Ngày 27-5-2008, em Phạm Thị Thu H., 16 tuổi, ngụ tại số 435 tổ 7 ấp 1 phường An Phú quận 2 đến Bệnh viện quận 2 để phẫu thuật cắt amidan. Sau phẫu thuật, bệnh nhân rơi vào tình trạng hôn mê sâu và cho đến nay, sau 6 tháng, Thu H. vẫn tiếp tục sống đời sống thực vật. Trong khi gia đình H. phải cầm cả sổ hồng để có tiền trang trải nợ nần và theo đuổi việc giành lại sự sống cho con gái… thì nguyên nhân dẫn đến tai biến, cho đến nay, vẫn được xác định là do… khách quan…!?
Nhìn Thu H. trong phòng chăm sóc đặc biệt tại Bệnh viện quận 2 TPHCM, không ai còn nhận ra cô nữ sinh lớp 10 Trường THPT Giồng Ông Tố ngày nào. Sau 6 tháng hôn mê nằm liệt giường, từ cô gái 16 tuổi khỏe mạnh, nặng khoảng 45kg, đến nay, H. chỉ còn da bọc xương, nặng chừng hơn 20kg. Chị Nguyễn Thị Ngợi, mẹ em H. kể: “Con gái tôi chỉ bị viêm họng, đi khám thì bác sĩ khuyên nên cắt amidan. Nghỉ hè được đâu 4-5 ngày thì nó nói mẹ ơi, cho con mổ để con về còn học hè. Ngày hôm trước, tôi dẫn con đi làm đủ các thủ tục, xét nghiệm.
Đến 8 giờ sáng hôm sau thì cháu nhập viện. Vô chưa hết chai nước biển thì người ta đưa nó vào phòng mổ. Mổ từ 8 giờ sáng tới 3 giờ chiều thì bác sĩ gọi tôi vào cho hay con tôi đã ngất xỉu, phải chuyển gấp lên Bệnh viện Nhân dân 115 mới cứu được. Con tôi lên đó nằm tổng cộng 50 ngày trong phòng cách ly. Trong đó, ngày thứ 18, tôi vào thăm con thì thấy nó nhận biết tôi. Tôi gọi nó nghe. Nhưng sau 50 ngày, tôi vào thăm thì chân tay nó co quắp như con tôm, không nhớ, không nhận biết được gì nữa”.
Sau đó, bệnh nhân Thu H. được chuyển về Bệnh viện quận 2 điều trị cho tới nay. Tình trạng bệnh nhân cũng chưa có chuyển biến tích cực, vẫn hôn mê. Tình trạng hô hấp phải mổ đặt nội khí quản. Hàng ngày vẫn tập vật lý trị liệu mà chân tay vẫn co quắp, không nhận biết một ai, tiểu tiện không kiểm soát, ăn súp theo đường ống dẫn. Chị Ngợi nói trong nước mắt: “Mới hôm rồi, người ta chuyển con tôi lên Bệnh viện Chợ Rẫy để đặt lại ống khí quản nhưng bệnh viện bó tay không làm được…”.
Tai biến do hẹp thanh môn bẩm sinh
Trao đổi với chúng tôi, bác sĩ Trương Thanh Trung, Giám đốc Bệnh viện quận 2 cho biết, sau nhiều lần hội chẩn với bệnh viện tuyến trên, mới đây, căn cứ kết quả chụp chẩn đoán lần thứ 3 tại Bệnh viện 115, nguyên nhân dẫn đến tai biến mới được xác định là do bệnh nhân bị hẹp thanh môn bẩm sinh, đốt sống cổ bị chèn ép nên khi đưa bất cứ loại thuốc gì vào thì cũng sẽ bị kích thích co thắt. Trong quá trình mổ, khi bệnh nhân hôn mê, bác sĩ phải can thiệp bằng cách đặt nội khí quản. Do quá trình chuyển tới chuyển lui giữa các bệnh viện, đặt đi đặt lại ống mở khí quản nhiều lần nên có thể bệnh nhân bị xơ hóa thanh quản, làm thanh quản tiếp tục bị hẹp.
Chị Ngợi, mẹ Thu H. lo lắng cầm hồ sơ thế chấp nhà đất để có tiền lo cho con.
