Cuối tuần qua, Ban Kinh tế Ngân sách (KTNS) HĐND TPHCM đã thị sát và làm việc với các đơn vị chức năng chung quanh thực trạng xử lý phân hầm cầu trên địa bàn.
Chỉ 30/130 “chịu” chấp hành
Thống kê của ngành chức năng cho thấy vào năm 2006, cơ sở xử lý phân hầm cầu tại quận Tân Phú do Công ty TNHH xử lý chất thải Hòa Bình đầu tư, tiếp nhận và xử lý bình quân mỗi ngày 100 xe rút hầm cầu (RHC).
Sau khi buộc phải đóng cửa cơ sở xử lý tại quận Tân Phú hồi cuối năm 2006 do nằm quá cận kề khu dân cư, Công ty TNHH xử lý chất thải Hòa Bình đã được chính quyền thành phố cho phép xây dựng nhà máy mới tại bãi rác Đa Phước huyện Bình Chánh với công suất 500m3/ngày.
Chính vì vậy, nhiều cư dân thành phố không khỏi bị “sốc” khi nghe tiết lộ của Giám đốc Lê Tiến Trung: Suốt 4 tháng qua, tức là từ khi đưa nhà máy mới vào hoạt động hồi đầu tháng 3-2008 đến nay, bình quân mỗi ngày chỉ có không quá 30 xe RHC đến đổ phân tại nhà máy, thậm chí 2 tháng gần đây nhất, tháng 5 – 6, chỉ có 28 xe/ngày! Bởi vì cho đến thời điểm hiện nay, nhà máy xử lý của Công ty TNHH Hòa Bình là nơi duy nhất tiếp nhận và xử lý phân hầm cầu cho toàn địa bàn thành phố, sau khi bãi rác Đông Thạnh - Hóc Môn đóng cửa.
Vì thế có thể khẳng định rằng hiện nay hàng ngày đang có ít nhất 100 xe RHC “chọn” giải pháp bạ đâu đổ đấy thay vì đến đúng nơi quy định tại Đa Phước.
Nói “ít nhất” bởi vì không loại trừ khả năng phát sinh đội ngũ xe RHC mới thời gian qua, trong bối cảnh dân số thành phố từ năm 1987 đến nay chỉ liên tục tăng chứ không giảm.
Trên thực tế, các khảo sát của Công ty Thoát nước Đô thị cũng cho thấy hàng loạt hầm ga dọc các tuyến đường thành phố như: Lê Đại Hành (quận 11); Tôn Thất Thuyết, Nguyễn Tất Thành (quận 4); Nguyễn Văn Quá (quận 12)… đều có nhiều phân sống, bằng chứng của việc các hầm ga này thường xuyên phải tiếp nhận trực tiếp phân hầm cầu… đổ bậy.
Nguyên nhân sâu xa khiến một bộ phận không nhỏ xe RHC thích đổ bậy chính là “bài toán kinh tế”: cánh tài xế (và chủ xe RHC) tiết kiệm chi phí xăng nhớt đi lại.
Niêm chì hay xây thêm nhà máy xử lý?
Theo quan điểm của Trưởng ban KTNS HĐND TP Nguyễn Minh Hoàng, muôn sự là do cơ chế quản lý, chính xác là do thiếu sự quản lý, giám sát và xử phạt đối tượng này, mà rõ nhất là hiện nay Sở Tài nguyên - Môi trường (TN-MT) – cơ quan quản lý, vẫn không nắm được chính xác có bao nhiêu xe RHC đang hoạt động trên địa bàn.
Phó Giám đốc Sở TN-MT Nguyễn Văn Phước cho biết, việc quản lý đối tượng này đã được phân cấp về UBND các quận huyện, vì thế vấn đề là cần có sự đồng bộ trong công tác quản lý và xử lý.
Công ty Hòa Bình đưa ra một đề xuất rất đáng chú ý. Theo ông Lê Tiến Trung, với đặc điểm thiết kế xe RHC luôn có một ống trên để hút, một ống dưới để xả, cách tối ưu là niêm chì ống xả ngay sau khi xe đến nhà máy đổ phân hầm cầu.
Nếu niêm chì bị đứt tức là (xe đó) đã đổ bậy ở đâu đó và bấy giờ cơ quan chức năng sẽ tiến hành lập biên bản xử phạt. “Nên lồng điều khoản xe đứt niêm chì thì bị phạt vào hợp đồng chuyển giao chất thải hầm cầu. Nếu xe nào vi phạm có thể dựa vào quy định vi phạm quy trình xử lý chất thải của TP để xử phạt. Mức phạt này có thể là từ vài triệu đến vài chục triệu đồng/lần”, ông Trung nói thêm.
Hoàn toàn đồng tình với sáng kiến này, nhưng hai ông Nguyễn Minh Hoàng và ông Nguyễn Văn Phước không quên lưu ý tính pháp lý của giải pháp. Chính vì thế Trưởng ban KTNS HĐND TP đã giao luôn cho Sở TN-MT nhiệm vụ đẩy nhanh việc xem xét những văn bản liên quan để trình cấp thẩm quyền ban hành trong thời gian sớm nhất.
Luật sư Trương Trọng Nghĩa, Phó ban KTNS đề xuất xây dựng thêm nhà máy xử lý chất thải hầm cầu ở khu vực Hóc Môn hay Củ Chi để cân đối quãng đường đi lại, để “tạo sự công bằng” cho những xe RHC phải làm việc ở cực khác của thành phố, quá xa bãi rác Đa Phước.
Rõ ràng Luật sư Nghĩa đã nói đúng vào “nỗi niềm” của đa phần các nhà xe RHC: Lâu nay chỉ có các xe RHC hoạt động trong phạm vi gần nhà máy xử lý tại Đa Phước là được lợi, còn những xe hoạt động ở khu vực khác thì luôn bị “thua thiệt”.
Trên thực tế, như nhận định của Trưởng ban KTNS Nguyễn Minh Hoàng, trước giờ TPHCM có rất nhiều bản quy hoạch, nhưng tuyệt nhiên không thấy có quy hoạch nào đề cập đến đất dành cho nhà vệ sinh công cộng, nhà máy xử lý chất thải hầm cầu nên bây giờ mới phải “đau đầu” tìm đất cho những công trình đặc biệt và không thể thiếu này.
Sở TN-MT cũng đề xuất nên tập trung hoạt động quản lý, cấp phép cơ sở kinh doanh dịch vụ RHC về cho sở quản lý để thống nhất.
Hai đơn vị đã khắc phục ô nhiễm môi trường Công ty Sơn Quán và Công ty Bình Tiên là 2 doanh nghiệp chuyên sản xuất giày dép. Quá trình hoạt động phát sinh nhiều bụi và khí thải vượt tiêu chuẩn, gây ô nhiễm nghiêm trọng, đã nhiều lần bị người dân khiếu nại. Sau khi Thanh tra Sở Tài nguyên - Môi trường TPHCM kiểm tra, hai công ty trên đã bị xử phạt và buộc ngưng hoạt động cho đến khi xây dựng xong hệ thống xử lý khí thải. Hiện hai công ty đã xây dựng và đưa vào vận hành hệ thống xử lý khí thải. Hệ thống này cũng đã được Sở Tài nguyên - Môi trường TPHCM kiểm tra, nghiệm thu.
|
THIỆN NHÂN
