Lời chào

Tôi nhớ mãi hình ảnh nhà văn Sơn Nam khoanh tay và cúi đầu chào mấy trăm sinh viên tại hội trường lớn của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn cách đây gần chục năm. Dường như tất cả sinh viên ở đó đều quá bất ngờ với hành động mang đậm chất lễ nghĩa của “ông già Nam bộ” nên… không có biểu hiện đáp lễ đúng mực.

Hôm đó, nhà văn Sơn Nam đến nói chuyện với sinh viên báo chí về hoạt động làm báo ở Sài Gòn trước năm 1975. Thú thực, câu chuyện của nhà văn khá tản mạn nên không thu hút được sinh viên lắm (chúng tôi hồi ấy vẫn thích đọc sách của ông hơn). Bởi vậy, hình ảnh nhà văn Sơn Nam vòng tay cúi chào đã đọng lại sâu đậm trong tôi. Đó cũng là một bài học sâu sắc về chữ lễ đối với bản thân tôi.

Mới đây, trong chương trình quảng cáo trên truyền hình về một loại bột nêm, một đứa trẻ mặc áo dài khăn đóng khoanh tay cúi đầu chúc tết ông bà. Nhiều người khen đó là một quảng cáo hay, hình ảnh đẹp và ấn tượng. Tác giả của mẫu quảng cáo này đã nắm được tâm lý tôn trọng truyền thống của đa số khán giả xem truyền hình, từ đó đưa ra một hình ảnh có tính điển hình đồng thời gợi lại trách nhiệm về lễ nghĩa. Tôi nghĩ rằng, những loại quảng cáo như thế này dễ đọng lại trong lòng người xem.

Ông bà ta có câu “câu chào cao hơn mâm cỗ” cho thấy sự coi trọng lễ nghi trong đời sống giao tiếp hàng ngày. Trong kinh doanh, buôn bán, những lời chào, những kiểu giao tiếp lịch sự luôn tạo ấn tượng tốt đẹp trong lòng khách hàng. Đến nhà hàng, anh phục vụ cúi người chào và mở cửa đón khách; vào khách sạn, cô tiếp tân đứng lên chào và tươi cười hỏi thăm khách; khi trả tiền, cô nhân viên nhận bằng hai tay và nói câu cảm ơn… tất cả đều mang lại cho khách hàng tâm trạng vui vẻ và hài lòng. Như vậy, chỉ những hành vi rất nhỏ như đứng lên chào, cúi đầu chào, tươi cười, nhận hai tay, biết nói câu cảm ơn và câu xin lỗi… đều thể hiện tính lịch sự và có văn hóa.

“Vui lòng khách đến, vừa lòng khách đi”. Tiếng chào có thể xem là tính “văn hóa” của mỗi người. Trong việc kinh doanh, không đơn giản chỉ là “tiền trao cháo múc” mà còn có sự quan hệ, sự giao tiếp giữa những con người với nhau. Vì vậy, trong văn hóa kinh doanh còn có văn hóa giao tiếp, còn có chữ “lễ”, thể hiện thái độ, tình cảm của những con người với nhau, bên cạnh sự tôn trọng vốn có của người kinh doanh đối với khách hàng.

Minh Hải

Các tin, bài viết khác