Cái gốc của thị trường chứng khoán Việt Nam

Sáng nay, tôi vừa bước vào dãy ghế nhựa bên gốc khế, cụ Định đưa cho tôi ly cà phê màu chocolate rồi nói: “Uống, uống… tranh thủ”. Cụ dừng lại, liếc một cô gái ăn mặc gọn gàng, quần soọc, áo pull ngắn tay khỏe mạnh đang đi trên đường. Tôi nhìn theo ánh mắt của cụ, có lẽ “nhột”, cụ bảo: “Bữa nào mấy đứa đó cũng đi bộ qua đây”.

Tôi chọc: “Hèn gì, các cụ toàn họp dưới gốc khế này”. Cụ Nguyên cười và nói: “Ờ,… thấy sức khỏe tụi nó, tự nhiên thấy mình khỏe thêm ra”. Thấy các cụ rôm rả, tôi định trở lại câu chuyện thị trường chứng khoán (TTCK), một cụ cất cớ hỏi: “Nè, một tỷ USD là bao nhiều tiền mình vậy?”. Cụ Nguyên trả lời: “Một tỷ USD là 1.000 triệu USD, một triệu USD là 15 tỷ 800 triệu đồng Việt Nam. Một tỷ USD là 15 ngàn 800 tỷ đồng tiền mình”.

Cụ Định tiếp: “Mình bắt đầu “chơi” với thế giới bằng phát hành trái phiếu Chính phủ tại Mỹ tới 750 triệu USD. Nghe nói người ta đặt mua tới 4,5 tỷ USD. Cũng đã nhưng cũng lo…”. Tôi thưa: “Rồi thế nào mình cũng đưa cổ phiếu của các công ty cổ phần Việt Nam ra TTCK thế giới.” Cụ Lợi nói: “Tao muốn biết chủ trương kinh tế, nghe đã đầy lỗ tai mà cứ lùng bùng. Vậy…?”. Tôi nói luôn: “Mà, các cụ đã biết tin này chưa? Nông dân đồng bằng sông Cửu Long bắt đầu chơi Internet”. Một cụ ngồi khuất, hỏi lớn: “Ở đâu vậy mày?”.

Tôi trả lời ngay: “Ở Vĩnh Long, chơi e-mail cá nhân đàng hoàng. Bà con nông dân hỏi các giáo sư, phó giáo sư, tiến sĩ… Và được trả lời về sản xuất lúa chất lượng cao, thị trường gạo, giá cả v.v…”. Cụ Định ngỡ ngàng: “Trời, vậy thì hay quá, nông dân ta đã lên “sàn”, bây giờ lên “mạng” nữa. Đây là điềm báo trước nước ta cất cánh, một chiếc cầu nối giữa các nhà khoa học và nông dân”.

Tôi trở lại chuyện canh cánh bên lòng của các cụ buổi nói chuyện sáng hôm qua về TTCK Việt Nam. Tôi hỏi: “Các cụ có thấy muốn làm ăn lớn cần phải có số vốn lớn?” Các cụ đều nói “Cần lắm chứ”. Tôi bèn nói tiếp: “Vậy thì, TTCK phụ thuộc vào khả năng và nhu cầu vốn của nền kinh tế. Nhưng, bản chất của cơ chế kinh tế mới là điều quan trọng”.

Cụ Nguyện nói ngay: “Đúng, vậy là tao hiểu rồi, có phải nó phát triển trong môi trường kinh tế được điều tiết bởi quy luật thị trường?”. Tôi nói: “Vâng, các cụ giỏi quá. Đúng là, TTCK Việt Nam chấp nhận sự hình thành và phát triển nghề trung gian, mua bán kiếm lợi từ chênh lệch giá, bởi vì hoạt động trung gian này có tác dụng duy trì tính liên tục về giao dịch của thị trường. Nhưng, các cụ thấy đó, TTCK Việt Nam là một tổ chức tài chính đặc biệt, do nhà nước thành lập, trực tiếp quản lý và điều hành. Hoạt động giao dịch có các công ty chứng khoán…”.

Cụ Định cắt ngang: “Rối quá, tao nghe nào là ở TPHCM, nào là ở Hà Nội cũng thành lập trung tâm giao dịch chứng khoán, rồi công ty chứng khoán, ở đâu cũng giao dịch, sao lắm thế, làm sao tụi tao biết tin ai?”. Tôi nói ngay: “Chuyện đó tính sau, bây giờ các cụ đã hiểu bản chất của TTCK định hướng XHCN Việt Nam chưa?”. Các cụ đều gật gù: “Ai quản lý nền kinh tế, ai quản lý TTCK, thì khả năng chi phối nền kinh tế và cả TTCK… vậy là hiểu rồi”.

LÊ THÀNH CHƠN

Các tin, bài viết khác