Trong vài năm gần đây, thị trường điện thoại di động (ĐTDĐ) tại nước ta nói chung và khu vực TPHCM nói riêng đã sôi động với nhiều chủng loại, nhãn hiệu. Tuy nhiên, góp phần hình thành thị trường này có sự tồn tại của nguồn hàng “thượng vàng hạ cám” tràn vào Việt Nam từ mọi nẻo đường. Giá cả các mặt hàng không rõ xuất xứ này không ít lần khiến khách hàng rơi vào mê hồn trận “trả tiền thật mua hàng dỏm”.
“Dế” mới 100%, bảo hành 2 năm, giá… “cực hót”
Đó là nội dung mẩu quảng cáo trên một tờ báo lớn ở TPHCM khiến tôi chú ý. Mẩu quảng cáo ngắn gọn nhưng thông tin khá hấp dẫn và thu hút người đọc: “Bán ĐTDĐ từ Singapore, Thailand mới 100% nguyên hộp, bảo hành 2 năm (3 tháng đổi máy mới). N8800 - N73 - N70: 2 triệu. N91 - N95 - N96 - N99: 2,2 triệu, D900 - O2: 2,2 triệu, đầy đủ phụ kiện. Địa chỉ:… Nguyễn Tri Phương, P8, Q10… ĐT: 0902999…”. Trong vai người đi “tầm” dế giá rẻ, tôi đã tìm đến địa chỉ trên mẩu quảng cáo để tìm hiểu thực hư. Thế nhưng, sau gần 20 phút hỏi được từ những người dân đang sống tại khu vực này, tôi mới phát hiện ra địa chỉ quảng cáo chỉ là một con số “ma”. Đó là địa chỉ của một con hẻm với trùng điệp số nhà, chứ không phải là cửa hàng kinh doanh hay căn hộ cụ thể nào. Thoáng nghĩ đến số điện thoại được đăng tải trên mẩu quảng cáo, tôi liền lấy máy để gọi thì đầu dây bên kia, một người đàn ông tự xưng tên Vy (đúng tên như trong mẩu quảng cáo) bắt máy. Khi biết tôi có ý định mua “dế” giá rẻ thì Vy liền hướng dẫn tôi chạy về một địa điểm khác trên đường Cao Thắng (cách địa điểm đăng tải trong mẩu quảng cáo gần 2km).
“Dế” siêu rẻ được bày bán công khai ở các cửa hàng.
Sau gần 20 phút chạy đến chỗ người đàn ông tên Vy hướng dẫn, đây cũng là một con hẻm sâu và dài chứ không phải là số nhà cụ thể nào. Tôi tiếp tục điện thoại cho Vy, và người này cho biết: “Đứng đầu hẻm chờ đi! Khoảng 5 phút nữa có người ra đón”. Chỉ vài phút sau, một người đàn ông ra hẻm đón tôi vào. Sau một hồi đi vòng quanh con hẻm ngoằn ngoèo, tôi được dẫn đến một căn nhà nhỏ.
Ngồi tiếp tôi là người đàn ông tên Vy. Khi tôi trình bày ý định muốn mua một số lượng lớn ĐTDĐ giá rẻ để chuyển về tỉnh bán lại kiếm lời thì Vy hỏi: “Chú muốn tìm loại nào?”. Vy còn cho biết thêm: “Ở đây, loại nào cũng có! Bao nhiêu cái cũng có”. Tôi có nhã ý muốn được xem qua máy như thế nào, thì Vy liền leo lên gác của ngôi nhà để lấy. Trong thời gian ngồi để chờ được xem máy, tôi chứng kiến có khá nhiều người tìm đến đây để mua điện thoại giá... “bèo”.
Tiếp đó, Vy đem ra cho tôi xem những loại ĐTDĐ đời mới mà hiện nay giá thị trường không rẻ chút nào như: N70, N72, N91, D900, O2… nhưng theo giá mà Vy đưa ra lại rất rẻ, chỉ khoảng từ 1,5 đến 2,2 triệu đồng/cái và mẫu mã, độ mới, tính năng thì chẳng khác gì các loại trưng bày trong cửa hàng chính hãng. Các loại máy mà Vy lần lượt đưa tôi xem đều không đóng hộp, chỉ có một lớp bao nhựa bọc bên ngoài, nhưng nhìn rất mới như chưa từng sử dụng qua. Vy lần lượt tra pin, khởi động máy, cho tôi xem chức năng mỗi loại máy và không ngừng quảng cáo: “Bảo đảm với chú, tất cả đều là hàng mới 100%, đa chức năng, nghe nhạc, coi phim là số một… chỉ khác so với nơi khác ở mỗi cái… tem chính hãng, nên giá cả được cái thấp hơn rất nhiều”. Hầu hết máy Vy cho tôi xem, nếu được bày bán ở các cửa hàng khác thì giá cả không hề rẻ chút nào, với giá từ 6 - 10 triệu đồng/cái. Với lý do, cần phải suy nghĩ lại để quyết định, tôi xin phép… cáo từ khỏi cơ sở của Vy.
