Bên cạnh triển khai các biện pháp ứng phó trong nước, Kuala Lumpur đưa vấn đề ô nhiễm xuyên biên giới trở lại các cơ chế hợp tác ASEAN.
Đời sống tại Sarawak bị đảo lộn
Ngày 22-8, Phó Thủ hiến bang Sarawak Douglas Uggah Embas thông báo hoãn lễ kỷ niệm Quốc khánh Malaysia cấp bang ngày 30 và 31-8; hoãn chương trình cộng đồng Sarawak Ku Sayang ngày 28 đến 30-8, lễ kỷ niệm 100 năm hình thành nhà dài Rumah Mendit Penom vào ngày 1-9.
Theo báo Malay Mail, quyết định dựa trên khuyến nghị của Ủy ban Quản lý thảm họa Sarawak nhằm bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Các chương trình ngoài trời hoặc tập trung đông người khác cũng được khuyến cáo dời lịch để hạn chế người dân tiếp xúc lâu với không khí ô nhiễm.
Trước đó, ngày 21-8, 591 trường học tại Sarawak phải đóng cửa và chuyển sang dạy học tại nhà khi chỉ số ô nhiễm không khí tại một số khu vực lên mức báo động, ảnh hưởng tới hàng trăm ngàn học sinh. Tình hình ô nhiễm không khí tại bang Sarawak tiếp tục diễn biến phức tạp và nghiêm trọng.
Số liệu từ hệ thống quản lý chỉ số ô nhiễm không khí Malaysia (APIMS) cho thấy nhiều khu vực tại bang Sarawak, giáp Brunei, tiếp tục ghi nhận chỉ số ô nhiễm không khí (API) ở mức không tốt cho sức khỏe.
Để giảm thiểu tác động, chính quyền bang Sarawak khuyến cáo trẻ em, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và người mắc bệnh hô hấp hoặc tim mạch hạn chế ra ngoài.
Vai trò ASEAN
Các biện pháp của Malaysia khó xử lý tận gốc nếu khói mù bắt nguồn từ bên ngoài biên giới. Trung tâm Khí tượng Chuyên ngành ASEAN (ASMC) ghi nhận nhiều điểm nóng tại Kalimantan (Indonesia) và các dải khói mức vừa ở phía Tây đảo Borneo.
Indonesia đã triển khai 52 máy bay tuần tra, thả nước và tạo mưa tại 6 tỉnh có nguy cơ cao trên hai đảo Sumatra và Kalimantan. Trong số 1.250 điểm nóng được phát hiện tuần qua, hơn 900 điểm ở Kalimantan. Gần 13.000 nhân sự cũng được huy động tại ba tỉnh trong khu vực. ASMC đã kích hoạt cảnh báo cấp 2 đối với tiểu vùng phía Nam ASEAN, gồm Brunei, Indonesia, Malaysia, Singapore và miền Nam Thái Lan.
Trong bối cảnh đó, Bộ trưởng Ngoại giao Malaysia Mohamad Hasan tuyên bố nước này sẽ tận dụng các kênh ngoại giao của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) để tìm kiếm giải pháp cho vấn đề khói bụi xuyên biên giới đang ảnh hưởng đến nhiều nước trong khu vực.
Bộ Tài nguyên và Môi trường Bền vững Malaysia (NRES) sẽ sớm gửi văn bản chính thức tới Ban Thư ký ASEAN để đề nghị cơ quan này đứng ra điều phối, đồng thời Bộ trưởng NRES Arthur Joseph Kurup sẽ gửi thư trực tiếp cho người đồng cấp phía Indonesia, quốc gia đặt trụ sở Ban Thư ký ASEAN.
Vấn đề này đã được Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim và Quốc vương Brunei Sultan Hassanal Bolkiah thảo luận trong khuôn khổ Hội nghị Tham vấn Lãnh đạo thường niên lần thứ 27 (ALC-27) giữa hai nước tại Brunei ngày 22-8.
Ngoại trưởng Malaysia Mohamad Hasan khẳng định ASEAN là nền tảng phù hợp nhất và là cơ chế hiệu quả nhất để giải quyết các vấn đề phát sinh giữa các quốc gia thành viên. Đây cũng là lần đầu tiên ASEAN đặc biệt lưu ý tình trạng khói mù xuyên biên giới vì diễn ra đúng mùa khô.
