Liên kết phát triển thủy sản - Bốn nhà hay chỉ hai?

Ngày 25- 4, tại thành phố Cần Thơ, Bộ NN-PTNT tổ chức hội thảo “Thủy sản Việt Nam: Tiềm năng - phát triển và hội nhập”, thu hút trên 200 đại biểu đến từ các viện nghiên cứu, trường đại học, các chuyên gia trong và ngoài nước, doanh nghiệp xuất khẩu, lãnh đạo UBND các tỉnh ĐBSCL, người nuôi thủy sản… cùng tham dự.

Phát triển nhảy vọt

Thay mặt Bộ NN-PTNT, Thứ trưởng Lương Lê Phương tỏ ra vui mừng khi chứng kiến đông đảo đại biểu đến dự hội thảo, điều này cho thấy ngành thủy sản đang rất được quan tâm. Thực tế chứng minh, ngành thủy sản nước ta có bước phát triển vượt bậc khiến thế giới phải khâm phục.

Người nuôi cá tra ĐBSCL khó khăn vì thiếu vốn.

Năm 1981 sản lượng thủy sản cả nước chỉ có 600 ngàn tấn thì nay đạt trên 4,3 triệu tấn; kim ngạch xuất khẩu năm 1981 là 15,2 triệu USD, nay tăng lên 4,25 tỷ USD. Riêng mặt hàng cá tra chỉ với 6.200ha mặt nước, nhưng mỗi năm thu hoạch hơn 1 triệu tấn, đạt kim ngạch xuất khẩu 1,3 tỷ USD. Tự hào hơn khi Việt Nam lọt vào tốp 10 nước xuất khẩu thủy sản hàng đầu thế giới.

Đồng tình với nhận định trên, GS-TS Nguyễn Thanh Tuyền, Hiệu trưởng Trường Đại học Tài chính TPHCM, nhấn mạnh: Nước ta có bờ biển dài hơn 2.600km, có 15 ngư trường, độ sâu từ 10m - 280m, có khả năng khai thác quanh năm. Bên cạnh đó, có trên 1 triệu ha nuôi trồng thủy sản, trong đó ĐBSCL chiếm 70% diện tích và 90% sản lượng. Ngành thủy sản tạo việc làm cho 4 triệu lao động, chưa kể những lao động gián tiếp như công nghiệp chế biến, dịch vụ xuất khẩu, hệ thống thương mại, đóng tàu thuyền… Điều này cho thấy vai trò của ngành thủy sản rất quan trọng, đóng góp khá lớn vào ngân sách các địa phương.

Dù phát triển nhảy vọt nhưng thủy sản nước ta đang đối mặt nhiều thách thức. Xuất khẩu ngày càng bị áp lực cạnh tranh, rào cản kỹ thuật các nước cứ gia tăng - trong khi chất lượng an toàn vệ sinh thực phẩm của ta chưa đồng bộ. Vấn đề nuôi trồng, đánh bắt xa bờ vẫn còn quy mô nhỏ, lạc hậu; ứng dụng khoa học kỹ thuật hạn chế, phát triển mô hình công nghiệp còn ít. Ảnh hưởng biến đổi khí hậu đẩy nước mặn xâm nhập sâu vào đất liền đe dọa nghề nuôi thủy sản.

Siết chặt vấn đề chất lượng

Ông Nguyễn Thanh Sơn, Phó Chủ tịch UBND thành phố Cần Thơ khẳng định: Dù phía trước còn nhiều khó khăn nhưng thủy sản thật sự là ngành kinh tế quan trọng. Vì thế, các cấp các ngành cần hợp tác tìm giải pháp đưa ngành thủy sản phát triển lên tầm cao mới.

Chế biến nghêu xuất khẩu

Ông Lưu Phước Lượng, Phó ban chỉ đạo Tây Nam bộ, bức xúc vấn đề quy hoạch thủy sản còn chồng chéo, chính sách đầu tư chưa rõ ràng nên không thể ổn định việc nuôi trồng, chế biến, xuất khẩu. Bộ NN- PTNT thừa nhận, nhiều năm qua cứ nói xây dựng “thương hiệu” cho thủy sản Việt Nam nhưng đến nay chưa làm được, ách tắc vì đâu? Vấn đề “liên kết 4 nhà” cũng bàn đi bàn lại không biết bao nhiêu lần mà vẫn không xong. Tình trạng rớt giá liên tục tái diễn mà phần thiệt luôn rơi về phía nông dân.

Theo Thứ trưởng Lương Lê Phương, đã đến lúc không thể “đánh trống bỏ dùi” mà phải vào cuộc quyết liệt, cùng nhau hợp sức tháo gỡ khó khăn cho thủy sản. Đối với mô hình liên kết không cần “4 nhà” mà chỉ cần “2 nhà” là: nhà nông và doanh nghiệp, trong đó doanh nghiệp phải chủ động hợp tác cùng nông dân; riêng nhà khoa học và nhà quản lý sẽ hết mình hỗ trợ. Tới đây Bộ NN- PTNT sẽ thí điểm mô hình liên kết “2 nhà” sau đó rút kinh nghiệm để nhân rộng. Không chỉ liên kết trong nước mà còn áp dụng liên kết ngoài nước. Theo đó bộ sẽ phối hợp với các ngành liên quan kiểm soát chặt số lượng và chất lượng các sản phẩm thủy sản trong nước trước khi xuất khẩu, liên hệ với cơ quan quản lý nước nhập khẩu để thống nhất về số lượng, chất lượng, giá cả… rồi mới giao hàng. Làm chặt như vậy sẽ loại được tình trạng hàng kém chất lượng xuất ra bên ngoài.

