Buổi sáng, chúng tôi nhận được thông tin cô Châu gọi điện thoại cho chú Tùng, nhờ xin cho thằng Bắc được về nhà, cô sẽ chịu trách nhiệm nếu không giáo dục được nó. Buổi chiều, thằng Bắc về đến nhà, người làng Lâm chặc lưỡi bảo liệu thằng Bắc có bỏ được tính côn đồ, ba hôm trước thằng Được ở làng bên số cao, chứ không thì đầu đã lìa khỏi cổ bởi nhát chém như trời giáng của Bắc... Hơn một năm nay, trên địa bàn huyện Gio Linh (Quảng Trị), chuyện kiểu như thằng Bắc không phải là ít...
Cái gì cũng trộm!
Người làng Lâm, xã Gio Mai, huyện Gio Linh than thở: “Trước đây, những lúc vắng nhà chẳng buồn đóng cửa, nhưng nay thì khác, chỉ sơ hở một tý, cái quần cũng chẳng còn mà mặc. Suốt một năm qua, nạn trộm cắp luồn đến từng ngõ xóm, nhà có heo mất heo, có gà mất gà... Nói chung, chúng chẳng tha một thứ gì có thể bán được lấy tiền tiêu xài, đàn đúm rượu chè, cờ bạc”.
Chiều muộn mùng 6 tết, tôi tìm về làng Lâm, cả làng nhà nào cũng cửa đóng then cài. Cứ tưởng người dân bận rộn với vụ mùa, nhưng khi gõ cửa mới biết họ đề phòng kẻ trộm lợi dụng màn đêm và lúc mưa gió. “Cả năm chăm chút được 4 con gà, ngày tết cúng ông bà tổ tiên hết 3 con, con còn lại để dành giỗ bác nó, nhưng đêm qua kẻ trộm bắt mất. Sáng nay, tui đành thắp lên bàn thờ mấy nén hương...”, ông Bưởi một người dân làng Lâm ngậm ngùi cho biết.
Làng Lâm có hai cụm dân cư, một ở bên này con sông Đào thơ mộng đổ ra biển Đông, gọi là Lâm Xuân Tây, bên kia là Lâm Xuân Đông; tổng cộng có gần 200 hộ dân với 1.400 nhân khẩu. Cuộc sống của người làng Lâm chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp và chăn nuôi nhỏ lẻ. Tuy nhiên, thời gian gần đây, việc chăn nuôi gặp nhiều khó khăn do nạn trộm cắp. Có tháng xảy ra hàng chục vụ trộm, mỗi đêm có hơn mười nhà bị mất cắp từ cái chậu đựng áo quần, gà, vịt cho đến dụng cụ sản xuất nông nghiệp.
Người làng Lâm cho biết nạn trộm cắp không chỉ nảy sinh từ chuyện rượu chè, cờ bạc, mà còn “phục vụ” hoạt động cá độ bóng đá của không ít thanh niên hư hỏng. Vấn nạn này không chỉ có ở làng Lâm mà chạy dài từ vùng biển Cửa Việt, xã Gio Việt cho đến vùng trung du Gio An và nhiều nơi khác trên địa bàn huyện Gio Linh. Riêng đám thanh niên hư ở các xã Gio Mai, Gio Việt, Gio Hải, Gio Thành, Gio Mỹ tập trung cá độ ở một người đàn ông tên là Hồng ở thôn Nhỉ Hạ, xã Gio Thành. Qua tìm hiểu được biết, trước đây Hồng hành nghề bói toán nhưng những năm trở lại đây, trò bịp ấy không lừa được bà con nên gã lén lút tổ chức cá độ bóng đá.
Băng nhóm “giang hồ” làng
Trộm cắp ở làng cũng có băng, có nhóm hẳn hoi, thậm chí “hoành tráng” hơn cả chốn thị thành! Ông Tạ Quang Mượn, trưởng thôn Lâm cho biết, việc lập băng nhóm được đám thanh niên hư hỏng bàn bạc, “đào tạo” lẫn nhau rất bài bản (!). Ví dụ một kẻ muốn nhập băng thì phải thử sức chịu đựng, bị 3 đến 4 thành viên khác vây đánh cho đến mềm người, sau đó trưởng băng hỏi như kiểu hỏi cung, nếu kẻ bị đánh không khai lấy nữa lời thì... OK!
Trở lại chuyện thằng Bắc chém người, trước đó để làm phó một băng nhóm, nó phải đi mấy đường hung khí chứng tỏ mình. Mẹ nó là bà On buôn bán ở một chợ lớn vì chiều chuộng con, mua cho nó cây mã tấu dài hơn một mét. Hôm đá bóng với thanh niên làng bên, chuyện khúc mắc thế nào đó, thằng Bắc rút mã tấu tung hoành trên sân cỏ. Nhát mã tấu của nó bổ xuống người đối phương, nhưng may chỉ làm đứt vành mũ tai bèo và xẻ xọc chiếc áo gió. “Ở cái làng này, tính khí côn đồ như thằng Bắc thì nhiều vô kể, nhiều người làm cha, làm mẹ do không biết dạy con, về sau trở nên bất lực. Theo đó, chúng được đà hành xử như kiểu xã hội đen, coi lễ nghĩa không ra gì. Nếu ông bố, bà mẹ nào hơi mạnh tay một tí là chúng bỏ nhà đi bụi và trở thành những kẻ lưu manh thực sự”, ông Nậy, một cao niên ở làng Lâm bức xúc nói.
“Giang hồ” ở làng Lâm không chỉ gây bao phiền toái cho người dân mà còn gây nên nhiều vụ án đau lòng. Mới đây, tại một đám cưới của làng, cũng vì chuyện “vỗ ngực xưng tên” mà thằng Hùng đã đánh thằng Nhã trọng thương phải nằm viện hàng tháng trời. Năm 2007, Công an huyện Gio Linh đã tăng cường nhiều chuyến công tác địa bàn, nhằm kiểm soát và xử lý nghiêm tình trạng trộm cắp và gây rối trật tự ở đây. Tuy nhiên, đến nay vấn nạn trên ở làng Lâm vẫn khó bề giải quyết....
Võ Linh