Tham dự có hơn 200 đại biểu trong nước và quốc tế đại diện cho các ban, bộ, ngành trung ương và địa phương; các cơ quan ngoại giao, tổ chức quốc tế tại Việt Nam; các chuyên gia, doanh nghiệp, nhà đầu tư trong và ngoài nước.
Chia sẻ tầm nhìn về biển
Phát biểu khai mạc diễn đàn, đồng chí Nguyễn Doãn Anh, Phó Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, Diễn đàn Biển Việt Nam 2026 được tổ chức khi Việt Nam bắt đầu triển khai Nghị quyết 20-NQ/TW về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh (Nghị quyết 20). Đây là dịp để chia sẻ tầm nhìn phát triển của Việt Nam, đồng thời lắng nghe kinh nghiệm, sáng kiến và đề xuất hợp tác từ các đối tác.
Diễn đàn phát huy sức mạnh tổng hợp của nền ngoại giao Việt Nam hiện đại, với sự phối hợp giữa đối ngoại Đảng, ngoại giao Nhà nước, đối ngoại Quốc hội và đối ngoại nhân dân. Sự kết hợp này góp phần nâng cao hiệu quả hợp tác quốc tế về biển, từ đối thoại chính sách, hoàn thiện pháp lý đến kết nối địa phương, doanh nghiệp, học giả và cộng đồng.
Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị diễn đàn tập trung làm rõ hai vấn đề: hợp tác, hội nhập quốc tế góp phần triển khai Nghị quyết 20, chuyển hóa tiềm năng biển thành năng lực phát triển thực chất, bền vững như thế nào; Việt Nam có thể đóng góp ra sao vào việc xây dựng không gian biển khu vực, thế giới thành không gian hòa bình, hợp tác, kết nối và phát triển bền vững.
Tăng cường hợp tác quốc tế
Để triển khai hiệu quả Nghị quyết 20 về phát triển quốc gia biển mạnh, Phó Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Duy Hưng nhấn mạnh, cần tăng cường hợp tác quốc tế, thu hút nguồn tài chính xanh cho hạ tầng biển, cảng biển, năng lượng và ứng phó biến đổi khí hậu; đồng thời tạo đột phá về khoa học công nghệ, chuyển đổi số và dữ liệu biển, từng bước hình thành năng lực nội sinh.
Về quản trị, cần chuyển từ quản lý phân tán sang quản trị tổng hợp, thống nhất, đồng thời chọn lọc kinh nghiệm quốc tế về quy hoạch không gian biển, vùng bờ. Phát triển kinh tế biển phải gắn với bảo vệ môi trường, bảo tồn hệ sinh thái, phát huy sinh kế và tri thức bản địa của cộng đồng ven biển.
Phó Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Duy Hưng nêu rõ, hội nhập quốc tế trên biển phải gắn liền với giữ vững hòa bình, củng cố lòng tin, bảo vệ chủ quyền quốc gia trên cơ sở luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước quốc tế về Luật Biển 1982 (UNCLOS 1982).
Kết quả của diễn đàn cần được cụ thể hóa thành các dự án khả thi thông qua kết nối công - tư và giữa Trung ương với địa phương. Thước đo thành công của Nghị quyết 20 không nằm ở số lượng văn bản ký kết, mà chính là những năng lực mới của đất nước được hình thành và phát huy trong thực tiễn.
Huy động sức mạnh tổng hợp
Diễn đàn được thiết kế theo hướng tổng hợp, liên ngành, bám sát các nhóm nhiệm vụ, giải pháp của Nghị quyết 20, tập trung vào các vấn đề xuyên suốt gồm: huy động tài chính và đầu tư, hạ tầng biển, khoa học - công nghệ và dữ liệu, quản trị tổng hợp và quy hoạch không gian biển, môi trường, hệ sinh thái, khí hậu, nguồn nhân lực và văn hóa biển.
Diễn đàn gồm phiên khai mạc, phiên định hướng cấp cao, ba phiên chuyên đề song song, phiên tổng luận kết quả ba phiên song song và phiên bế mạc.
Nhiều ý kiến ý kiến tập trung vào bước chuyển chiến lược cốt lõi trong quản trị và phát triển kinh tế biển Việt Nam: chuyển dịch từ tư duy quản lý khai thác đơn lẻ theo ngành sang quản trị thống nhất theo không gian biển và tiếp cận liên ngành.
Các ý kiến cũng xác định các cột trụ để đưa Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh: hoàn thiện thể chế quản trị hiện đại; phát triển khoa học - công nghệ tiên tiến (đặc biệt là năng lực dự báo đại dương, viễn thám, AI); xây dựng kinh tế biển xanh, hiệu quả, bền vững; và bảo đảm vững chắc an ninh, quốc phòng, chủ quyền biển đảo.
Cùng với đó là tái cấu trúc không gian ven biển, sắp xếp các đặc khu kinh tế - quốc phòng có vai trò then chốt trong bảo vệ chủ quyền từ sớm, từ xa. Hợp tác quốc tế cũng được xác định là động lực huy động nguồn lực, tri thức, chuyển giao công nghệ, quản lý dữ liệu đại dương và phát triển các ngành kinh tế biển mới như năng lượng tái tạo ngoài khơi, kinh tế sinh học giai đoạn 2026-2030, hướng tới tự chủ chiến lược biển và bảo đảm sinh kế người dân.