Năm 2010, Bộ NN- PTNT sẽ tăng cường kiểm tra gắt gao hơn và mạnh dạn đề nghị đình chỉ xuất khẩu đối với doanh nghiệp làm ăn gian dối. Đã đến lúc không thể vì số lượng, vì lợi nhuận cá thể mà đánh mất uy tín ngành thủy sản. Ngoài ra, Bộ NN-PTNT cũng đã yêu cầu VASEP thay đổi cách xếp hạng đối với doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản. Nếu như lâu nay chúng ta xếp hạng từ thấp đến cao theo số lượng doanh thu thì nay xếp hạng theo “chất lượng”. Doanh nghiệp nào làm tốt, hàng đạt tiêu chuẩn cao thì sẽ đứng đầu và sẽ được ưu tiên thêm nhiều vấn đề khác.

Thứ trưởng Lương Lê Phương khẳng định, vì tương lai của ngành thủy sản phải khẩn trương chấn chỉnh những tồn tại, đưa hoạt động sản xuất kinh doanh vào nề nếp, với những quy định rõ ràng. Một khi chúng ta quản lý chặt đầu vào - đầu ra, cộng với quy hoạch hợp lý, chính sách đầu tư thỏa đáng… tin rằng xuất khẩu thủy sản sẽ tiếp tục tăng tốc, xứng tầm là một trong những ngành xuất khẩu chủ lực của đất nước.

Theo VASEP, mặt hàng tôm sú Việt Nam đang hấp dẫn thị trường Nhật Bản và Hàn Quốc, dự kiến giá trị xuất khẩu tôm sú năm 2010 đạt 1,4 tỷ USD. Mặt hàng cá tra có khả năng mang lại 1,5 tỷ USD. Hiện thị trường Hoa Kỳ đang tăng mạnh, thị trường châu Á và châu Âu ổn định, riêng thị trường Trung Đông sẽ sôi động vào thời điểm cuối năm.

Cái khó hiện nay là hầu hết người nuôi thủy sản thiếu vốn trầm trọng nhưng các ngân hàng hạn chế cho vay khiến nhiều hộ “chết đứng”. Trong khi đó, doanh nghiệp xuất khẩu lo lắng vì lãi suất quá cao (bình quân 14% - 18%/năm), cộng giá đầu vào các mặt hàng tăng 15% - 30% đang gây khó khăn lớn cho xuất khẩu. Để ngành thủy sản hoàn thành chỉ tiêu 4,5 tỷ USD trong năm nay, rất cần các ngân hàng vào cuộc và có chính sách hỗ trợ tích cực.

HUỲNH PHƯỚC LỢI

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Thông luồng tiêu thụ 15.000 tấn thanh long tại Long An

Thông luồng tiêu thụ 15.000 tấn thanh long tại Long An

Chiều 1-8, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Long An (CDC) đã hỗ trợ cho huyện Châu Thành 10.000 kist test nhanh để xét nghiệm cho người lao động thu hoạch thanh long, vận chuyển, người lao động tại các kho để kịp tiến độ thu hoạch, tiêu thụ 15.000 tấn của người dân.

Thị trường

Hà Nội: Rau xanh, thịt cá tăng đến 30%

Ngày 2-8, Sở Y tế Hà Nội cho biết, trước việc liên tiếp ghi nhận nhiều ca mắc Covid-19 ở cộng đồng, lực lượng chức năng đã phong tỏa, tạm ngừng hoạt động một số chợ lớn trên địa bàn thành phố. Trong số này có chợ đầu mối Minh Khai (quận Bắc Từ Liêm); khu bán hải sản, chợ đầu mối Long Biên (ở quận Ba Đình); chợ đầu mối phía Nam (ở quận Hoàng Mai) và chợ Phùng Khoang (ở quận Nam Từ Liêm). 

Địa ốc

Thị trường bất động sản “gồng mình” chờ cơ hội

Những tháng đầu năm 2021 thị trường bất động sản trôi qua với bức tranh khá ảm đạm, khác hẳn so với dự đoán lạc quan đầu năm. Các doanh nghiệp (DN) đang “gồng mình” để duy trì phát triển và chuẩn bị cho những ngày sau dịch. 

Ngân hàng - Chứng khoán

Đầu tư

Vốn đầu tư nước ngoài vào bất động sản giảm mạnh

Theo báo cáo của Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ KH-ĐT), tính đến ngày 20-7, tổng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đăng ký đạt 16,7 tỷ USD (giảm 11% so với cùng kỳ năm 2020). Trong đó, đáng chú ý là vốn FDI đầu tư vào bất động sản trong gần 7 tháng qua chỉ đạt chưa đầy 1,2 tỷ USD, giảm hơn 1,6 tỷ USD so với cùng kỳ. 

Chuyển động kinh tế & Đời sống 24H

Thông tin kinh tế