Xe buýt tại TPHCM: Cách nào để thôi “bầu sữa” ngân sách?

Trong bối cảnh nhiên liệu tăng giá, làm sao để giảm chi phí ngân sách trợ giá cho hoạt động xe buýt, đồng thời vẫn đảm bảo nhà xe có lãi và người dân đi nhiều? Đây là vấn đề mà các đại biểu đã đặt ra cùng mổ xẻ và tranh luận gay gắt tại buổi làm việc giữa Ban Kinh tế – Ngân sách HĐND TPHCM và Sở Giao thông Vận tải TPHCM vào sáng ngày 13-8-2008.

Buổi làm việc khá căng thẳng kéo dài hơn 4 tiếng đồng hồ. Các đại biểu đã thẳng thắn chỉ ra những tồn tại trong hoạt động xe buýt như: trùng lắp luồng tuyến, nhiều tuyến hoạt động không hiệu quả, tình trạng phân biệt đối xử giữa khách sử dụng vé tập, vé tháng và vé lượt… Tuy nhiên, hướng khắc phục nhằm giải quyết bài toán khó và có vẻ mâu thuẫn trong thời điểm hiện nay là làm sao để hoạt động xe buýt vẫn có hiệu quả, là chủ đề được tập trung nhất.

Xe buýt, khuyến khích đi nhưng đang quá tải. Nghịch lý cần giải quyết. Ảnh: VIỆT DŨNG

Đã có rất nhiều giải pháp được các đại biểu đưa ra. Điều đầu tiên các đại biểu khẳng định là phải đảm bảo cho doanh nghiệp hoạt động xe buýt có lãi đôi chút. Đại biểu Đặng Văn Khoa cho rằng: Cần phải có sự cộng đồng trách nhiệm. Nhà nước vẫn phải trợ giá cho xe buýt nhưng người dân phải chia sẻ một phần.

Giải quyết khó khăn về hoạt động xe buýt vừa phải đảm bảo lợi ích xã hội nhưng phải tuân theo một phần quy luật thị trường. Tăng giá vé xe buýt là một trong những giải pháp cần hướng đến. Người dân sống ở đô thị phải chấp nhận quy luật này! Ngoài ra, TP cũng đã cho chủ trương được phép quảng cáo trên xe buýt nên Sở GTVT cần phải nhanh chóng triển khai rộng rãi. “Thời gian qua Sở GTVT triển khai chủ trương này còn chậm chạp trong khi nguồn kinh phí đem lại từ hoạt động này không nhỏ”, ông Khoa nói.

Riêng PGS-TS Lê Văn Trung (Phó Giám đốc Khu Công nghệ phần mềm ĐH Quốc gia TPHCM) đề xuất giải pháp sát sao hơn: “Trong tình hình bức bách hiện nay, hoạt động xe buýt không thể tiếp tục phụ thuộc vào việc trợ giá của ngân sách. Nếu cứ làm theo kiểu hiện nay thì dự toán đến năm 2010, tiền trợ giá có thể tăng lên đến cả ngàn tỷ đồng, làm sao ngân sách chịu nỗi?”. Theo ông Trung, cần phải đặt lại bài toán trợ giá xe buýt theo cách cố định số tiền trợ giá. Sở GTVT phải xác định tổng thu và tổng chi, lấy thu trừ chi để định ra khoản tiền ngân sách thành phố sẽ bù giá. Sau đó, thực hiện việc giảm trợ giá xe buýt bằng cách nâng thu (tăng cường quảng cáo, tăng giá vé, giảm chi phí điều hành, cắt giảm các tuyến hoạt động không hiệu quả, giải quyết tình trạng trùng lắp tuyến…).

