Với yêu cầu phát triển, sau khi Đồng Nai, Bình Dương thu hút nhân tài, nhiều tỉnh thành ĐBSCL đã có chính sách “chiêu hiền đãi sĩ” với không ít điều kiện hỗ trợ, nhưng kết quả chưa như mong muốn.
Thu hút nguồn nhân lực trình độ cao: không dễ
Cử nhân luật Huỳnh SaRên về phụ trách công tác tư pháp ở xã Lương Hòa A (Châu Thành, Trà Vinh). Ảnh: B.Đ.
Lên TP trực thuộc Trung ương từ năm 2004, đến nay Cần Thơ cứ loay hoay tìm hướng phát triển. Điều quan trọng nhất để đi lên là nguồn nhân lực chất lượng cao, nhưng quá khó. Rất nhiều lãnh đạo các ngành hiện nay không thể đáp ứng được nhu cầu hội nhập với quốc tế và cần thay đổi.
Một cuộc “cách mạng trong tư duy” đã hình thành khi địa phương vừa thông qua một nghị quyết thu hút nhân tài lớn nhất từ trước tới nay, trong đó có việc bố trí cán bộ ngoài Đảng, thi tuyển vào vị trí lãnh đạo, cơ cấu người tài ngoài địa phương (kể cả người nước ngoài) vào những vị trí cốt cán, sòng phẳng trong tuyển chọn giữa người có “gốc” và không có “gốc”… Ông Trần Oanh Liệt, Giám đốc Sở Nội vụ Cần Thơ, cho rằng đó là cách thay đổi tư duy trong thu hút, bố trí người tài về phục vụ địa phương. Theo đó, mới chỉ có 1 tiến sĩ và 10 thạc sĩ ngỏ lời về Cần Thơ phục vụ, trong khi đến năm 2011, Cần Thơ cần khoảng 10 tiến sĩ, 6 giáo sư hoặc phó giáo sư, 75 thạc sĩ, 30 bác sĩ chuyên khoa 1 và 2, chưa kể nhân lực cho Trường Đại học (ĐH) Kỹ thuật công nghệ, Trường ĐH Văn hóa đang chuẩn bị thành lập.
Không riêng Cần Thơ, từ năm 2002, tỉnh Cà Mau đã có chính sách hỗ trợ nhân tài. Theo đó, những cán bộ, công chức có học hàm, học vị giáo sư, phó giáo sư, tiến sĩ, thạc sĩ từ các tỉnh khác đến Cà Mau công tác (tuổi đời không quá 55, đã có trên 7 năm công tác tại Cà Mau) được ưu tiên mua nhà, mua đất để xây nhà ở. Ngoài ra, các cán bộ này còn được nhận trợ cấp 10 - 20 triệu đồng và một số ưu đãi khác nữa. Tuy vậy, chính sách cũng chỉ dừng lại ở... chính sách.
Hậu Giang: Hơn 15 tỷ đồng đào tạo ĐH, sau ĐH cho cán bộ, công chức Người được tuyển chọn đưa đi đào tạo, bồi dưỡng phải hội đủ tiêu chuẩn quy định và phù hợp với chuyên môn đang đảm nhiệm, nhất là cán bộ trong diện quy hoạch và cán bộ đầu ngành. TH.TR. |
Kêu gọi chưa đủ, các địa phương đã nghĩ cách phát huy nội lực. Trường ĐH Cần Thơ có đề án “Đào tạo 1.000 cán bộ khoa học kỹ thuật sau ĐH ở nước ngoài cho 13 tỉnh TP ĐBSCL” (gọi tắt là Chương trình Mekong 1.000) với thời gian thực hiện từ năm 2005 và kết thúc vào năm 2015.
