Nỗi buồn văn học Việt

Danh sách 10 cuốn sách ăn khách nhất tại TPHCM lần thứ 9 vừa qua không gây bất ngờ cho bất cứ ai quan tâm đến văn học trong nước. Trên thực tế, danh sách còn được đánh giá là phản ánh tương đối trung thực nhu cầu mua sách, bởi danh sách này gần như trùng hợp với danh sách 10 cuốn sách được bạn đọc yêu thích nhất, do Công ty CP Phát hành sách TPHCM (Fahasa) thống kê từ gần 30.000 bạn đọc trên cả nước.

Với bạn đọc, danh sách này càng không có gì sai, đứng đầu là nhà văn Nguyễn Nhật Ánh, tương đồng với danh sách mà Fahasa công bố với vị trí dẫn đầu thuộc về cuốn Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh. Ở danh sách của hội sách là cuốn Con chó nhỏ mang giỏ hoa hồng, cuốn sách mới nhất của nhà văn. Đứng tiếp theo là những cuốn tản văn của tác giả Anh Khang và tác giả Tony Buổi sáng, hơi có chút khác lạ là cuốn sách tranh hài Thỏ bảy màu của Huỳnh Thái Ngọc. Các tác phẩm còn lại là truyện tranh Nhật, sách kỹ năng sống…

Như đã nói ở trên, danh sách các tác phẩm được mua nhiều nhất, được ưa thích nhất phản ánh tương đối sát với tình hình thực tế từ thị trường sách đến văn hóa đọc. Thế nhưng, nỗi buồn cũng ở chỗ đó: đâu rồi các tác phẩm văn học, đâu rồi những tác phẩm đạt các giải thưởng văn học từ trung ương đến địa phương. Thậm chí, ngay tại hội sách có ý kiến nhận xét chua chát rằng, chẳng may nhà văn Nguyễn Nhật Ánh vì một lý do nào đó không sáng tác nữa, thì chẳng lẽ danh sách những cuốn sách được yêu thích nhất sẽ vắng bóng cả sách văn học!?

Một thực tế khác, những tác phẩm nằm trong danh sách được ưa thích, bán tốt lại liên quan nhiều đến sự nổi tiếng của tác giả. Như trường hợp nhà văn Nguyễn Nhật Ánh, sách thậm chí chưa kịp in, NXB mới giới thiệu cho các đối tác là đã bán được 100.000 bản. Cây bút trẻ Anh Khang cũng giống vậy, chưa cần biết sách hay dở thế nào, cứ thấy tên Anh Khang là bạn đọc trẻ tìm mua hàng loạt. Một ví dụ khác như trường hợp cuốn Thỏ bảy màu vốn rất nổi tiếng trên các trang mạng xã hội, nên khi bán ra thị trường dễ được bạn đọc chấp nhận. Trong khi đó, rất nhiều tác phẩm xuất sắc khác, ít nhất là theo đánh giá của giới chuyên môn lại chịu cảnh “hẩm hiu chợ chiều” chỉ vì một lý do đơn giản là chẳng ai biết đến.

Vậy lỗi tại ai? Vài năm trước, nhiều tác giả đổ lỗi cho bạn đọc, rằng người đọc sách ngày nay ngày càng ít, rằng văn hóa đọc đang bị lu mờ trước các loại hình giải trí khác. Thế nhưng, hội sách nào hiện nay mở ra cũng thành công, ít ra là mặt doanh thu, ngay cả đường sách vốn được cho là nơi để giao lưu, giới thiệu, tổ chức sự kiện văn hóa thì kinh doanh vẫn khá. Hội sách thành phố mở ra suốt 7 ngày, không ngày nào vắng, bạn đọc tràn ngập đến mức không gửi xe được, không chen vào mua sách được… Thậm chí, hội sách mở cùng lúc với một loạt hội chợ khác về tiêu dùng, giải trí nhưng không hội nào bằng được hội sách. Có được bạn đọc như vậy, sách trong nước còn ước ao gì hơn.

Thế nhưng, thật lạ là trong hơn 100 sự kiện tại hội sách, không có bất cứ một sự kiện nào do các hội nhà văn hay các tổ chức hỗ trợ văn học tổ chức. Tất cả các tác phẩm văn học được giới thiệu đều do các công ty văn hóa hay chính bản thân tác giả tự thực hiện. Không có bất cứ một chương trình nào nhằm giới thiệu những tác phẩm văn học tiêu biểu của Việt Nam mới nhất. Không có một hoạt động nào nhằm quảng bá sách được các giải thưởng. Trong khi đó, chỉ riêng Nguyễn Nhật Ánh đã có đến 4 buổi giao lưu ký tặng sách, các cây bút trẻ thì có người có đến 9-10 buổi giao lưu…

Sẽ lại có những cuộc tọa đàm, hội thảo bàn về việc quảng bá văn học Việt Nam ra nước ngoài. Thế nhưng, ngay cả trong nước, tại một hội sách lớn nhất nước, văn học Việt Nam còn bị chính những người lẽ ra phải quan tâm, lẽ ra phải nhiệt tình giới thiệu lại lãng quên thì việc vươn ra xa, để bạn bè thế giới biết đến có lẽ còn là ước mơ rất xa vời.

TƯỜNG VY

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Lối mở cho những “Tuabin xanh”

Việt Nam là một trong những quốc gia có tiềm năng lớn về phát triển năng lượng tái tạo, nhất là các nguồn năng lượng sạch từ điện gió, điện mặt trời, điện sinh khối.

Giao thông - Đô thị

Quy hoạch

Tin buồn