Hậu quả chất độc da cam tại Việt Nam: Mỹ phải chịu trách nhiệm pháp lý

Nhân kỷ niệm ngày Vì nạn nhân chất độc da cam, ngày 9-8, Hội Nạn nhân chất độc da cam TPHCM đã tổ chức buổi tọa đàm với chủ đề “Da cam – Thông điệp trái tim”. Tại đây, các luật sư, nhà khoa học, đại diện các tổ chức xã hội đã tập trung thảo luận các vấn đề pháp lý liên quan đến trách nhiệm của Mỹ trong việc giải quyết hậu quả chất độc da cam/dioxin tại Việt Nam, cũng như những vấn đề chăm sóc cho nạn nhân…

Chúng ta không thua kiện

Thạc sĩ Lê Thị Ngọc Thanh cho rằng, đến thời điểm này, hậu quả của chất độc da cam/dioxin vẫn chưa được giải quyết từ những người có trách nhiệm chính. Việt Nam cần có sự rõ ràng về trách nhiệm pháp lý của những người gây ra tội ác.

Chúng ta chỉ có thể yêu cầu Mỹ thực hiện trách nhiệm thông qua các biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế, mặc dù áp dụng các biện pháp này cũng không phải đơn giản. Đây là vụ kiện thuộc lĩnh vực tư pháp quốc tế, giải quyết xung đột về lợi ích giữa các cá nhân với các pháp nhân theo hệ thống luật pháp Mỹ tại tòa án Mỹ.

Qua thông tin vụ kiện, chúng ta biết được trách nhiệm của các nhà sản xuất, nhưng còn trách nhiệm của Chính phủ Mỹ như thế nào? Vai trò của Chính phủ Việt Nam trong việc yêu cầu Chính phủ Mỹ bồi thường thiệt hại do hành vi vi phạm pháp luật quốc tế trong cuộc chiến tranh hóa học tại Việt Nam là gì? Những vấn đề trên chỉ có thể làm rõ thông qua các quy phạm pháp luật quốc tế.

“Ngay từ khi sản xuất, Mỹ đã biết tác hại của dioxin. Khi sử dụng tại Việt Nam, các cố vấn quân sự đã có những đề nghị chấm dứt việc dùng vũ khí hóa học. Không những Mỹ vẫn ngoan cố sử dụng mà còn kết hợp với các loại vũ khí hóa học khác như bom napan, bom lân tinh trắng… Thái độ đó càng chứng tỏ Mỹ vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế” – thạc sĩ Ngọc Thanh nhấn mạnh.

Mỗi khi mất điện là chị Võ Thị Cô Lê (xã Bình Khánh, huyện Cần Giờ, TPHCM) phải ngồi hàng giờ quạt cho con gái bị di chứng chất độc da cam. Ảnh: ĐÀO VĂN SỬ

Từ những kết quả nghiên cứu khoa học của mình, thạc sĩ Ngọc Thanh kết luận: Sử dụng chất độc dioxin với tính chất diệt chủng là vi phạm các quy định của luật pháp quốc tế, Mỹ phải chịu trách nhiệm về những hành vi của mình, bao gồm cả trách nhiệm pháp lý và trách nhiệm đạo đức.
 
“Chúng ta không thua kiện mà Mỹ bác đơn không dám xử vì sợ thua” - GS-BS Nguyễn Thị Ngọc Phượng, người đã có mặt trong cả 3 phiên điều trần tại Mỹ nói.

Chăm lo cho nạn nhân dioxin

Bên cạnh việc đấu tranh đòi công lý, việc chăm lo cho gần 5 triệu nạn nhân chất độc da cam hiện nay cũng đang được huy động sự chung sức của cả cộng đồng.

Thiếu tướng Trần Ngọc Thổ, Chủ tịch Hội Nạn nhân chất độc da cam TPHCM, cho biết, đã 49 năm trôi qua kể từ khi Mỹ bất chấp sự ngăn cản của nhiều nhà khoa học tiến hành chiến dịch Ranch Hand rải hơn 80 triệu lít chất độc da cam xuống Việt Nam. Hậu quả của nó vẫn tồn tại dai dẳng từ thế hệ này sang thế hệ khác. Hàng trăm ngàn người nhiễm dioxin mắc bệnh nan y đã chết. Hàng triệu nạn nhân có bệnh và các thế hệ con cháu khi sinh ra đã bị mắc bệnh ung thư và dị tật. Các thế hệ tiếp theo cũng đang mắc các căn bệnh quái ác.
 

Vẫn còn hàng triệu người Việt Nam bị di chứng nặng nề do chất độc da cam/ dioxin. Ảnh: T.N.

GS-BS Nguyễn Thị Ngọc Phượng nhấn mạnh, trước mắt cần vận động hỗ trợ cho gần 5 triệu nạn nhân chất độc da cam tại Việt Nam, đồng thời tẩy sạch một cách nhanh chóng các địa điểm có nồng độ chất độc da cam/dioxin cao để tránh hậu quả tiếp theo cho các thế hệ mai sau.

“Hiện tại chúng tôi đang xây dựng phòng thí nghiệm để lấy mẫu sữa các bà mẹ trong vùng chịu ảnh hưởng về xét nghiệm. Nếu nồng độ dioxin trong sữa mẹ cao sẽ khuyến cáo không cho con bú sữa mẹ”, GS-BS Nguyễn Thị Ngọc Phượng cho biết.

HỒ THU

Những hậu quả không thể chối cãi

Chủ tịch Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin (VAVA) Nguyễn Văn Rinh bày tỏ, những nạn nhân chất độc da cam Việt Nam không chỉ phải gánh chịu nỗi đau về thể xác, tinh thần mà trong cuộc sống họ còn là những người vô cùng nghèo khổ và gặp nhiều khó khăn. Thống kê mới đây nhất, 70% số gia đình nạn nhân chất độc da cam thuộc diện hộ đói và nghèo, 30% nạn nhân có sức khỏe yếu và 90% không có chuyên môn, nghề nghiệp.
 
Trước những nỗi đau khôn cùng đó, nhiều năm qua, Đảng, Nhà nước ta, cùng với các đơn vị, tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước đã có rất nhiều việc làm, hành động thiết thực góp phần xoa dịu nỗi đau của họ. Tính đến tháng 6-2010, nhân dân cả nước, kiều bào ta ở nước ngoài, các tổ chức và các nhà hảo tâm trên thế giới đã ủng hộ các nạn nhân bằng tiền và quà tặng trị giá gần 150 tỷ đồng.

Với số tiền này, VAVA đã sử dụng để làm mới, tu bổ 1.420 ngôi nhà cho nạn nhân da cam, xây dựng 5 cơ sở nuôi dưỡng bán trú. Cấp 477 suất học bổng, giúp việc làm, trợ giúp bão lụt, y tế, vốn sản xuất, tặng quà ngày lễ, tết cho hơn 370.000 lượt nạn nhân và gia đình nạn nhân.

KH.NGUYỄN 

 

Thông tin liên quan

Trách nhiệm các công ty hóa chất Mỹ ở đâu?

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Bút Sài Gòn

Hỗ trợ thiệt tình

- Theo dự kiến, các ngân hàng sắp tới sẽ bơm 100 ngàn tỷ đồng lãi suất thấp để cho người dân và doanh nghiệp vay. Mà để bù lãi suất, ngân hàng sẽ giảm lợi nhuận đi. Nếu làm được vậy, đồng vốn rẻ sẽ rút ngắn hành trình phục hồi của đời sống và làm ăn.

Giao thông - Đô thị

Quy hoạch

Tin buồn