Xác xơ sau bão lũ

Một tuần sau khi bão lũ tàn phá, nhiều vùng dân cư ở các tỉnh miền Trung và Tây Nguyên vẫn đang phải đối mặt với nhiều khó khăn chồng chất. Vẫn còn đó cảnh tượng hoang tàn, xác xơ của những ngôi làng nơi chúng tôi đi qua. Người dân rất cần những tấm lòng sẻ chia để gượng dậy sau những tang thương, mất mát.

Một ngôi làng bị xóa xổ

Dù đã được Phó chủ tịch xã Nguyễn Thị Ngọc Trúc giới thiệu đây là xóm Trường (thôn Kim Đức, xã Xuân Quang 2, huyện Đồng Xuân, tỉnh Phú Yên) nhưng chúng tôi vẫn không thể nào hình dung ra nơi này từng là ngôi làng trù phú và lâu đời nhất của xã. 42 căn nhà của xóm đã bị san phẳng và biến mất dưới lớp cát dày, dấu tích còn lại chỉ là những bức tường gạch bị cuốn trôi vất vưởng đây đó và một vài nền nhà nhô lên trên cát. 18 người đã chết và mất tích trong lũ, trong số đó vẫn còn 1 thi thể chưa tìm thấy là bà Lê Thị Chính, 70 tuổi. 

Anh Võ Thanh Đại (34 tuổi) chưa thể nào lấy lại bình tĩnh để tiếp chuyện những người cứu trợ bởi nỗi đau quá sức tưởng tượng. Người cha ruột Võ Ra (70 tuổi), cô vợ Nguyễn Thị Trúc (32 tuổi), hai con trai Võ Trường Đoan (10 tuổi) và Võ Minh Đức (8 tuổi) đều chết trong trận lũ vừa qua, để lại anh một mình thất thần như người mất trí. Khoảng 23 giờ đêm 2-11, nước dâng cao và nuốt chửng phần còn lại của nóc nhà buộc cả gia đình anh tìm cách bám vào ngọn cây. Giữa đêm tối mịt mùng, dòng nước mỗi lúc mỗi xiết và đến 1 giờ sáng ngày 3-11 thì gốc cây bị nước đánh bật, cuốn phăng. Trước dòng nước quá hung hãn, dù biết bơi nhưng anh Đại đành bất lực nhìn 4 người thân mất hút trong tiếng kêu cứu lịm dần.

Cách nhà anh Đại chừng 40 mét, gia đình anh Trương Quang Bình cũng bị lũ cuốn mất 3 người thân là mẹ (bà Huỳnh Thị Nhung, 80 tuổi), vợ (chị Nguyễn Thị Bình, 38 tuổi) và con gái (Trương Thị Thu Thủy, 12 tuổi). Trong căn chòi tạm vừa dựng lên để đặt chiếc bàn thờ nhỏ chung cho cả mẹ, vợ và con, anh Bình bưng tô mì tôm mà không nuốt trôi miếng nào. Cạnh bên, bà Nguyễn Thị Phương, mẹ vợ anh Bình, khóc ngất vì thương con xấu số. Em Trương Thị Kim Liên, đứa con gái lớn may mắn thoát chết, cứ đứng nhìn trân trân vào mấy bộ áo quần của mẹ và em gái khóc không thành tiếng nhưng…

Lực lượng bộ đội và công an đang hỗ trợ người dân dựng lại nhà tạp bằng các vật liệu tranh, tre, tôn. Hiện mức hỗ trợ ban đầu của chính quyền cho những gia đình có nhà bị sập là 12 triệu/căn (tiền nhà nước). Ngoài ra còn có các đoàn cứu trợ trực tiếp đến hỗ trợ bà con bằng hiện kim và lương thực, thực phẩm. Tất cả các trẻ em trong thôn mồ côi do cha, mẹ chết do đợt bão lũ vừa qua đều đã có các nhà hảo tâm nhận nuôi ăn học đến lớp 12.

Xơ xác Ia Broái

Sáng 7-11, khi chúng tôi đến trụ sở xã Ia Broái (1 trong 4 xã của huyện Ia Pa, Gia Lai bị cô lập do lũ suốt 2 ngày trời), hàng trăm hộ dân trong xã đang có mặt để nhận hàng cứu trợ. Phó Chủ tịch xã Ia Broái Trương Nguyên Hảo khuôn mặt vẫn chưa hết bần thần: “Lúc 2 giờ sáng ngày 3-11 đột nhiên nước sông dâng cao và chỉ sau 3 tiếng đồng hồ thì cả xã đã bị chìm trong nước. Người dân phải trèo lên mái nhà để tránh lũ. Không có ca nô, xã phải huy động ghe đi cứu hộ dân. Hai ngày liền, xã bị cô lập với bên ngoài”. Xã Ia Broái có 673 hộ dân (trong đó 99% là đồng bào dân tộc Gia Rai) và theo ông Trần Nguyên Hảo thì tất cả 100% hộ dân đều bị thiệt hại do trận lũ này.

Đi khắp 6 thôn của xã Ia Broái, đâu đâu chúng tôi cũng cảnh tượng xác xơ, tiêu điều sau lũ. Gần cả tuần qua, cả xã không có điện, không nước sạch để nấu ăn và không có cả đèn cầy để thắp sáng. Cái đói đã cận kề! Chị Rah Lan (thôn Ia Rneu) tâm sự: “Đồ đạc nhà mình và cả con bò cũng đã bị lũ cuốn trôi hết rồi. Lúa giống lẫn lúa ăn đều bị mọc mầm, chỉ còn ít ký gạo nấu cháo ăn cầm hơi”. Cạnh nhà chị Rah Lan, anh Ne Hoàng cũng đang thẫn thờ nhìn 2 bao lúa giống và lúa ăn bị mọc mầm. “Nhà mình vài ngày nữa là đói thôi, gạo ăn còn được 5 ký, lúa thì hỏng và mì xã cho cũng sắp hết rồi”, anh Ne Hoàng buồn rầu nói. Hai vợ chồng ông bà Kpă Sam (81 tuổi) và Ksor Hdip (79 tuổi) ở thôn Broái đã hết gạo nên phải ra ruộng mót mấy củ mì sót lại đem về ăn. Cụ Kpă Sam phân trần: “Gạo hết, mì tôm xã cho cũng hết, mấy củ mì này hỏng rồi nhưng không ăn thì không biết lấy gì mà ăn”.

Không chỉ cái đói mà cả cái học của trẻ em nơi đây cũng đang là vấn đề đáng quan tâm. Ông Trương Nguyên Hảo cho biết, không những tài liệu, sách vở, giấy tờ… của 3 trường mẫu giáo, cấp 1 và cấp 2 đều bị lũ cuốn trôi hoặc bị ướt mà toàn bộ đồ dùng học tập của các em học sinh cũng trôi theo lũ. Hiện tại, các em chưa thể đến trường được và xã cũng đang kêu gọi các tổ chức giúp đỡ.

Quý Lâm - Công Hoan