Thất thoát lớn!

Về công tác cổ phần hóa (CPH) doanh nghiệp nhà nước, thời gian qua thu được kết quả lớn. Đến 90% doanh nghiệp (DN) CPH làm ăn có hiệu quả, lương tăng, thu nhập người lao động cũng tăng (theo báo cáo của Ban Đổi mới Quản lý Doanh nghiệp TPHCM) - trong khi trước đó hầu hết phải “bú” bầu sữa ngân sách. Công tác CPH đã thực sự “thay máu”, đưa DN cạnh tranh, phát triển theo đúng hướng của cơ chế thị trường trong thời kỳ hội nhập.

Dù đã trưởng thành nhưng hình như các DN này vẫn chưa “dứt sữa” hẳn. Qua kiểm tra của UBND TPHCM về tình hình sử dụng đất của các DN sau CPH thì có đến 34 DN (tính đến cuối năm 2007) sử dụng đất thuê của nhà nước không đúng mục đích, mang cho thuê lại để hưởng chênh lệnh. Số đất bị DN đem cho thuê lại lên đến gần 110.000m². Đó là thất thoát lớn. Nguyên do, nhà nước tính giá cho thuê quá thấp. Theo ước tính của Ban Đổi mới Quản lý Doanh nghiệp TP thì khung giá đất của nhà nước ban hành chỉ bằng 40% giá thị trường – và giá đó được lấy làm cơ sở tính giá cho thuê. Trong khi, NĐ 187/NĐ-CP trước đây cho phép DN được quyền thuê đất theo khung giá nhà nước (nếu mua thì tính theo giá thị trường). Do vậy, đa số các DN chọn hình thức thuê đất. Dù không có nhu cầu sử dụng vẫn thuê để… cho thuê lại kiếm lời.

Đến nay, NĐ 109/NĐ-CP (thay thế NĐ 187/NĐ-CP) đã giải quyết bất cập đó, tức quy định giá thuê theo giá thị trường, tính cả lợi thế vị trí đất. Một quyết sách mới, tránh thất thoát cho nhà nước. Thế nhưng, sau một năm ra đời, chưa một DN nào của thành phố CPH được. Nguyên do: Không công bằng! Nhìn vào con số điều chỉnh giá trị DN của Bến xe Miền Đông (6 ha đất) được xác định trước và sau NĐ 109/NĐ-CP tăng từ 110 tỷ lên 1.000 tỷ đồng mới thấy sự “chênh” nhau xa đến mức nào. Chỉ “sau một bước” mà những DN này bị xác định giá đất cao ngất, làm giá trị tài sản DN tăng lên, khiến tỷ suất lợi nhuận thấp xuống. Điều đó khiến DN CPH sau khó có thể “cạnh tranh” với những “đàn anh” đi trước.

Để giải quyết bất cập đó và chấm dứt tình trạng một số DN thuê đất “giá hời” mang cho thuê lại kiếm lời, Ban Đổi mới Quản lý DN TP đã đề xuất với UBND TPHCM kiến nghị Chính phủ cho áp dụng thống nhất giá thuê đất mới (theo giá thị trường) đối với tất cả các thành phần kinh tế, những DN đã CPH và đang CPH. Ý kiến này cũng làm nhiều cán bộ lo lắng vì khi áp theo giá thị trường, lúc có việc cần phải thu hồi đất, nhà nước phải đền bù với giá cao. Dẫu vậy, chúng ta cũng phải sòng phẳng, nhìn vào thực tế và điều chỉnh cho phù hợp với xu thế phát triển- đó là cơ chế thị trường. Nếu đề xuất này được thông qua thì chắc hẳn sẽ được rất nhiều người đồng tình ủng hộ. Bởi vì, chỉ cần nhìn vào việc “tính lại” của Bến xe Miền Đông, nhà nước đã thu thêm gần ngàn tỷ đồng. Nếu áp dụng giá đất “tính lại” ấy cho cả 262 DN đã CPH và hơn 100 DN sẽ sắp xếp, CPH thì số tiền ước tính mỗi năm TP sẽ thu thêm trên chục ngàn tỷ đồng. Một “cái được” khác nữa là khi thống nhất áp dụng cho thuê theo giá thị trường, sẽ tạo công bằng trong việc cho thuê đất trong các thành phần kinh tế, trong và ngoài quốc doanh. Và cuối cùng, khi giá ưu đãi không còn thì cơ chế “xin-cho” cũng tự mất.

HÀN NI

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Cú đấm bồi của nhân tai


Nước dâng, lũ cuốn, sạt lở đất thất thường vùi lấp nhiều mạng người phải chăng chỉ do thiên tai? Có thật sự tình trạng phá rừng, khai thác khoáng sản, hàng loạt công trình thủy điện bức tử các dòng sông ở miền Trung lâu nay bị lên án đều vô can?

Giao thông - Đô thị

Quy hoạch

Tin buồn