Gần đây nhiều loại rau quả thương phẩm tại huyện Đơn Dương (tỉnh Lâm Đồng) bị rớt giá thê thảm. Gom góp đầu tư tiền tỷ vào ruộng rau mong ngày gặt hái, nay nông dân lại trắng tay.
Giá rớt thê thảm
Cà chua là loại rau chủ lực của huyện Đơn Dương với diện tích gieo trồng bình quân hàng năm khoảng 3.500 – 4.000ha, chiếm 1/4 tổng diện tích gieo trồng các loại rau toàn huyện nhưng từ hơn 1 tháng nay, giá cà chua bắt đầu giảm từ mức 5.000 đồng/kg xuống 2.000 đồng, rồi 1.000 đồng và hiện chỉ còn 700 đồng/kg cà chua loại 1. Nhiều nông dân ngao ngán nhìn vườn cà chua chín đỏ mà không muốn thu hái vì tiền bán ra không đủ trả công lao động.
Anh Nguyễn Quốc Huy (thôn Quảng Hiệp, xã Quảng Lập) cho biết, gia đình anh có 2 sào đất, trồng 6.000 cây cà chua, chi phí hết 20 triệu đồng. Vừa hái 2 lứa, bán được 5 triệu đồng, nay giá rớt xuống quá thấp nên đành bỏ luôn cả vườn, không dám thuê nhân công vì sợ lỗ thêm.
Cùng số phận với cà chua là các loại rau như: xà lách, cải thảo, hành ăn lá. Anh Nguyễn Đã trồng 3,6 sào cải thảo, mặc dù đã quá lứa thu hoạch 1 tháng nhưng thương lái vẫn hững hờ nên anh đành phải bán đổ, bán tháo với giá ước chỉ bằng 1/5 giá bán vụ trước. Còn gia đình anh Đỗ Phú Trí thì dành 7 sào đất để trồng hành ăn lá, đến độ thu hoạch nhưng bán không ai mua, đành bỏ cả ruộng hành chết héo.
Không chỉ nông dân mà nhiều thương lái cũng rơi vào cảnh khốn đốn vì rau rớt giá. Do dự đoán giá rau giữ ổn định như vụ trước, nhiều thương lái đã đặt mua vườn rau của nông dân, đến lúc thu hoạch thì giá rớt xuống thấp nên bị lỗ nặng. Một chủ vựa rau tại xã Quảng Lập cho biết, do vụ này thời tiết nhiều nơi thuận lợi, cà chua ở ngoài Bắc, miền Tây và cả khu vực Phan Rang, Sông Pha (Ninh Thuận) đổ về TPHCM quá nhiều nên nhiều nhà buôn đã lỗ đến hàng trăm triệu đồng trong vụ cà chua này.
Bao giờ hết bấp bênh?
Giá cà chua rớt thê thảm trong vài tuần qua là hệ quả từ cách làm ăn chạy theo giá cả của nông dân Lâm Đồng. Năm 2008, cà chua giữ giá cao chót vót trong nhiều tháng liền đã “hút” người trồng rau đổ xô trồng loại này. Đến các xã như: Quảng Lập, Ka Đơn, Ka Đô, thị trấn Thạnh Mỹ (huyện Đơn Dương)… đâu đâu cũng thấy những vườn cà chua đỏ chót. Ông Nguyễn Văn Sửu (xã Quảng Lập) cho biết: “Thông thường thì phải luân canh cây trồng để giảm dịch bệnh và cải tạo đất, nhưng gần đây, người dân chạy theo giá, thấy loại nào được giá thì đua nhau làm chứ không theo quy hoạch, định hướng gì hết”.
Khảo sát tại các vườn ươm cây giống thì có thể nhận thấy rõ nhất cách làm chạy theo giá cả của nông dân. Bà Đinh Thị Kim Lương, chủ vườn ươm Hằng A2 (xã Lạc Viên) cho biết, loại rau nào được giá là vụ sau người dân đổ xô đến mua giống. Chính vườn ươm phải đoán được ý của nông dân để ươm giống chứ không có đơn đặt hàng trước hay một sự định hướng nào cả. Cứ thấy loại rau nào có giá là bà cho ươm thật nhiều vì, chắc chắn vụ sau người mua sẽ rất đông. Chẳng hạn, dịp đầu năm 2009, giá cà chua cao kỷ lục (8.000 – 9.000 đồng/kg) thì vườn ươm không đủ giống cà chua để bán…
Việc đầu tư mang tính may rủi, không hề có quy hoạch, đoán định thị trường này đã làm cho cây rau quả thương phẩm tại Lâm Đồng bấp bênh và chính nông dân là người phải gánh chịu thiệt hại nhiều nhất. Bà Lê Thị Bé, Trưởng phòng NN-PTNT huyện Đơn Dương cho biết, rau Đơn Dương chủ yếu tiêu thụ ở thị trường nội địa nên đầu ra còn bấp bênh.
NAM VIÊN
