Bệnh viêm não mô cầu: Chủ động phòng ngừa, tránh lây lan trong trường học

Nguy cơ tử vong trong 24 giờ

Ngày 17-10, Sở Y tế TPHCM cho biết đã báo cáo UBND TPHCM và Bộ Y tế về tình hình bệnh do viêm não mô cầu trên địa bàn thành phố. Theo đó, từ ngày 14 đến 16-10, thành phố ghi nhận 3 học sinh Trường THCS Hai Bà Trưng (xã Hiệp Phước) bị viêm não mô cầu, có liên quan dịch tễ trong môi trường trường học.

Trong đó, 1 trường hợp đã tử vong, 2 trường hợp đang điều trị tại Bệnh viện Bệnh nhiệt đới. Ngay sau khi phát hiện các trường hợp mắc bệnh, ngành y tế TPHCM khẩn trương triển khai các biện pháp điều tra dịch tễ, truy vết người tiếp xúc, giám sát sức khỏe và xử lý nguy cơ lây nhiễm tại trường học, cộng đồng.

Theo BSCK2 Nguyễn Thị Kim Anh, Phó Trưởng khoa Sức khỏe trẻ em, Bệnh viện Nhi đồng 2 (TPHCM), sự nguy hiểm của viêm não mô cầu là khó chẩn đoán sớm. Trong khoảng 8-15 giờ đầu tiên, bệnh thường bị nhầm lẫn với các bệnh hô hấp do dấu hiệu sốt, đau đầu, mệt mỏi.

Trong khi đó, triệu chứng điển hình của viêm não mô cầu như tử ban, cứng cổ hoặc suy giảm ý thức thường xuất hiện muộn, sau 13-22 giờ. Tỷ lệ tử vong do viêm não mô cầu ở mức 8%-15%; đối với những trường hợp không được điều trị, tỷ lệ tử vong có thể lên tới 50%.

Khoảng 10%-40% những người sống sót phải gánh chịu ít nhất một di chứng lâu dài, như cắt cụt chi, mất thính lực, tổn thương não vĩnh viễn, rối loạn tâm lý nghiêm trọng… Đối tượng có nguy cơ cao nhất viêm não mô cầu là trẻ em dưới 5 tuổi (đặc biệt là trẻ dưới 1 tuổi), tiếp đến là thanh thiếu niên từ 15 - 24 tuổi.

Trường học, bệnh viện sẵn sàng ứng phó

Hiện nhiều trường học trên địa bàn TPHCM đã tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn phụ huynh theo dõi sức khỏe học sinh. Trường Tiểu học Nguyễn Bình (xã Nhà Bè) đã có khuyến cáo học sinh giữ vệ sinh cá nhân, tiêm vaccine phòng bệnh; đến ngay cơ sở y tế khi xuất hiện triệu chứng nghi ngờ. Người tiếp xúc gần với ca bệnh cần được tư vấn sử dụng kháng sinh dự phòng.

Hiệu trưởng Trường Tiểu học Nguyễn Thái Học Trần Bé Hồng Hạnh (phường Bến Thành) cho biết, đã thông tin đến phụ huynh về chùm ca bệnh viêm não mô cầu tại xã Hiệp Phước, đồng thời đề nghị rà soát lịch sử tiêm vaccine phòng bệnh của trẻ.

Trong thời gian học sinh học tập, sinh hoạt tại trường, nhân viên y tế phối hợp với giáo viên chủ nhiệm thường xuyên theo dõi sức khỏe, kịp thời thông báo phụ huynh đưa trẻ đi khám ngay trong ngày nếu phát hiện dấu hiệu bất thường.

Bà Cao Thị Thiên Phúc, Trưởng Phòng Học sinh sinh viên, Sở GD-ĐT TPHCM, cho biết, Sở GD-ĐT tiếp tục phối hợp Sở Y tế đánh giá nguy cơ dịch tễ; đồng thời yêu cầu các trường tăng cường vệ sinh, theo dõi sức khỏe học sinh và kịp thời thông báo cơ quan y tế khi phát hiện trường hợp nghi mắc.

Theo TS-BS Nguyễn Văn Vĩnh Châu, Phó Giám đốc Sở Y tế TPHCM, sở đã có văn bản yêu cầu Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TPHCM khẩn trương điều tra dịch tễ, xác minh ca bệnh viêm não mô cầu, lập danh sách người tiếp xúc gần, theo dõi sức khỏe trong 10 ngày và sử dụng kháng sinh dự phòng đúng chỉ định; không xét nghiệm đại trà hoặc mở rộng đối tượng dùng thuốc khi chưa có căn cứ chuyên môn.

Phó Giám đốc Sở Y tế TPHCM Nguyễn Văn Vĩnh Châu yêu cầu các cơ sở khám chữa bệnh tăng cường sàng lọc, đặc biệt trường hợp sốt cấp tính kèm ban xuất huyết, rối loạn tri giác, co giật hoặc sốc; điều trị kháng sinh đường tĩnh mạch ngay trong giờ đầu khi nghi mắc bệnh, không chờ kết quả xét nghiệm.

Các bệnh viện chuyên khoa tuyến cuối (Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới, Nhi đồng 1, Nhi đồng 2 và Nhi đồng Thành phố) sẵn sàng tiếp nhận, điều trị, hội chẩn 24/7; bảo đảm thuốc, vật tư y tế sẵn sàng ứng phó với dịch bệnh.