Từ đầu năm đến nay, TPHCM mới hoàn tất thủ tục cổ phần hóa (CPH) được 8 trong 43 doanh nghiệp (DN) theo kế hoạch đề ra. Mặc dù sau khi rà soát kế hoạch được điều chỉnh xuống còn 34 DN, nhưng muốn thực hiện được phải vượt qua nhiều khó khăn.
- Sáp nhập, phá sản – chuyện cũ nhưng vẫn... mới
10 năm trước, Công ty Đông lạnh Hùng Vương đã có hướng đề xuất cho phá sản vì làm ăn thua lỗ mất vốn, nhưng vì nhiều lý do nên DN này “chết mà không có chỗ chôn” trong nhiều năm qua. Vì thế, trong danh sách trình Chính phủ về lộ trình sắp xếp và đổi mới doanh nghiệp nhà nước (DNNN) TPHCM, Đông lạnh Hùng Vương vẫn được tiếp tục đưa vào danh sách những DN thuộc diện CPH.
Mới đây, sau khi tiến hành các thủ tục xác định giá trị DN, Đông lạnh Hùng Vương không đủ điều kiện để CPH do mất vốn. Ban Đổi mới và Quản lý doanh nghiệp TP (ĐMQLDN TP) đã đưa ra phương án: bán đấu giá quyền sử dụng đất trên diện tích nhà xưởng cũ thì có thể có vốn để CPH. Tuy nhiên, muốn vậy phải có những quyết định riêng từ UBND TPHCM về vấn đề này.
Công ty cổ phần Bánh Lubica sản xuất bánh ngọt xuất khẩu qua Campuchia. Ảnh: THÀNH TÂM
Theo quy định chung, muốn chuyển sang diện CPH thì vốn của DN phải dương, tức là ít nhất DN phải còn vốn nhà nước giao để hoạt động.
Trong quá trình CPH, khâu giao tài sản và xác định giá trị DN hiện đang phải mất rất nhiều thời gian và công sức, có những đơn vị kéo dài 3-4 năm chưa xong, vì tình trạng tồn đọng công nợ dây dưa kéo dài và có những DN sau khi xác định giá trị DN phải chuyển sang hình thức sắp xếp khác vì mất hết vốn.
Không chỉ có Đông lạnh Hùng Vương, Công ty Công nghiệp Cơ khí Sài Gòn (thuộc Tổng Công ty Nông nghiệp Sài Gòn) và Công ty Ô tô Sài Gòn (thuộc Tổng Công ty Cơ khí Giao thông Vận tải Sài Gòn), Xây dựng số 2... do thua lỗ mất vốn cũng nằm trong diện này.
Theo ông Trần Ngọc Phượng, Phó trưởng ban Thường trực Ban ĐMQLDN TP, qua quá trình kiểm tra đã có một số DN phải đề nghị chuyển sang hình thức khác do mất vốn, như sáp nhập hoặc bán đấu giá hay phá sản. Bên cạnh đó còn có nguyên nhân khác như hoặc đang thực hiện di dời.
- Thúc nhau cùng chạy
Ban ĐMQLDN TP cho biết đang trình Chính phủ kế hoạch CPH mới do quá trình vận động của DN có những vấn đề mới phát sinh. Trước đây, dự kiến kế hoạch sắp xếp DNNN sẽ hoàn tất vào năm 2006, nhưng nay Luật Doanh nghiệp mới cho phép kéo dài thêm vài năm tới để các DNNN chuyển đổi sang CPH.
Phó Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Hữu Tín, khi trực tiếp giải quyết những vướng mắc của các DN, đã cho rằng, nỗ lực hoàn thành kế hoạch là cần thiết, nhưng TP cũng sẽ chú trọng đến chất lượng tăng trưởng từ quá trình sắp xếp và chuyển đổi hoạt động của DNNN.
Đối với các DN đang gặp vướng mắc, Phó Chủ tịch đã chỉ đạo các sở- ban- ngành trình ngay những biện pháp tháo gỡ cho DN. Nếu vướng quy hoạch treo cần xác nhận giá trị tài sản và giao cho DN, với điều kiện DN không được xây dựng mới.
Đến khi có quy hoạch, nếu nhà nước thu hồi thì đền bù cho DN bằng giá trị lúc xác định giá trị DN khi CPH. Nếu gặp khó khăn về xác định nguồn gốc tài sản thì cho khoanh tài sản này lại để xử lý sau khi CPH, trong đó phần vốn nhà nước nếu có, sẽ được đưa vào để tăng tỷ lệ vốn nhà nước trong DN. Sau khi “định bệnh” cho từng DN sẽ có cơ sở sắp xếp DN thuộc diện nào và từ đó có các biện pháp hỗ trợ cụ thể để hoàn tất nhanh các thủ tục, nhất là thủ tục để tiến hành CPH.
Bên cạnh đó, đẩy nhanh khâu quyết toán thuế và quyết toán tài chính, giao tài sản, xử lý công nợ, xác định giá trị DN. Thành phố cũng yêu cầu các tổng công ty và DN phải xây dựng lộ trình thực hiện cụ thể và chi tiết nhằm thúc đẩy nhanh hơn tiến độ CPH. Việc triển khai đồng bộ các biện pháp này hy vọng sẽ thúc đẩy nhanh hơn tốc độ CPH DNNN tại TPHCM, góp phần giúp các DN tăng khả năng cạnh tranh khi Việt Nam gia nhập WTO.
VĂN MINH HOA
