* Xét miễn thuế tràn lan
* Chuyển cơ quan điều tra vụ việc ở Cục Hải quan Hà Nội
Năm 2006, ngân hàng và hàng không là hai vụ thanh tra có sai phạm lớn nhất. Năm 2007, Hải quan Hà Nội đã trở thành vụ việc có sai phạm lớn nhất. Ngày 11-1, bên lề hội nghị tổng kết năm 2007 của ngành thanh tra, PV Báo SGGP trao đổi với Tổng Thanh tra Chính phủ Trần Văn Truyền (ảnh) xung quanh vấn đề này.
Dùng hàng loạt mẫu xuất xứ hàng hóa giả để miễn thuế
* PV: Xưa nay hải quan có tiếng là dễ phát sinh tiêu cực nên dư luận rất quan tâm đến kết quả thanh tra hải quan, thưa ông.
* Tổng thanh tra TRẦN VĂN TRUYỀN: Mới đây, Thanh tra Chính phủ đã kết luận, báo cáo Thủ tướng kết quả thanh tra tại Cục Hải quan Hà Nội và Cục Hải quan TPHCM. Sai phạm ở đây lớn và khá nghiêm trọng.
Có 3 sai phạm lớn, nổi cộm là việc áp mã thuế hàng hóa; giám định chất lượng hàng hóa, áp dụng mẫu xuất xứ hàng hóa (CO); và miễn thuế, để nợ đọng thuế. Họ xét miễn thuế tràn lan và có những trường hợp không đúng quy định. Có những trường hợp đáng bị phạt thuế hải quan lại không phạt.
* Có thông tin rằng, số tiền sai phạm lên tới hàng trăm tỷ đồng?
* Tôi chưa thể công bố được. Nhưng nếu tính tổng quát, thì số tiền sai phạm lớn hơn nhiều. Tất nhiên trong từng sai phạm cần làm rõ nguyên nhân, cũng có nguyên nhân khách quan nhưng tôi thấy lỗi chủ quan rất nhiều, nhất là ở Cục Hải quan Hà Nội. Sai phạm ở đây cần phải chấn chỉnh gấp, nếu không, thất thoát rất lớn, rất nghiêm trọng. Chúng tôi đã kiến nghị Thủ tướng xử lý trách nhiệm và thay đổi nhân sự ở đây. Còn xử cụ thể trường hợp nào, mức xử lý ra sao Thủ tướng sẽ quyết định.
* Thanh tra có chuyển hồ sơ sang cơ quan điều tra không?
* Chúng tôi đã chuyển cơ quan điều tra 3 nội dung sai phạm lớn nói trên. Qua giám định bước đầu, có tới 400 mẫu xuất xứ hàng hóa là giả. Như vậy, cả nước có tới hàng ngàn mẫu giả này. Từ đó gây ra thất thoát tiền nhà nước rất lớn. Bởi vì xuất xứ hàng hóa là căn cứ để miễn thuế cho doanh nghiệp (DN). Xuất xứ giả nhưng được miễn thuế thật. Thất thoát lớn nhưng cụ thể phải chờ cơ quan điều tra làm rõ.
* Qua thanh tra đã phát hiện dấu hiệu thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng của một số cán bộ Cục Hải quan Hà Nội. Nay, hành vi này được thanh tra xác định là thế nào, có cố ý làm trái hay tham ô?
* Rõ nhất là hành vi thiếu trách nhiệm trong quản lý, vận dụng cơ chế, chính sách, dẫn đến ban hành văn bản quy định, hướng dẫn chưa sát, chưa phù hợp. Từ đó, người thực hiện sai, lạm dụng trong quá trình thực thi. Ở đây lỗi thuộc về cả người ban hành hướng dẫn đến người thực thi.
Thu hồi và xử lý trách nhiệm người định giá thấp tài sản cổ phần hóa
* Vậy còn trách nhiệm của lãnh đạo Tổng cục Hải quan?
* Đương nhiên, chúng tôi đã thấy trách nhiệm của Tổng cục Hải quan trong việc để xảy ra sai phạm tại 2 đơn vị nói trên. Chúng tôi đang thanh tra ở tổng cục này để làm rõ trách nhiệm của họ.
* Qua đó có thể thấy sai phạm liên quan đến tài chính, thuế rất lớn. Năm 2008, ngành có tiếp tục xác định đây là lĩnh vực trọng tâm cần tập trung thanh tra?
* Đây vẫn là lĩnh vực cần phải tập trung thanh tra để có biện pháp chấn chỉnh kịp thời. Năm 2007, riêng Thanh tra Bộ Tài chính, Thanh tra thuế, hải quan cũng đã phát hiện, kiến nghị xử lý tăng thu, tiết kiệm chi, đưa vào quản lý qua ngân sách… trên 6.289 tỷ đồng. Trong đó, Thanh tra ngành thuế qua thanh tra, kiểm tra DN đã phát hiện và xử lý hơn 3.779 tỷ đồng, chủ yếu là truy thu thuế ẩn lậu. Ngành thanh tra cũng sẽ tập trung thanh tra các lĩnh vực bức xúc khác như đất đai, cổ phần hóa, kinh doanh chứng khoán…
* Ông đánh giá thế nào về tình hình tham nhũng, thất thoát trong lĩnh vực cổ phần hóa?
* Thất thoát trong cổ phần hóa (CPH) ở nhiều khâu, lớn nhất là định giá tài sản, xác định giá trị tài sản doanh nghiệp thấp khi CPH. Vì lý do này, lý do khác họ hạ thấp giá trị tài sản. Trong việc xác định giá trị tài sản hiện có tâm lý là để tài sản lớn thì trách nhiệm giải quyết nhiều nên thường hạ giá trị tài sản xuống thấp để dễ xử lý. Luật quy định về định giá đất cũng chưa rõ, chưa hợp lý.
Ở một số đơn vị bị thanh tra về CPH vừa rồi, hầu hết đều diễn ra tình trạng định giá thấp. Do đó, chúng tôi sẽ tập trung vào nội dung định giá tài sản. Tôi nói ngay là, những đơn vị nào định giá tài sản thấp thì thanh tra sẽ đề nghị xử lý, không chỉ thu hồi lại tài sản vật chất mà còn xử lý trách nhiệm. Vì nếu không thanh tra thì tài sản rất lớn của nhà nước sẽ bị thất thoát.
Chúng tôi cũng quan tâm đến vấn đề nhiều DN có giá trị thấp, khả năng phát triển chưa tốt nhưng đưa ra chào bán cổ phần với giá rất cao. Điều này khiến nhà đầu tư không biết giá trị thật của DN. Căn cứ vào giá trị ảo để mua cổ phiếu thì nhiều người sẽ bị “chết”!
* Cảm ơn ông!
NAM QUỐC