Dự kiến là vậy nhưng quá trình thực hiện vẫn lúng túng và diễn ra chưa đồng bộ. Trong năm 2006 có 206 ứng viên được tuyển chọn nhưng chỉ có 64 ứng viên lọt qua danh sách được học ôn ngoại ngữ và 10 ứng viên chính thức đi học nước ngoài. Trong năm 2007 dự kiến đưa thêm 70 ứng viên đi học. Tuy nhiên, đề án diễn ra chậm chạp do trình độ ngoại ngữ của ứng viên chưa đáp ứng yêu cầu, kinh phí địa phương còn hạn chế. Không có người ở tỉnh mình, Hậu Giang đã tìm một phương thức đãi ngộ khác: “Các bạn sinh viên có hộ khẩu ở các tỉnh khác (không phải Hậu Giang) đã tốt nghiệp hoặc đang học năm cuối, có học lực khá, giỏi, tuổi đời dưới 30, có sức khỏe tốt, nếu cam kết về phục vụ công tác lâu dài tại Hậu Giang hoàn toàn có thể đăng ký ngay với chúng tôi tham gia đề án đào tạo sau ĐH ở nước ngoài của tỉnh” - ông Trịnh Quang Hưng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hậu Giang, cho biết như vậy. Thế nhưng, người cần tìm vẫn lần không ra.
Kinh nghiệm của tỉnh nghèo
Gần 5 năm qua, chương trình đưa sinh viên tốt nghiệp ĐH về công tác tại cấp xã của tỉnh Trà Vinh mang lại hiệu quả thiết thực. Hiện tại, về cơ bản Trà Vinh đã xóa được lỗ hổng nhân lực từ cơ sở. Lý Thị Minh Diệu (tốt nghiệp ngành tài chính-kế toán Trường ĐH Cần Thơ) là người đầu tiên của huyện Châu Thành tình nguyện về xã Lương Hòa công tác vào cuối năm 2002, theo lời kêu gọi của tỉnh.
Năm 2004, xã Lương Hòa tách ra thành lập thêm xã mới là Lương Hòa A, Minh Diệu cũng tiên phong về xã mới, phụ trách công tác tài chính, kế toán. Minh Diệu tâm sự: “Dù về xã là khá vất vả nhưng mình rất vui vì được bố trí công việc phù hợp với mình và phát huy được kiến thức đã học. Cuộc sống cũng tạm ổn, mình sẽ bám trụ với xã lâu dài”. Kỹ sư nông nghiệp Kim Sô Phan đăng ký về xã Long Sơn, huyện Cầu Ngang năm 2002 với mong muốn góp phần chuyển hóa vùng đất nghèo khó quê nhà. Hơn 4 năm qua, Long Sơn tập trung chuyển dịch cơ cấu sản xuất nông nghiệp. Kim Sô Phan đã giúp xã rất nhiều từ việc quy hoạch từng vùng sản xuất, xác định đúng cây trồng, vật nuôi đến, chuyển giao khoa học kỹ thuật cho nông dân. Hiện Kim Sô Phan đã vinh dự đứng vào hàng ngũ của Đảng.
Ông Nguyễn Văn Ngàn, Phó Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Trà Vinh, cho biết: Đến nay, Trà Vinh đã có 1 tiến sĩ, hơn 100 thạc sĩ. Đặc biệt, 217 sinh viên tốt nghiệp ĐH các ngành luật, kinh tế, tài chính kế toán, xây dựng, nông nghiệp, công nghệ thông tin, thủy công… về công tác ở 66 xã, 9 phường, 7 thị trấn. Hơn 90% trong số này muốn gắn bó lâu dài và giành được sự tín nhiệm của lãnh đạo và nhân dân nơi công tác.
Như vậy, bài toán nhân lực không đơn giản chỉ giải bằng con số (tiền hỗ trợ, chính sách ưu đãi) mà còn là môi trường làm việc, điều kiện làm việc, bố trí cán bộ đúng thực chất, đúng chuyên môn. Nếu không giải quyết được những yêu cầu trên, thảm đỏ dù trải dài tới đâu cũng khó thu hút người về.
Tại TP Cần Thơ, trong các cơ quan hành chính cấp TP hiện tại chỉ có 3 người có trình độ chuyên môn là tiến sĩ, 39 người là thạc sĩ (tỷ lệ 4,8%). Cấp huyện chẳng có người nào là tiến sĩ, chỉ có thạc sĩ, tỷ lệ 0,34%. Còn trình độ cán bộ công chức cấp xã là một thực tế đáng báo động, trong khi đội ngũ này trực tiếp làm việc với người dân, là đối tượng tuyên truyền, phổ biến các chính sách của Nhà nước đến với người dân. Cán bộ tốt nghiệp THPT trở xuống chiếm tỷ lệ đến 61%, trung cấp 28%... T.M.T |
MINH TRƯỜNG – BÌNH ĐẠI
