Nhận đất từ lâm trường giải thể, lập trang trại trồng rừng kết hợp chăn nuôi nhưng năm lần bảy lượt bị thất bại. Trăn trở để thoát nghèo, nhưng làm gì để phù hợp với điều kiện thời tiết khắc nghiệt của miền Trung, nơi núi Thị đất cằn sỏi đá? Cuối cùng, con heo rừng đã giúp anh thực hiện mơ ước làm giàu...
Một thời khốn khó
Trong cái nắng mùa hè hầm hập ở miền Trung, phải khó khăn lắm chúng tôi mới tìm được đường lên núi Thị, nơi có trang trại của anh Trần Độ (56 tuổi) ở huyện Mộ Đức (tỉnh Quảng Ngãi).
Tôi khá bất ngờ trước việc “quy hoạch” bài bản một trang trại trên ngọn núi đang có nguy cơ trở thành… núi trọc vì không có ai gây rừng, chăm sóc. Trên diện tích hơn 10ha, trang trại chăn nuôi heo của anh Độ được xây dựng thành một khu chăn nuôi công nghiệp khép kín: 18 chuồng, chuồng lớn nhất khoảng 200m2, nhỏ nhất khoảng 100m2.
Heo rừng tại trang trại của anh Độ
Hệ thống chuồng trại, đường dẫn nước, máy bơm, con giống, hầm biogas... được anh đầu tư với tổng kinh phí khoảng 400 triệu đồng. Nhìn đàn heo rừng lớn nhỏ đủ loại đang phổng phao nhờ bàn tay anh chăm sóc, ai cũng thầm thán phục. Đưa chúng tôi vào một căn lều nhỏ, mái lá, vừa rót nước, anh Độ vừa kể lại hành trình đến với nghề... nuôi heo rừng.
Vào năm 1993, lâm trường Mộ Đức ở núi Thị bị giải thể, hàng trăm héc ta đất của lâm trường không ai dám nhận. Xót rừng, hiểu được nguồn lợi, giá trị bảo vệ môi trường sinh thái từ rừng, anh làm đơn nhận 30ha để sản xuất. Ngoài ra, anh tham gia đấu thầu để mua 50ha vườn đào (ở gần đó) với giá 153 triệu đồng của HTX Nông nghiệp Nam Hòa và vận động bạn bè cùng hợp tác.
Tuy nhiên, “ván bài” đầu tiên với rừng của anh đã bị phá sản. Làm ăn không hiệu quả, bạn bè trước đây góp vốn, góp sức cùng anh đều rút lui. Một mình với 30ha đất rừng, anh xoay sang trồng bạch đàn, keo lai và kết hợp nuôi 80 con dê cùng hàng ngàn con gà.
Tuy nhiên, đến năm 2003, việc chăn nuôi không đem lại cho anh hiệu quả như mong muốn, anh bị thất bại, nợ ngân hàng. “Nhưng tôi vẫn phải bám lấy rừng, vì buông rừng ra, lấy gì trả nợ và hơn hết, rừng như đã ngấm vào máu thịt của tôi”, anh tâm sự. Thời gian đó, anh luôn tự an ủi mình “Hết cơn bĩ cực đến hồi thái lai” hoặc “không ai khó 3 đời cả”…
Làm giàu nhờ heo rừng
Ngày đi làm vườn, đêm về anh luôn trằn trọc trăn trở tìm hướng mới. Anh Độ nhớ lại: “Ngày ấy xem ti vi thấy mô hình nuôi heo rừng đã đem lại thành công cho người dân ở nhiều nơi nên tôi cũng ấp ủ dự định này. Nhưng tuổi đã cao, các con thì đều đi học xa, lại không biết nuôi heo rừng ở miền Trung này với thức ăn và điều kiện thời tiết khắc nghiệt có phù hợp với chúng hay không, nên tôi chưa dám thực hiện”.
Năm 2005, con trai út của anh là Trần Cao Thành tốt nghiệp đại học nhưng chưa tìm được việc làm. Thành liền bàn với cha lập trang trại nuôi heo rừng. Thế là hai cha con khăn gói vào Nam, ra Bắc để thu thập kinh nghiệm và mua con giống. Thời gian đầu, 24 con heo rừng giống được anh mua về từ các tỉnh Bình Phước, Đồng Nai, Phú Yên... phát triển rất tốt.
Để phát triển đàn heo, anh còn tìm giống heo rừng đực tại địa phương và cho lai với heo mua về từ phương xa để tạo giống mới. Nhờ vậy, 40 con heo rừng giống do anh lai tạo bán cho thương lái từ tỉnh Quảng Nam, TP Đà Nẵng... đem về cho anh số vốn đầu tiên trên 100 triệu đồng.
Hiện nay, trang trại của anh có khoảng 200 con heo rừng, trong đó có 70 con đang trong thời kỳ sinh sản. Anh tính toán: “Từ nay đến cuối năm 2009, đàn heo sẽ tăng lên khoảng 900 con lớn nhỏ, dự kiến xuất chuồng khoảng 500 con, ước tính doanh thu hàng tỷ đồng”.
Anh chia sẻ: “Nuôi heo rừng không khó, thức ăn cho heo là những loại rau, củ rất dễ tìm. Đặc biệt, heo rừng rất ít khi bị bệnh. Tuy nhiên, khi nuôi cần chú ý vệ sinh chuồng trại sạch sẽ, thường xuyên để chúng không bị viêm da...”.
Theo anh, hiện nay người chăn nuôi không phải lo đầu ra bởi nhu cầu tiêu thụ thịt heo rừng rất lớn. Mỗi con giống, sau một năm nuôi chúng đẻ được 4 con. Với giá bán hiện nay là 2,5 triệu đồng/con, trừ chi phí cũng lãi ròng trên 6 triệu đồng. Riêng heo thịt thì sau 6 tháng thả nuôi lãi gần 2 triệu đồng/con. Không chỉ tập trung đầu tư vào chăn nuôi, hiện anh còn trồng hàng ngàn gốc chanh và các loại cây ngắn ngày khác làm xanh lại một góc núi Thị, tận dụng nguồn phân chuồng bón cho cây và để tiếp tục mở rộng sản xuất, tăng thu nhập.
Hà Minh