Phân bón sản xuất trong nước mới đáp ứng khoảng 45% nhu cầu, nên theo ông Đỗ Duy Phi, Chủ tịch Hiệp hội Phân bón Việt Nam, để ổn định thị trường - việc đầu tư sản xuất trong nước là một yêu cầu cần đặt ra.
Tiến sĩ Phùng Hà - Phó Vụ trưởng Vụ Cơ khí Luyện kim và Hóa chất (Bộ Công nghiệp) cho biết, năm 2003, Chính phủ yêu cầu Bộ Công nghiệp phối hợp với Bộ Nông nghiệp - Phát triển nông thôn và các bộ, ngành liên quan xây dựng kế hoạch và chính sách về sản xuất, bảo đảm cung ứng 6 - 7 triệu tấn phân bón các loại/năm cho nông nghiệp. Về phân đạm (urê), hiện có 2 nhà máy (NM) của Công ty Phân đạm và Hóa chất Hà Bắc tại Bắc Giang (công suất 165.000 tấn/năm) và Công ty Phân đạm và Hóa chất dầu khí ở Bà Rịa - Vũng Tàu (công suất 740.000 tấn/năm) đang hoạt động. Các NM trong nước sản xuất phân NPK có công suất 2,5 triệu tấn/năm, Công ty Super Phốt phát và hóa chất Lâm Thao (Phú Thọ) sản xuất phân super lân có công suất 850.000 tấn/năm, NM Long Thành (Bà Rịa - Vũng Tàu) thuộc Công ty Phân bón miền Nam 200.000 tấn/năm.
Năm 2006, các NM trong nước sản xuất được 800.000 tấn urê, 1,4 triệu tấn phân lân các loại, 2,1 triệu tấn phân NPK, 350.000 phân hữu cơ vi sinh và các loại khác; tổng cộng khoảng 4,65 triệu tấn/năm, còn lại phải nhập khẩu 2,05 triệu tấn phân các loại, trong đó, nhiều nhất là urê khoảng 850.000 tấn (cả số tồn kho nhập từ trước), 450.000 tấn DAP, 350.000 tấn MOP, 250.000 tấn SA và khoảng 150.000 tấn NPK. Trong số này, theo ông Lê Quốc Phong, Giám đốc Công ty Phân bón Bình Điền, đa số chất lượng DAP nhập khẩu từ Trung Quốc không đảm bảo yêu cầu mà giá bán vẫn cao. Theo dự báo, giá Kali tháng 6 tới sẽ còn tăng thêm 25 USD/tấn sau khi đã tăng 10 USD/tấn. Không chỉ DAP, các loại phân bón khác cũng bị lệ thuộc chủ yếu vào thị trường Trung Quốc.
Hiện nay đang triển khai 11 dự án sản xuất phân bón các loại như NM mới sản xuất phân DAP ở TP Hải Phòng công suất 330.000 tấn/năm, NM sản xuất NPK tại Hiệp Phước do Công ty Phân bón miền Nam đầu tư (công suất 300.000 tấn/năm), tại Long An do Công ty Phân bón Bình Điền đầu tư (600.000 tấn/năm). Từ nay đến 2010, ngành phân bón đầu tư thêm NM phân đạm từ than cám ở Ninh Bình (công suất 560.000 tấn/năm). Riêng NM Đạm Cà Mau công suất 800.000 tấn/năm đang trong giai đoạn lựa chọn nhà thầu.
Cùng với các NM mới này, NM Phân đạm Hà Bắc lập dự án mở rộng công suất thêm 330.000 tấn. Đối với super lân, dự kiến sẽ có thêm một liên doanh sản xuất với công suất 200.000 tấn/năm tại Lào Cai. Như vậy, theo Bộ Công nghiệp, giai đoạn từ năm 2010 - 2012, nếu các dự án đầu tư sản xuất phân bón đúng tiến độ như NM Đạm Than Ninh Bình, NM Đạm Cà Mau, NM Đạm Hà Bắc thì sẽ có khả năng cung ứng đủ lượng phân urê cho sản xuất nông nghiệp. Nhưng với DAP phải nhập trên 50%, trong khi đó, kali vẫn nhập khẩu toàn bộ cho đến khi dự án khai thác muối tại nước Lào của VINACHEM đi vào hoạt động.
CÔNG PHIÊN
