Liên quan đến vấn đề thiếu điện trong mùa khô năm 2007 - 2008 như Báo SGGP đã thông tin, bà Nguyễn Lan Châu – Phó Giám đốc Trung tâm dự báo Khí tượng - Thủy văn Trung ương cho biết, mùa khô tới đây nhiều khả năng nguồn nước phát điện sẽ thiếu hụt ở mức cao nhất trong lịch sử.
- Phóng viên: Thưa bà, dựa trên cơ sở nào để đánh giá nguồn nước phát điện có thể ở mức thiếu hụt nhất trong lịch sử?
Bà NGUYỄN LAN CHÂU: Chưa bao giờ mùa mưa năm nay ở Bắc bộ lại thiếu hụt như thế. Mùa mưa kết thúc ngay từ cuối tháng 9. Những năm trước, mực nước sông Hồng tại Hà Nội vào mùa lũ thường lên trên báo động 2 và xấp xỉ báo động 3. Năm nay, hầu như không có lũ ở sông Hồng và cao nhất thường dao động ở báo động 1 và trên báo động 1. Điều đó cho thấy mực nước trên thượng nguồn không nhiều. Mưa kết thúc sớm, lượng mưa trong 3 tháng cuối năm 2007 thiếu hụt từ 55% - 85% so với trung bình nhiều năm (TBNN).
- Nhưng vào mùa lũ cao điểm, hồ Hòa Bình đã phải xả tới 4 - 5 cửa xả để thoát lũ?
Đúng là vào cao điểm của mùa lũ, mực nước có nhiều khiến hồ Hòa Bình vẫn phải mở cửa xả đáy để điều tiết lũ. Tuy nhiên, mặc dù mở của xả đáy nhưng vẫn phải trữ nước tối đa, nhưng năng lực chứa nước và phát điện của hồ Hòa Bình không tăng, trong khi đó, nhu cầu tiêu thụ điện năng hàng năm lại tăng từ 13% - 15%. Đặc biệt, trong những tháng mùa khô này, nhu cầu tiêu thụ điện năng có thể tăng lên tới 20% khiến cho hồ thủy điện lớn chủ lực này của nước ta bị thiếu hụt nước dự trữ nghiêm trọng.
Hiện nay, mực nước hồ Hòa Bình đã xuống thấp tới mức kỷ lục so với TBNN. Cụ thể, mực nước ngày 23-12 tại hồ Hòa Bình là 113,90m, lưu lượng nước đến hồ là 500m3/s. Trong khi đó, mực nước cùng thời kỳ năm 2006 (năm có mực nước và lưu lượng đến hồ Hòa Bình thấp nhất trong chuỗi số liệu 100 năm) là 115,70 mét và lưu lượng nước đến hồ là 560m3/s. Còn mực nước thấp nhất trên sông Hồng tại Hà Nội trong tháng 12-2007 này là 1,54 mét, là mực nước thấp nhất trong chuỗi số liệu quan trắc trong 100 năm qua, thấp hơn TBNN là 1,7 - 2,0m.
- Ngoài vấn đề phát điện, chúng ta cũng cần chuẩn bị nước làm vụ đông xuân. Vậy, hệ thống sông Lô và sông Thao tại Tuyên Quang và Yên Bái có thể bổ sung nguồn nước để giảm bớt gánh nặng cho hồ Hòa Bình?
Hai con sông này cũng đang cạn. Đặc biệt là hồ Tuyên Quang, bởi hiện nay mực nước tại đây còn khoảng 110 mét, thấp hơn so với cùng kỳ năm trước là 9 mét. Các hồ khác như hồ Thác Bà là 55m, thấp hơn năm 2006 là 1,6m; các hồ chứa nhỏ ở Lạng Sơn, Bắc Giang, Quảng Ninh, Vĩnh Phúc, Hà Tây đều có mực nước rất thấp và thấp hơn thiết kế từ 9 - 10 mét và dung tích chỉ đạt 35% - 65% so với thiết kế.
- Có ý kiến chuyên gia cho rằng Việt Nam đang ở trong thời kỳ La Nina, nên trong thời gian tới nhiều khả năng chúng ta sẽ xuất hiện nhiều mưa lũ?
Việt Nam hiện chưa ở trong chu kỳ La Nina. Do đó, theo tính toán của chúng tôi, từ nay đến hết tháng 4 - 2008, lượng mưa ở Bắc bộ và Bắc Trung bộ phổ biến ở mức thấp hơn so với TBNN. Dòng chảy trên các sông ở Bắc bộ trong điều kiện tự nhiên cũng có khả năng thấp hơn TBNN cùng thời kỳ khoảng 20% - 30%.
- Xin cảm ơn bà!
Thành Nam
