"Vua" cá thác lác miền Tây

Sau vụ “sụp đổ” từ 25.000 con cá tra hồi năm 2001, thua lỗ nặng do giá cá rớt thê thảm - người ta gọi anh là gã “ngông”: lấy vốn liếng còn lại chơi sang, đi ẩm thực liên tục ở các nhà hàng. Mấy tháng sau chạy khắp chợ quê, lại chơi gàn: mua cá thác lác với bất cứ giá nào. Để rồi 3 năm sau đó dân miền Tây tặc lưỡi tôn vinh là: “vua cá thác lác”!

Anh Tám “chơi ngông”

Vua cá thác lác Tám Dũng bên cạnh những con cá thác lác “khai thủy công thần” dài hơn 2 gang tay!

Đó là một người đàn ông vừa bước qua tuổi bốn mươi. Tên khai sinh là Lê Văn Dũng, dân miền Tây gọi anh là Tám Dũng - người đang sở hữu 10.000 con cá thác lác bố mẹ độc nhất vô nhị ở vùng Tây sông Hậu.

Từ trung tâm huyện Vị Thủy tới xã Vĩnh Tường là đến xứ Tám Ngàn, hỏi nhà Tám Dũng ai cũng vui vẻ chỉ. Tiếp chuyện chúng tôi là người đàn ông 43 tuổi rụt rè, ốm nhách, đen nhẻm.  Nhưng càng nói chuyện càng có sức hấp dẫn của một ông chủ trang trại cá. Từ trồng quýt, tiêu… thấy cây nào cũng tiêu điều… chuyển sang nuôi cá tra cũng không khá hơn. Đau nhất là năm 2001, 25 ngàn con cá tra bị thương lái “treo giá” anh lỗ nặng. Tám Dũng mất ngủ mấy ngày.

Anh rong ruổi ở các nhà hàng để khảo sát thực đơn ưa thích của khách. Món cá thác lác muối sả đem chiên gần như có mặt mọi nơi. Rời nhà hàng, Tám Dũng đến các chợ quê để mua cá thác lác tự nhiên. Nghe ở đâu có 1 con 1kg, 10 con 10kg… anh mừng như bắt được vàng.

Anh cưng chúng như trứng mỏng. Khổ nỗi, cứ 10 con đem về vỗ béo lại chết 4 con. Mất 2 năm, số lượng cá thác lác bố mẹ chỉ bằng 3 bàn tay cộng lại: 15 con, trong đó có 3 con kiểng mà anh nài nỉ mua giá 400.000đ/kg! Song chỉ có 3 con lên trứng, mẻ cá đầu tiên chỉ vỏn vẹn ra đời 1.500 con cá con. Nhưng anh đã “ngửi” được mùi của thành công. Anh quyết định đào thêm 4 vuông nuôi rộng gần 10.000m2. Anh vỗ béo cá con và giờ đây chúng là thế hệ F.3 chủ lực trong số 6.500 con cá thác lác bố mẹ trong 5 vuông nuôi, khoảng 15 tấn.  Tám Dũng cho biết: “Nuôi cá thác lác cực nhất là lúc chúng đẻ, chẳng khác gì heo nái trở dạ, phải túc trực thường xuyên”.

Nhờ một người bạn là kỹ sư thủy sản làm “quân sư”, Tám Dũng đã thọ giáo nhiều chiêu độc. Độc nhất có lẽ là dùng tay vuốt buồng trứng cá cái và nhanh chóng vắt tinh cá đực để phủ tinh hiệu quả. Lúc đầu chưa có kinh nghiệm, Tám Dũng cắt luôn túi tinh cá đực, khiến chúng thành “hoạn” và sau đó biến thành món cá thác lác chiên khoái khẩu trong bữa cơm gia đình.

Sau tự mò mẫm, chỉ cắt 1/3 túi tinh. Cá thác lác đực bị thiến, nhưng vẫn làm tốt chức năng giống đực cho mùa sau. Giờ con cá đầu đàn được xem là “khai thủy công thần” đã nặng 6kg; số còn lại tròm trèm 3-4kg. Cá thác lác chỉ lên trứng khi mùa mưa đông ken. Cứ 1kg cá bố mẹ, chúng cho khoảng 1.200 trứng, tỷ lệ đậu khoảng 900 con giống.

Định danh “vua cá”

Giờ danh “vua cá thác lác” xứ Tám Ngàn lan nhanh ra các tỉnh Tây sông Hậu. Người ta đổ xô mua cá, có người đặt trước nửa tháng vẫn không có hàng. Doanh thu của anh một năm bao nhiêu? “Một con cá thác lác giống dài 3 phân bán 3.000đ. Từ đầu năm 2006 đến nay, anh đã bán 800.000 con”. Làm một phép nhân doanh thu của anh đã vượt qua 2 tỷ bạc.

Dân Kiên Giang, Sóc Trăng, Đồng Tháp, Cần Thơ, Đồng Nai... đổ về nhà Tám Dũng mua cá giống. Mới đây, một vị lãnh đạo ở ĐBSCL đã mua hơn 30.000 cá thác lác về nuôi để học cách làm giàu. Đáng chú ý, ông Tư Hòn ở Tiền Giang đã  mua hẳn 150.000 con về nuôi thương phẩm.

Cơ sở cá giống của Tám Dũng đã trở thành một mô hình lý tưởng. Tám Dũng khấp khởi hơn khi điểm sản xuất cá giống của anh được Trường Đại học Cần Thơ chọn lựa nghiên cứu.

… Mùa này, cá thác lác thịt của gần 40 hộ dân như Mười Lắm, Hai Chồn, Út Gòm… ở lân cận nhà Tám Dũng đã lên bằng 3 ngón tay. Mỗi người đầu vụ hốt 1-2 ngàn con từ nhà Tám Dũng nuôi “chơi”. Giờ họ mới biết, sự lợi hại của ông hàng xóm thuở nào mình cho là chơi ngông, chơi gàn. Giờ đây, khi nói đến Hậu Giang người ta nghĩ vựa cá thác lác – và không thể không nhắc đến “vua cá” thác lác miền Tây Tám Dũng.

 Từ biển Hồ, cá thác lác cườm được cư dân bản địa gọi là Nàng Hai, theo dòng Mekong chúng vào Bắc Vàm Nao và lan đi khắp sông nước miền Tây. Những người cố cụ kể rằng: Mùa lũ cá đổ về rất lớn, đụng chướng ngại vật trên sông, chúng thường phóng lên và lướt trên mặt nước giống như con người dùng miểng sành đánh thác thác... Từ đó, cư dân miền Tây gọi chúng là cá thác lác. Trong các món khoái khẩu, cá thác lác muối sả đem chiên được xem là độc chiêu của miệt Hậu Giang.

Cao Phong

Các tin, bài viết khác