Ngoài ra, để góp phần giảm tiền trợ giá, cần phải có chủ trương chỉ trợ giá đối với hành khách đi xe buýt trong giờ hành chính, còn ngoài giờ hành chính thì có thể tính theo giá thị trường vì thời gian này chủ yếu phục vụ cho đối tượng vui chơi. Ông Dương Hồng Thanh, Phó Giám đốc Sở GTVT TPHCM cho biết: Trong tình hình hoạt động xe buýt vô cùng càng căng thẳng, Sở GTVT đã tính đến phương án đề xuất thành phố cho phép không sử dụng vé xe buýt tháng vào ngày chủ nhật (hiện chiếm đến 30% trong hệ thống vé xe buýt) vì trung bình giá vé tháng chỉ bằng 50% so với vé lượt; đồng thời, tăng tiền vé tháng xe buýt lên ở mức người dân chấp nhận được. Tuy nhiên, đến nay thành phố vẫn chưa có ký kiến về vấn đề này.

Ông Nguyễn Minh Hoàng, Trưởng ban KT-NS HĐND TPHCM cho biết: Tình hình ngân sách của thành phố trong thời gian tới rất căng thẳng. Trong năm 2009, ngân sách của thành phố trợ giá cho hoạt động xe buýt cũng không thể vượt quá mức trợ giá năm 2008. Riêng đề xuất của Sở GTVT về việc cần có Nghị quyết của HĐND TPHCM về hạn chế xe cá nhân thì trước tiên sở phải báo cáo với UBND TPHCM để thành phố chỉû đạo việc xây dựng đề án mới, từ đó có cơ sở để ban hành nghị quyết.

Tiền trợ giá của năm 2008 chỉ còn chi đến hết tháng 8

Theo ông Dương Hồng Thanh, Phó Giám đốc Sở GTVT TPHCM, tổng số tiền trợ giá cho hoạt động xe buýt trong năm 2008 là 450 tỷ đồng. Tuy nhiên, sau các đợt biến động xăng dầu tăng giá (tháng 2 và 7-2008), tăng tiền lương tối thiểu nên tổng số tiền trợ giá cho xe buýt trong năm 2008 được điều chỉnh lên 643,8 tỷ đồng. Tuy nhiên, đến nay TPHCM chưa có quyết định chính thức chi khoản tiền đã được điều chỉnh bổ sung (chỉ chấp thuận bằng văn bản). Trong khi đó, trong 6 tháng đầu năm 2008, tổng số tiền trợ giá cho xe buýt đã chi hết 285,3 tỷ đồng nên số tiền đã được chi theo quyết định chỉ đủ trợ giá cho đến hết tháng 8. Đại diện Sở Tài chính TPHCM cho rằng: Vấn đề doanh nghiệp vận tải quan tâm không phải là tiền trợ giá mỗi năm là bao nhiêu mà quan trọng là việc thanh toán tiền trợ giá cho họ có kịp thời hay không. Thời gian qua, doanh nghiệp vận tải phản ứng chủ yếu là về vấn đề này.

GIA ANH

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Thành ủy TPHCM ra chỉ thị tăng cường biện pháp thực hiện Chỉ thị 16  ​

Thành ủy TPHCM ra chỉ thị tăng cường biện pháp thực hiện Chỉ thị 16 ​

Để thực hiện bằng được mục tiêu bảo vệ tính mạng, sức khỏe của nhân dân, hạn chế tối đa trường hợp tử vong, bảo vệ hệ thống y tế và khả năng điều trị, cứu chữa bệnh nhân, Ban Thường vụ Thành ủy TPHCM chỉ đạo tăng cường một số biện pháp quyết tâm thực hiện Chỉ thị 16 trên địa bàn TPHCM.

Bút Sài Gòn

San sẻ tình đời

- Nhiều chợ ở thành phố mình phải tạm đóng cửa để đáp ứng yêu cầu phòng dịch. Nhịp sống chùng xuống, lại càng thấm thía về sự thân thương của cái chợ. Đó không chỉ là nơi mua bán, mà còn là phong vị đặc trưng của từng vùng đất. 

Giao thông - Đô thị

Quy hoạch

Cần quy hoạch đồng bộ cho khu đô thị mới

Những thập niên trước, nhiều dự án khu đô thị mới (KĐTM) hình thành đã mang lại diện mạo khác biệt cho sự phát triển của TPHCM. Bên cạnh sự thành công còn là những bài học bổ ích, nhất là khi sắp tới TPHCM tiếp tục dành dư địa cho sự phát triển loại hình này.

Tin buồn