều hạng mục của di tích đền Trạng đã và đang bị hoang phế. Do đó, sắp tới để bảo tồn di tích này, UBND xã sẽ có kế hoạch làm việc với hộ dân liên quan để bàn các phương án giải quyết, nếu không có kết quả thì xã sẽ đề nghị huyện hỗ trợ. 

Theo ông Võ Văn Trình, Trưởng phòng Văn hóa huyện Hương Khê, di tích đền Trạng được xây dựng cách đây hơn 200 năm, thờ danh tướng Nguyễn Hữu Hộ. Đền xây dựng theo lối kiến trúc thời Nguyễn, rất cổ kính, các hoa văn chạm trổ tinh xảo. Mặc dù đền không được bảo vệ, nhiều hạng mục bị mối mọt, hư hỏng nhưng cốt chính của đền vẫn còn. “Di tích đền Trạng rất có ý nghĩa và được người dân quan tâm. Trước đây, huyện từng đề xuất lên tỉnh để xem xét xếp hạng di tích lịch sử văn hóa, nhưng vẫn chưa được vì đang vướng mắc về đất đai, quy hoạch.

Trong tháng 6-2019, huyện đã có văn bản đồng ý chủ trương, giao trách nhiệm cho xã Hương Thủy tập trung chỉ đạo giải tỏa những vướng mắc mặt bằng đất đai, quy hoạch lại hệ thống khuôn viên, phối hợp kêu gọi các nguồn xã hội hóa đầu tư để khẩn trương trùng tu, khôi phục đền Trạng trong thời gian sớm nhất. Bước đầu, nhà đầu tư muốn trùng tu di tích quy mô lớn, ước tính khoảng 10 tỷ đồng…”, ông Trình cho biết.

DƯƠNG QUANG

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Rất nhiều du khách ở Safari Phú Quốc đã nhận ra gia đình Lý Hải - Minh Hà khi cả nhà xuất hiện tại Vinpearl Safari Phú Quốc

Dàn sao Việt “đại náo” Vinpearl Land và Safari Phú Quốc ​

Sau đám cưới đầy cảm xúc của Đông Nhi - Ông Cao Thắng tại thiên đường tình yêu Vinpearl Phú Quốc tối qua, nhiều sao Việt đã ở lại để tận hưởng ngày cuối tuần đẹp trời. Dàn sao Việt “đổ bộ” khám phá Vinpearl Land và Safari Phú Quốc thu hút sự chú ý của nhiều du khách.

Phim

Diễn ngôn giản dị về nữ quyền

Được chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên của nhà văn Cho Nam Joo, bộ phim Kim Ji Young, sinh năm 1982 (chiếu tại các cụm rạp của Việt Nam từ ngày 1-11), có thể xem là một diễn ngôn giản dị nhưng thấm thía về bất bình đẳng giới. Sự bất bình đẳng này không chỉ diễn ra trong xã hội Hàn Quốc, mà là một thực tế tại nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam.

Âm nhạc

Dùng âm nhạc góp phần nâng cao ý thức bảo vệ môi trường

Với mong muốn sử dụng âm nhạc để góp phần nâng cao ý thức bảo vệ môi trường, nghệ sĩ piano Phó An My và nhạc sĩ Đặng Tuệ Nguyên sẽ chung tay thực hiện đêm nhạc mang tên “Tỉnh” vào tối 24-11, tại Nhà hát Lớn Hà Nội.

Sân khấu

Cà phê học thuật Nhân văn “Hát bội - xưa và nay”

Khoa Văn hóa học Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn TPHCM vừa phối hợp với Nhà hát Nghệ thuật Hát bội TPHCM tổ chức chương trình Cà phê học thuật Nhân văn “Hát bội - xưa và nay”. Chương trình đã thu hút đông đảo học sinh, sinh viên thành phố đến tham dự. 

Sách và cuộc sống

Miền thơ ấu đầy hương sắc trong truyện ngắn Trần Hoài Dương

Tập truyện Những truyện ngắn hay viết cho thiếu nhi của nhà văn Trần Hoài Dương bao gồm những truyện đã để lại dấu ấn đẹp đẽ trong lòng bao thế hệ các em nhỏ như Em bé và bông hồng, Cây lá đỏ, Cô bé Mảnh Khảnh, Cuộc phiêu lưu của những con chữ, Những đóa hồng bạch dâng tặng Andersen

Sáng tác

Về quỳ dưới hoa

Về ngang quán úa sau đồi
Vạt xưa vàng lạnh thả trôi sương mù
Thõng tay lá, quấn quýt thu
Gió lao đao níu trăng tù và nghiêng

Mỹ thuật

Độc đáo tranh lá thốt nốt An Giang

Nâu, đen, trắng và vàng sẫm là các màu chủ đạo được phối hợp hài hòa trong một bức tranh trên lá thốt nốt, điểm nhấn của 4 màu được tạo nên từ sự kết hợp của “bút lửa” (bút điện chấm hàn vi mạch điện tử) khò trực tiếp lên lá thốt nốt, cùng độ nhuần nhuyễn của đôi tay, đôi mắt thẩm mỹ của nghệ nhân tạo nên một tác phẩm nghệ thuật tuyệt vời.