Tăng khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu

Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Việt Nam và Ngân hàng Thế giới (WB) vừa ký hiệp định cho các khoản vay và tín dụng trị giá 560 triệu USD hỗ trợ 2 dự án hướng đến phát triển đô thị, nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu (BĐKH) và bảo đảm sinh kế bền vững tại khu vực đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL).

Vùng đồng ruộng bị nứt nẻ ở miền Tây do hạn hán. Ảnh: HÀ PHƯƠNG

Nguy cấp từ BĐKH

Khu vực ĐBSCL đang phải đối mặt với những thách thức nghiêm trọng và tác động rất tiêu cực và nặng nề của BĐKH cũng như các hoạt động không bền vững ở khu vực thượng nguồn sông Mê Công. Từ đầu năm đến nay, tại khu vực này tình trạng nước biển dâng, xâm nhập mặn, hạn hán… đã diễn ra khắc nghiệt nhất trong vòng 100 năm qua, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sản xuất và an sinh xã hội của vùng ĐBSCL. Cụ thể, trong đợt hạn, mặn vừa qua, vụ lúa đông xuân 2015-2016 tại khu vực này có diện tích xuống giống toàn vùng là hơn 1,5 triệu ha nhưng năng suất chỉ đạt 66,4 tạ/ha, giảm gần 5 tạ/ha so với niên vụ trước; sản lượng chỉ đạt hơn 10 triệu tấn, giảm gần 1 triệu tấn. Theo cập nhật mới nhất của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, tính tới tháng 6-2016, diện tích nuôi tôm bị thiệt hại vì mặn ở khu vực này đã là 83.000ha. Ước tính tổng thiệt hại nông nghiệp toàn vùng là 4.678 tỷ đồng, trong đó lúa là 232.000ha, hoa màu là 6.561ha, cây ăn quả và công nghiệp bị thiệt hại hơn 10.800ha và 226.000 gia đình thiếu nước sạch.

Về vĩ mô, những khó khăn trên trong 6 tháng đầu năm nay đã khiến tăng trưởng của ngành nông nghiệp cả nước và vùng ĐBSCL ở mức âm 0,7%. Đây cũng là một trong những nguyên nhân khiến tăng trưởng kinh tế nửa đầu năm chậm lại, trong khi lạm phát với yếu tố lương thực có dấu hiệu tăng lên. Điều đáng lo ngại là mức độ bị tổn thương của khu vực này được cảnh báo sẽ tiếp tục mở rộng khắc nghiệt trong tương lai gần. Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, 45% diện tích của ĐBSCL có thể nhiễm mặn vào năm 2030, nếu các đập thủy điện đầu nguồn sông Mê Công tích nước, không cung cấp đủ nước để đẩy mặn ra biển. Bộ này cũng đưa ra cảnh báo: nếu không có giải pháp ứng phó từ bây giờ thì nền nông nghiệp của vùng sẽ bị kiệt quệ trong vòng 3 năm tới.

Nông dân hưởng lợi trực tiếp

Lãnh đạo NHNN cho biết, thông thường với các khoản vay lớn, cơ quan này phải tốn rất nhiều thời gian để đàm phán và làm thủ tục. Tuy nhiên, đây là các vấn đề cấp bách, được ủy quyền của Chủ tịch nước nên cơ quan này đã xử lý và hoàn thành thủ tục chỉ trong khoảng 1 tuần, tiến hành ký hiệp định và các văn bản pháp lý liên quan với WB về khoản vay 560 triệu USD vào ngày 11-7 vừa qua. Bên cạnh việc vận động các nhà tài trợ quốc tế như các khoản vay từ WB, lãnh đạo NHNN cho biết, ngành ngân hàng cũng sẽ đánh giá và có những chính sách, nguồn lực hỗ trợ cụ thể cho khu vực này.