Trả lời câu hỏi vì sao bệnh nhân bị hẹp thanh môn bẩm sinh mà bệnh viện vẫn chỉ định mổ và tiêm thuốc giảm đau, thuốc gây tê, bác sĩ Trung cho biết: “Đối với những ca mổ cắt amidan không có chỉ định phải chụp scaner trước khi mổ vì như vậy rất tốn kém cho bệnh nhân, chưa kể còn bị đánh giá là lạm dụng xét nghiệm.
Trong trường hợp của Thu H. cũng phải chụp đến lần thứ 3 mới phát hiện bị hẹp thanh môn. Hiện tại, kể cả ở những bệnh viện tuyến trên, khi cắt amidan, không ai đi chụp scaner, cũng không ai đi nội soi vào khí phế quản, dù biết khi nội soi kỹ thì mới biết nó rộng hẹp chỗ nào”. Bác sĩ Trung cũng khẳng định Bệnh viện quận 2 đã thực hiện đầy đủ quy trình kiểm tra, xét nghiệm trước khi phẫu thuật cho bệnh nhân Thu H. theo quy định (xét nghiệm máu, thử phản ứng thuốc, đo điện tim, chụp X-quang phổi, làm xét nghiệm về đông máu, huyết đồ…). Trong quá trình mổ, cả bác sĩ gây tê và bác sĩ mổ đều thao tác đúng quy trình và tai biến xảy ra là điều không mong muốn.
Giải thích nguyên nhân vì sao bệnh nhân nằm ở Bệnh viện quận 2 từ tháng 7 nhưng mãi đến cuối tháng 11-2008 mới được đưa đi Bệnh viện Chợ Rẫy để hội chẩn nhằm tìm biện pháp giải phóng đường thở (và kết quả hội chẩn là không thể thực hiện) bác sĩ Trung cho biết do có “một số trục trặc” nên công văn của bệnh viện gửi đến Bệnh viện Chợ Rẫy bị thất lạc! Mãi về sau, khi bác sĩ Trung tận tay cầm công văn lên gặp Ban giám đốc Bệnh viện Chợ Rẫy thì bệnh nhân mới được chuyển viện. Do kinh phí có hạn, hiện Bệnh viện quận 2 chỉ hỗ trợ bệnh nhân thuốc chữa bệnh, tiền súp, phiếu cơm căn tin cho người nuôi và chi phí chuyển viện, ngoài ra không có khoản trợ cấp nào cho gia đình bệnh nhân.
Sau khi sự việc xảy ra, Bệnh viện quận 2 đã tổ chức 5 cuộc họp báo cáo sự việc lên UBND quận, Sở Y tế để rút kinh nghiệm. Không có cá nhân nào bị kiểm điểm, quy trách nhiệm. Phương pháp giải quyết của bệnh viện là… đưa bác sĩ đi đào tạo để nâng cao trình độ! Hiện 2 bác sĩ gây tê và bác sĩ mổ cho Thu H. đã được bệnh viện cử đi học tiếp chuyên khoa 1 và 2. Điều đau lòng là gia đình Thu H. hiện đang rất khó khăn.
Vợ chồng chị Ngợi lúc trước đi làm thuê làm mướn, gần đây do sức khỏe yếu nên chỉ ở nhà nuôi heo, nuôi cá. Từ ngày Thu H. bị biến chứng rồi nằm liệt tới nay, hai vợ chồng phải bỏ hết công ăn việc làm để theo chăm sóc con. Gần đây, không còn vay mượn ở đâu được nữa, lâm vào bước đường cùng, chị Ngợi đã phải cầm cả sổ hồng để có tiền lo cho Thu H. và nuôi 3 em gái của H. ăn học. “Tôi có thưa kiện ai đâu, chỉ yêu cầu chữa cho con tôi tỉnh lại. Từ ngày con tôi bị nạn tới giờ, chưa thấy người của quận hay phường xuống hỏi thăm một tiếng…” - Chị Ngợi chua xót.
Câu hỏi, điều day dứt này, chúng tôi xin chuyển đến lãnh đạo Bệnh viện quận 2, UBND phường An Phú và UBND quận 2!
Mai Hương