Ý chí thắng nghịch cảnh

Không để khiếm khuyết cơ thể trở thành rào cản, nhiều thanh niên khuyết tật đang nỗ lực vươn lên, sống có ích và sẻ chia với cộng đồng.

Gieo những điều tử tế

Trong căn nhà ở ấp Phước Thọ (xã Long Hải, TPHCM), chị Nguyễn Thị Bích Nga (36 tuổi) cặm cụi bên những sợi kẽm nhung, hạt cườm. Từ những nguyên liệu ấy, chị uốn thành cánh hoa, kết hạt làm nhụy rồi ghép lại thành từng bó, từng bình hoa, móc khóa…

CN10A.jpg
Chị Nguyễn Thị Bích Nga và sản phẩm hoa do chị thực hiện. Ảnh: TRÚC GIANG

Biến cố xảy ra vào năm 2022, khi trên đường thực hiện công việc nhận quà hỗ trợ cho các em thiếu nhi dịp hè, chị Nga gặp tai nạn giao thông nghiêm trọng. Một phần tay và chân phải của chị đã không còn. Cuộc sống đảo lộn, chị Nga phải tập làm quen với cơ thể mới, tìm cách tự chăm sóc bản thân và học cách thực hiện những công việc trước đây vốn rất dễ dàng.

Chị bắt đầu tìm một công việc trong khả năng có thể. Chị học làm hoa từ kẽm nhung, rồi mày mò cách làm các sản phẩm nhỏ từ hạt cườm. Chị tìm cách dùng phần tay còn lại để giữ, uốn và tạo hình từng sợi kẽm. Một sản phẩm làm ra tốn rất nhiều thời gian, nhưng làm mãi rồi cũng quen.

Những bó hoa đầu tiên được chị Nga tặng người thân, bạn bè. Sau đó, có người thấy đẹp, hỏi mua, chị bắt đầu nhận làm theo yêu cầu. Từ vài món nhỏ, căn nhà dần trở thành nơi vừa làm hàng, vừa bán hàng. Ngoài đồ thủ công, chị Nga còn duy trì một cửa hàng tạp hóa nhỏ để có thêm thu nhập. Không còn đủ chân, việc đi lại khó khăn, khả năng tham gia các hoạt động cũng bị giới hạn, tuy nhiên những việc chị từng làm nhiều năm không vì thế mà dừng lại.

Vào ngày 15 âm lịch hàng tháng, chị chuẩn bị cơm chay, mì xào chay để gửi đến một số người có hoàn cảnh khó khăn trong khu dân cư và địa phương. Số lượng thực phẩm mà chị làm tùy thuộc vào điều kiện của chị, nhưng được duy trì đều đặn. “Trước đây mình đi vận động, trao quà cho người ta, giờ không đi được như trước thì làm được gì trong khả năng của mình, mình làm”, chị Nga nói.

Với chị Nga, sau một biến cố lớn, điều quan trọng nhất không phải là cố trở lại cuộc sống như trước mà là tìm cách sống tiếp với những gì mình đang có, dành những điều tốt đẹp nhất cho cộng đồng.

“Bơi” qua những giới hạn

7 giờ sáng tại Trung tâm Thể thao dưới nước TPHCM, anh Huỳnh Ngọc Tiến (30 tuổi), vận động viên bơi lội thuộc đội tuyển thể thao khuyết tật TPHCM, đã bắt đầu buổi tập, từng sải tay mạnh mẽ khuấy động mặt nước xanh. Để có được sự tự tin như hôm nay, anh đã đi qua hành trình đầy thử thách.

Sinh ra ở vùng quê ven biển tỉnh Phú Yên (nay là tỉnh Đắk Lắk), anh Tiến lớn lên cùng con sóng, mái chèo và những ngày theo người thân ra biển sau giờ học. Cậu học trò sớm bộc lộ niềm yêu thích với bơi lội, năng nổ tham gia các giải đấu cấp trường, cấp tỉnh. Thế nhưng, năm 17 tuổi, một tai nạn bỏng hóa chất đã khiến anh mất đi thị lực. Nén lại nỗi đau sau biến cố, Tiến quyết tâm không trở thành gánh nặng cho cha mẹ - những người vốn đã gánh trên vai bao nhọc nhằn vất vả. Năm 2014, anh một mình vào TPHCM để mưu sinh.

Thời gian đầu, anh tự thuê trọ, rồi bán hàng, bán vé số... để trang trải sinh hoạt. Sau đó, Trung tâm Bảo trợ khiếm thị Nhật Hồng tiếp nhận anh, giúp anh học nghề và từng bước ổn định cuộc sống. Ở đây, anh gặp nhiều em nhỏ khiếm thị bẩm sinh luôn khát khao một lần được nhìn thấy ánh sáng. Từng có những năm tháng nhìn thấy thế giới xung quanh, anh dùng ký ức để kể cho các em về màu sắc, về cuộc sống bên ngoài. “Lúc đó tôi nhận ra bản thân vẫn còn may mắn hơn rất nhiều người”, anh Tiến nói.

Một lần gặp người bạn tham gia giải đấu, anh mới biết người khiếm thị cũng có thể tập luyện và thi đấu bơi lội rất tốt. Cuộc gặp ấy đưa anh trở lại với môn thể thao từng gắn bó. Nhận thấy anh có tố chất, các huấn luyện viên đã hướng dẫn và tạo điều kiện để anh tập luyện chuyên nghiệp.

Mới đây, anh giành 4 huy chương vàng ở các cự ly cá nhân gồm 50m tự do, 100m tự do, 50m ngửa, 200m hỗn hợp và 1 huy chương bạc đồng đội ở nội dung tiếp sức 4x50m tại Giải Vô địch quốc gia môn Bơi người khuyết tật năm 2026. Từ trải nghiệm của mình, anh Tiến tham gia dạy bơi miễn phí, trang bị kỹ năng phòng, chống đuối nước cho trẻ em và người khuyết tật; góp mặt trong các hoạt động bơi thiện nguyện gây quỹ hỗ trợ trẻ em có hoàn cảnh khó khăn…

Không còn nhìn thấy ánh sáng bằng đôi mắt, anh Tiến vẫn nỗ lực “bơi” qua những giới hạn của bản thân và tìm cách truyền cảm hứng cho nhiều người khác.

Anh Huỳnh Ngọc Tiến và chị Nguyễn Thị Bích Nga là 2 trong số 26 cá nhân được tuyên dương trong chương trình “Tỏa sáng nghị lực Việt” năm 2026.

Chương trình do Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, Hội Thanh niên khuyết tật Việt Nam và Công ty TNHH TCP Việt Nam tổ chức, nhằm tôn vinh những thanh niên khuyết tật tiêu biểu, có nghị lực vươn lên và đóng góp tích cực cho cộng đồng, xã hội.

Tin cùng chuyên mục