Tôi lại tìm đến địa chỉ khác cũng đăng trên mẩu quảng cáo khác của tờ báo trên. Địa chỉ tôi tìm đến là một căn nhà trong hẻm của đường Phạm Văn Hai, quận Tân Bình. Tại đây, Hùng O2 (người đàn ông tên Hùng, được nhiều người đặt biệt danh là Hùng O2 vì chuyên kinh doanh loại “dế” O2) đón tiếp tôi, và cũng tranh thủ quảng cáo về tính năng, chất lượng từng con O2. Và bất ngờ hơn khi mỗi con O2 mà Hùng bán ra chỉ có giá không quá 2,5 triệu đồng/cái. Hùng cho biết: “Tính năng thì khỏi chê! Cũng như hàng chính hãng, thậm chí là ngon hơn… Giá thì khỏi phải bàn!”. Nhưng khi tôi đề nghị muốn được xem máy thật để tận tay kiểm tra thì Hùng cho biết: “Hiện giờ hàng đều nằm hết ngoài cửa hàng. Có mua thì mới được tận mắt xem máy”. Và khi tôi hỏi tiếp cửa hàng địa chỉ ở đâu thì Hùng nhấn mạnh: “Khi nào mua máy thì chỉ cần alô một tiếng sẽ có người mang hàng đến giao tận nhà”.
Tiếp tục liên hệ bằng điện thoại đến một vài địa điểm kinh doanh “dế” giá rẻ tại TPHCM, tôi đều nhận được những lời quảng cáo tương tự. Trong số đó, không ít đại lý dạng này đề cập đến việc sẽ giảm giá thêm vài trăm ngàn mỗi máy nếu tôi có ý định mua với số lượng nhiều và mua thường xuyên.
Hành trình của dế giá rẻ?
Trong vai người đi tìm nguồn hàng để phân phối bán lại nên những đại lý mà tôi tiếp xúc đã không ngần ngại nói thật về nguồn gốc của nguồn hàng này. Hùng O2 ở đường Phạm Văn Hai thì bộc bạch: “Hàng anh bán toàn là đồ Trung Quốc chuyển lậu qua các cửa khẩu…, đôi khi cũng “thầu” luôn hàng trộm cắp để bán kiếm lời”. Còn Vy trên đường Cao Thắng thì xác nhận nguồn hàng “đa tính năng, chất lượng vượt trội” của mình (không biết mức độ đúng sai thế nào): “Thực ra, đều là những hàng xách tay, hàng nhái từ nước ngoài về, bằng đường hàng không”.
Minh Lâm, một tài xế xe tải đường dài tuyến Bắc - Nam cho biết: “Chủ yếu các loại “dế” này là nhập lậu bằng đường bộ, thông qua cửa khẩu biên giới, phần nhiều từ Trung Quốc. Sau khi được vận chuyển qua Việt Nam an toàn, hàng được tập kết tại các thành phố phía Bắc như: Lạng Sơn, Lai Châu, Hà Nội… sau đó được cánh xe tải vận chuyển vào Nam”. Khải - một dân buôn dế từ Hà Nội vào TPHCM bằng đường xe tải khẳng định: “Tất cả đều là hàng lậu, hàng nhái của Trung Quốc. Sợ bị tóm cổ nên hầu hết người buôn bán phải ma mãnh bằng các mẩu quảng cáo trên báo, và địa chỉ liên hệ cũng toàn những địa chỉ ma. Việc giao dịch được thực hiện thông qua các tụ điểm cà phê là chính”. Khải còn cho biết: “Không ít trong số đó được đưa vào cửa hàng ĐTDĐ và được bán với giá cả như các loại chính hãng”.
Còn chuyện thời gian bảo hành, khi tôi đề cập thì Vy bộc bạch: “Thực chất là quảng cáo để bán được nhiều hàng. Thời hạn bảo hành ghi trên quảng cáo là… hoàn toàn xạo. Khi khách hàng mang máy đến để bảo hành thì mình có đủ trăm ngàn lý do để… từ chối khéo”.
Có nhiều người nói đây là thời đại “dế” Trung Quốc, của công nghệ ĐTDĐ siêu rẻ... cũng đúng. Bởi vì, đã có không ít cuộc giao dịch “dế” giá rẻ hàng ngày vẫn diễn ra âm thầm tại những hẻm nhỏ hay cửa hàng quy mô, hoành tráng trên các con đường chuyên kinh doanh ĐTDĐ như: 3 Tháng 2, Hùng Vương, Cộng Hòa… Và không ai khác, người tiêu dùng là những người chịu thiệt thòi nhất khi mua trúng những chiếc ĐTDĐ “thật giả lẫn lộn” này.
Công Quang - Anh Thi