Theo NHNN, trong 560 triệu USD này, 250 triệu USD sẽ dành cho dự án phát triển thành phố Cần Thơ, tăng cường khả năng thích ứng của đô thị nhằm giảm nhẹ rủi ro lũ lụt và cải thiện kết nối giao thông giữa trung tâm thành phố với các khu đô thị mới. Dự án được kỳ vọng sẽ mang lại lợi ích cho 420.000 dân sống tại thành phố và giúp chính quyền quản lý rủi ro thiên tai tốt hơn. 310 triệu USD còn lại sẽ giúp xây dựng năng lực chống chịu khí hậu và đảm bảo sinh kế bền vững cho 1,2 triệu dân sinh sống tại 9 tỉnh ĐBSCL bị ảnh hưởng bởi BĐKH, xâm nhập mặn, sạt lở bờ biển và lũ lụt. Dự án này sẽ hỗ trợ khu vực ĐBSCL nâng cao năng lực quy hoạch theo hướng thích ứng với khí hậu, cũng như năng lực chống chịu với BĐKH trong quản lý sử dụng nguồn đất và nước. Các dự án này sẽ đem lại những lợi ích trực tiếp cho nông dân, đặc biệt là những người sản xuất lúa gạo ở các tỉnh nằm ở phía thượng nguồn vùng châu thổ, cũng như các hộ dân nuôi trồng thủy sản, làm ngư nghiệp tại các tỉnh ven biển ở khu vực này, trong đó có người dân tộc thiểu số Khmer ở hai tỉnh Sóc Trăng và Trà Vinh.

Ông Achim Fock, Quyền Giám đốc Quốc gia WB tại Việt Nam, cho biết khu vực ĐBSCL có vị trí đặc biệt quan trọng đối với phát triển kinh tế Việt Nam, khi chiếm 47% diện tích và 56% sản lượng lúa cả nước, chiếm 90% sản lượng xuất khẩu gạo; thủy sản chiếm 70% về diện tích nuôi trồng, 40% sản lượng và 60% kim ngạch xuất khẩu của cả nước. Theo ông Achim Fock, các hiện tượng thời tiết khốc liệt tại ĐBSCL gần đây bao gồm lũ lụt, hạn hán và xâm nhập mặn đã tác động tiêu cực lên đời sống người dân trong khu vực, kể cả khu vực đô thị lẫn nông thôn và đa số trong đó là người nghèo. “Chúng tôi tin tưởng những dự án này sẽ góp phần vào việc hỗ trợ khu vực này thích ứng bền vững với BĐKH tốt hơn”, ông Achim Fock nói.

HÀ PHƯƠNG

Các tin, bài viết khác

Xúc tiến công nghiệp thương mại

Linh hoạt thị trường, giữ đà tăng trưởng

Các doanh nghiệp ngành chế biến lương thực - thực phẩm đang thực hiện nhiều giải pháp trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao và sự cạnh tranh hàng ngoại nhập ngày càng gay gắt.

Hợp tác kinh tế và đầu tư

Long An - “Địa chỉ đỏ” thu hút đầu tư

Với chiến lược đầu tư hạ tầng và chính sách hợp lý trong thời gian qua đã giúp tỉnh Long An trở thành điểm sáng, “địa chỉ đỏ” thu hút đầu tư, nhất là đầu tư nước ngoài. Đồng thời, Long An cũng biết cách khai thác các tiềm năng, lợi thế của địa phương mình để vươn lên phát triển trong tốp đầu của khu vực ĐBSCL. 

Phòng cháy chữa cháy

Hơn 2.350 người diễn tập chữa cháy tại tòa nhà cao tầng

9 giờ 30 phút sáng 28-10, tại tòa nhà Vietcombank Tower (quận 1, TPHCM) xảy ra sự cố cháy do giông sét đánh trúng hệ thống tiếp địa chống sét của tòa nhà gây nổ và cháy hệ thống điện tại tầng 7, rồi lan sang các vật dễ cháy khác gây nên đám cháy lớn. Đây là tình huống giả định với sự tham gia của hơn 2.350 người cùng 46 xe chữa cháy.